ge
ya
pic
old
A) I
parantez () içinde verilen açıklamayla uyuşmamaktadır?
Bu parçada numaralanmış sözlerden hangisinin anlamı
halimiz pek de ümitli görünmüyor.
ve toplumsal çalkantilar (sıkıntilar) hesaba katıildiğında
yanında bu krize eşlik eden (yardımcı ola siyasi, ekonomik
felakete yaklaştıran iklim krizinin yanı sira dünyanın dört bir
Kapitalizmin güdümünde (yönetiminde) dünyayı adım adım
bugünü bütünüyle istila etmiş (ele geçirmiş) hâlde.
mümkün olmadiğına dair inancın verdiği çaresizlik hissi
göründüğüne, etrafimızda olan bitenleri değiştirmenin
yaşıyoruz. Geleceğin hiç olmadığı kadar belirsiz
lyi hissetmenin hiç de kolay olmadiğı zamanda (çaģda)
Soru Fotoğrafı:
Bu parçada numaralanmış sözlerden hangisinin anlamı parantez içinde verilen açıklamayla uyuşmamaktadır?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Seçenek I’in Analizi
Metinde geçen “zamanda” ifadesi, parantez içindeki “çağda” sözcüğüyle anlamca örtüşmektedir. Belirli bir zaman dilimini veya dönemi ifade etmek için her iki kelime de birbirinin yerine kullanılabilir.
Adım 2 — Seçenek II’nin Analizi
“İstila etmiş” ifadesi, bir yeri veya durumu bütünüyle sarmak, yayılmak anlamındadır. Parantez içindeki “ele geçirmiş” ifadesi bu anlamı tam olarak karşılamaktadır.
Adım 3 — Seçenek III’ün Analizi
“Güdümünde” kelimesi, bir şeyin yönetimi veya etkisi altında olmak demektir. Parantez içindeki “yönetiminde” açıklaması kelimenin bağlamdaki anlamıyla uyumludur.
Adım 4 — Seçenek IV’ün Analizi
“Eşlik eden” ifadesi, beraberinde olan, birlikte hareket eden veya ona katılan demektir. Ancak parantez içindeki “yardımcı olan” ifadesi bir destek veya fayda sağlama anlamı taşır. Krizlere eşlik eden unsurlar onlara “yardım” etmez, sadece onlarla beraber (aynı zamanda) ortaya çıkar. Bu nedenle bu iki ifade birbiriyle tam olarak uyuşmamaktadır.
Adım 5 — Seçenek V’in Analizi
“Çalkantılar” sözcüğü, toplumsal veya siyasi düzensizlikleri, huzursuzlukları ifade eder. Parantez içindeki “sıkıntılar” kelimesi bu karmaşa ve huzursuzluk durumunu genel anlamda karşılamaktadır.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
I. Zamanda — Çağda (UYUMLU)
II. İstila etmiş — Ele geçirmiş (UYUMLU)
III. Güdümünde — Yönetiminde (UYUMLU)
IV. Eşlik eden — Yardımcı olan (UYUŞMUYOR)
V. Çalkantılar — Sıkıntılar (UYUMLU)
Adım 7 — Son Doğrulama
“Eşlik etmek” (accompany) beraberinde bulunmak demektir, “yardımcı olmak” (help/assist) ise bir işin kolaylaşmasını sağlamaktır. Parçada krizin yanındaki siyasi/ekonomik durumların krize “yardım etmesi” mantıksızdır; sadece ona refakat ettiği/beraberinde olduğu vurgulanmıştır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) IV
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Bağlamda Anlam
- Tanım: Bir sözcüğün cümle içerisindeki diğer kelimelerle kurduğu ilişki sonucu kazandığı özel anlamdır.
- Bu soruda: “Eşlik etmek” kelimesi beraberlik bildirirken, “yardımcı olmak” işlevsellik bildirir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Kelimeleri Tek Başına Düşünmek
- Yanlış: “Eşlik eden kişi yardımcı da olabilir, o zaman doğrudur.” diyerek geçmek.
- Doğru: Cümledeki bağlama bakılmalıdır. Kriz gibi olumsuz bir duruma başka olumsuzlukların “yardımcı olması” söz konusu değildir, sadece “birlikte var olmaları” söz konusudur.
Bu tip “ayraç içindeki açıklamayla uyuşmama” sorularında diğer seçenekleri de incelememi ister misin?
Cevabı uzun değil de kısaca yaz
Bu parçada numaralanmış sözlerden hangisinin anlamı parantez içinde verilen açıklamayla uyuşmamaktadır?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Seçeneklerin Analizi
- I. zamanda (çağda): Bir dönemi ifade ettiği için uyumludur.
- II. istila etmiş (ele geçirmiş): Yayılmak ve hakim olmak anlamında uyumludur.
- III. güdümünde (yönetiminde): Bir gücün kontrolünde olma anlamında uyumludur.
- IV. eşlik eden (yardımcı olan): Eşlik etmek, sadece beraberinde bulunmak ve birlikte görünmek demektir. Yardımcı olmak ise bir işin yapılmasına destek sağlamaktır. Kriz gibi olumsuz durumlar birbirine “yardım” etmez, sadece birbirine “eşlik” eder (aynı anda gerçekleşir). Bu yüzden anlamlar uyuşmaz.
- V. çalkantılar (sıkıntılar): Karışıklık ve huzursuzluk durumunu karşıladığı için uyumludur.
Adım 2 — Seçenek Karşılaştırması
I, II, III ve V: Kelimeler bağlama uygun açıklamalarla verilmiştir.
IV. Eşlik eden: Bu ifade “beraberinde olan” anlamındadır, “destek veren/yardımcı olan” anlamında değildir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D (IV)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Anlamı sesteş veya yakın anlamlı olan başka kelimelerin bu cümledeki kullanımlarını da incelememi ister misin?