Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi seyfiye sınıfının temsilcilerinden biri olarak gösterilemez?

Question Answer
1
  1. Osmanlı Devleti’nde; seyfiye, kalemiye ve ilmiye sınıflarının, üyeleriyle ilişkilendirilmesi aşağıdakilerden hangisinde yanlış verilmiştir?
    Seyfiye | Kalemiye | İlmiye
    –|—|—
    A) Sancak beyi | Katip | Kadı
    B) Beylerbeyi | Nişancı | Müderris
    C) Yeniçeri | Şehzade | Lala
    D) Vezir | Defterdar | Kazasker
    E) Sadrazam | Reisülküttap | Şeyhülislam
  2. Osmanlı Devleti’nde seyfiye sınıfını Enderun veya diğer eğitim kurumlarında yetişen ve ümera da denilen kişiler oluşturmuştur.
    Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi seyfiye sınıfının temsilcilerinden biri olarak gösterilemez?
    A) Sadrazam
    B) Beylerbeyi
    C) Nişancı Beyi
    D) Yeniçeri Ağası
    E) Sancak Beyi
  3. Osmanlı Devleti’nde Osman Gazi’nin Dursun Fakih’i; Orhan Gazi’nin de Şerefüddin Davud-i Kayseri’yi ataması, aşağıda bir arada verilen konuların hangisindeki hizmetlere verilen önemle daha çok ilgilidir?
    A) Hukuk - Eğitim
    B) Askeri - Siyasi
    C) Ekonomi - Din
    D) Eğitim - Ekonomi
    E) Siyasi - Hukuk
  4. Osmanlı Devleti’nde seyfiye sınıfının yetki ve sorumluluk alanları aşağıdakilerden hangisinde bir arada verilmiştir?
    A) Bürokrasi - Din
    B) Yönetim - Askeri
    C) Eğitim - Mali
    D) Hukuk - Eğitim
    E) Askeri - ekonomi
  5. Osmanlı Devleti’nde ilk defa Orhan Bey tarafından 1330 yılında İznik’te açılan kurum aşağıdakilerden hangisidir?
    A) Medrese
    B) Tersane
    C) Darüşşifa
    D) Cami
    E) Rasathane
  6. Osmanlı Devleti’nde; “Alimlerin Türkçe eserler yazması konusunda teşvik edilmesi ve madeni paralara ilk defa Kayı Boyu damgalarının vurulması” aşağıdaki padişahlardan hangisi dönemine aittir?
    A) Orhan Gazi
    B) I. Murat
    C) Yıldırım Bayezit
    D) Çelebi Mehmet
    E) II. Murat
  7. Osmanlı Devleti’nde; anıtlar, mezarlar ve saraylar gibi yapılar aracılığıyla gelişme gösteren sanat dalı aşağıdakilerden hangisidir?
    A) Tezhip
    B) Ebru
    C) Hat
    D) Taş süslemeciliği
    E) Minyatür

Osmanlı Devleti'nde; seyfiye, kalemiye ve ilmiye sınıflarının, üyeleriyle...
Osmanlı Devleti'nde; seyfiye, kalemiye ve ilmiye sınıflarının, üyeleriyle...1024×730 85.1 KB

2

Beylikten Devlete Osmanlı Medeniyeti ve Teşkilat Yapısı

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Osmanlı Devleti’nde yönetenler (askerî sınıf); görev ve yetki alanlarına göre seyfiye (yönetim ve askerlik), ilmiye (din, adalet ve eğitim) ve kalemiye (bürokrasi ve maliye) olmak üzere üç temel zümreye ayrılır.

