Çözüm Adımları:
Adım 1 — I. cümlede zincirleme ad tamlaması var mı?
I. cümle: “Binboğa dağlarının doruklarında kar hep olur.”
Burada “Binboğa dağlarının doruklarında” ifadesi zincirleme ad tamlamasıdır çünkü “Binboğa dağları” + “doruklar” yapısı birden fazla ad tamlamasının birleşimidir.
Doğru.
Adım 2 — II. cümlede ilgeç öbeği sıfat görevinde mi?
II. cümle: “En sıcak yaz günlerinde bile doruklarda buz gibi rüzgarlar eser.”
“En sıcak yaz günlerinde” ifadesindeki “en sıcak” ifadesi sıfat görevindedir ve “yaz günlerinde” ilgeç öbeğidir. Buradaki ilgeç öbeği (yaz günlerinde) sözü niteleyerek sıfat görevindedir.
Doğru.
Adım 3 — III. cümlede yüklem geçişsiz eylem mi?
III. cümle: “Gündüzleri ışıkla yanan taşlar, geceleri buz gibi soğur.”
Burada “soğur” yüklemi geçişsiz bir eylemdir çünkü nesne almadan kullanılan eylemdir.
Doğru.
Adım 4 — IV. cümlede tümce tüm yan cümleler mi kurulmuş?
IV. cümle: “Yıldızlar elini uzatsan tutacakmışsın gibidir.”
Bu cümlede “elini uzatsan” fiilimsi değil, tam yan cümle (şart cümlesi) olarak görünmekle birlikte, cümlenin tamamı yan cümle değildir, asıl yargı “gibidir” yüklemidir.
Ancak soruda “fiilimsi yan cümle kurmuştur” denilmiş, oysa burada şart yan cümlesi vardır ama fiilimsi değildir.
Burada hata var: IV. cümlede fiilimsi yan cümle değil, tam yan cümle kurulmuştur.
Adım 5 — V. cümlede yüklem birleşik yapılı eylem mi?
V. cümle: “Dağ keçilerinin cesur atlayışları silüetlerinden bile belli olur kayalıklarda.”
Yüklem “belli olur” birleşik yapılıdır (yardımcı fiil + asıl fiil).
Doğru.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Cevap: D şıkkı yanlıştır.
(“IV. cümlede fiilimsi yan cümle kurmuştur” ifadesi yanlış.)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Temel Kavramlar:
Sık Yapılan Hata:
IV. cümlede fiilimsi yan cümle var denilir ama cümlede tam bir yan cümle (şart cümlesi) vardır, fiilimsi kullanılmamıştır.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
İfade: I. de zincirleme ad tamlaması vardır.
Açıklama: “Binboğa dağlarının doruklarında” yapısında “Binboğa dağları” ile “dağlarının dorukları” şeklinde birbirine bağlı isim tamlaması vardır; bu, zincirleme ad tamlaması sayılır.
Sonuç: Bu seçenek DOĞRUdur.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
İfade: II. de ilgeç öbeği sıfat görevindedir.
Açıklama: “buz gibi” öbeğinde gibi ilgeçtir (ilgeç öbeği oluşturur) ve “buz gibi” ifadesi "rüzgârlar"ı niteleyerek sıfat görevi yapar.
Sonuç: Bu seçenek DOĞRUdur.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
İfade: III. de yüklem geçişsiz bir eylemdir.
Açıklama: III. cümlede yüklem “soğur” dur; “soğur/soğumak” geçişsiz (nesne almaz) bir eylemdir.
Sonuç: Bu seçenek DOĞRUdur.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
İfade: IV. de fiilimsi yan cümle kurmuştur.
Açıklama: IV. cümledeki “elini uzatsan” yapısı şart kipiyle kurulmuş bir yan cümledir ve çekimli (kişi eki taşıyan) fiildir; fiilimsi ise çekimsiz (ör. -ma, -ış, -mek, -an, -ecek, -ince vb.) olmayan, çekimsiz fiil biçimleridir. Bu nedenle “elini uzatsan” bir fiilimsi yan cümle değil, çekimli şart yan cümlesidir.
Sonuç: Bu seçenek YANLIŞtır.
Adım 5 — E Seçeneğini İncele
İfade: V. de yüklem birleşik yapılı eylemdir.
Açıklama: V. cümlede “belli olur” yapısı belli olmak birleşik fiil/ifade olarak değerlendirilir; yani yüklem birleşik yapılı kabul edilir.
Sonuç: Bu seçenek DOĞRUdur.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
A. I. de zincirleme ad tamlaması vardır. — DOĞRU
B. II. de ilgeç öbeği sıfat görevindedir. — DOĞRU
C. III. de yüklem geçişsiz bir eylemdir. — DOĞRU
D. IV. de fiilimsi yan cümle kurmuştur. — YANLIŞ
E. V. de yüklem birleşik yapılı eylemdir. — DOĞRU
Son Doğrulama: IV. cümledeki “elini uzatsan” çekimli şart yan cümlesidir; fiilimsi değildir. Bu yüzden D şıkkı yanlıştır.
CEVAP: D) IV. de fiilimsi yan cümle kurmuştur.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