:brain: ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ

1. Soru Analizi

  • A, B, D, E) Bu seçeneklerdeki eşleştirmeler teşkilat yapısına uygundur: Sadrazam, vezir, beylerbeyi ve sancak beyi seyfiye; defterdar, nişancı, kâtip ve reisülküttap kalemiye; kadı, müderris, kazasker ve şeyhülislam ilmiye sınıfındadır.
  • C) Şehzade, padişahın oğludur; hanedan üyesidir ve bürokratik bir sınıf olan kalemiye zümresine dâhil edilemez. Bu nedenle eşleştirme yanlıştır.
  • :white_check_mark: CEVAP: C) Yeniçeri - Şehzade - Lala

2. Soru Analizi

  • A, B, D, E) Sadrazam, beylerbeyi, yeniçeri ağası ve sancak beyi; yönetim ve askerlikten sorumlu kılıç ehli yani seyfiye sınıfının temsilcileridir.
  • C) Nişancı, padişah fermanlarına tuğra çeken, fethedilen arazileri tahrir defterlerine kaydeden ve iç-dış yazışmaları yürüten kalemiye (bürokrasi) sınıfının temsilcisidir.
  • :white_check_mark: CEVAP: C) Nişancı Beyi

3. Soru Analizi

  • Dursun Fakih; Osmanlı Devleti’nin ilk kadısı olarak adli ve hukuki işleri yürütmüştür (Hukuk).
  • Davud-i Kayserî; İznik’te açılan ilk Osmanlı medresesine başmüderris (rektör/öğretim üyesi) olarak tayin edilmiştir (Eğitim).
  • Bu iki atama doğrudan hukuk ve eğitim hizmetlerine verilen önceliği gösterir.
  • :white_check_mark: CEVAP: A) Hukuk - Eğitim

4. Soru Analizi

  • Seyfiye sınıfı; merkezde vezirler ve yeniçeri ağası, taşrada ise beylerbeyleri ve sancak beylerinden oluşur.
  • Bu sınıfın temel varlık sebebi fetihleri gerçekleştirmek, iç ve dış güvenliği sağlamak (askerlik) ile fethedilen toprakları nizam içinde idare etmektir (yönetim).
  • :white_check_mark: CEVAP: B) Yönetim - Askeri

5. Soru Analizi

  • Orhan Bey, 1331’de (İznik’in fethinden hemen sonra) devletin ilk yükseköğretim kurumu olan İznik Orhaniyesi’ni (İznik Medresesi) açmıştır.
  • İlk tersane Karamürsel’de kurulmuş; ilk rasathane ise çok daha sonra İstanbul’da III. Murad devrinde Takiyüddin Mehmed tarafından faaliyete geçirilmiştir.
  • :white_check_mark: CEVAP: A) Medrese

6. Soru Analizi

  • II. Murat, Türk kültürünün korunmasına ve Türkçenin bilim/edebiyat dili haline gelmesine özel önem vererek âlimleri Türkçe eser yazmaya teşvik etmiştir.
  • Ayrıca Osmanlıların meşruiyetini ve soy üstünlüğünü Oğuz geleneğine dayandırmak amacıyla paralara ve silahlara ilk defa Kayı Boyu damgasını vurdurmuştur.
  • :white_check_mark: CEVAP: E) II. Murat

7. Soru Analizi

  • A, B, C, E) Tezhip, ebru, hat ve minyatür sanatları çoğunlukla kâğıt, yazma eser ve kitap sayfalarında icra edilen el sanatlarıdır.
  • D) Saray cepheleri, türbeler, cami portalleri ve mezar taşlarındaki kabartma, oyma ve süslemeler doğrudan taş süslemeciliği sanatıyla gelişmiştir.
  • :white_check_mark: CEVAP: D) Taş süslemeciliği

:warning: SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Kalemiye sınıfı sadece bürokrasiden ibaret değildir; mali işleri yürüten defterdar da kalemiye sınıfına dâhildir. Adalet işlerini yürüten kadı ve kazasker ise ilmiye sınıfındadır. Adalet kararlarını uygulayan icra makamları (subaşı, sancak beyi vb.) ise seyfiye zümresindedir.