Sözel Mantık: Tablo Yerleştirme ve Yıldız Savaşları Akıl Oyunu
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Sözel mantık problemlerinde verilen kesin kısıtlamalar (toplam kişi ve meslek sayısı, aynı grupta olma şartı) doğrudan elenecek ihtimalleri belirler. Yıldız savaşları (Star Battle) oyununda ise her satır, sütun ve renkli bölgede tam olarak 1 yıldız bulunmalı; yıldızlar yatay, dikey veya çaprazdan birbirine temas etmemelidir.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
14. Sorunun Çözümü (Apartman ve Meslek Dağılımı)
Apartmanda 4 kat ve her katta 3 daire olmak üzere toplam 12 kişi yaşamaktadır. Bilgiler adım adım değerlendirildiğinde:
- Aynı meslekten olanlar aynı katta oturmaktadır:
- Apartmanda 2 mimar vardır. 3. katta hâlihazırda bir mimar oturduğuna göre, diğer mimar da mutlaka 3. katta olmak zorundadır. Buradan \text{II} = \text{Mimar} bulunur.
- Apartmanda 2 öğretmen vardır. 4. katta hâlihazırda bir öğretmen oturduğuna göre, diğer öğretmen de mutlaka 4. katta olmak zorundadır. Buradan \text{III} = \text{Öğretmen} bulunur.
- Toplam meslek ve kişi sayısı kontrolü:
- Apartmanda toplam 2 mühendis olduğu belirtilmiştir ve 2. katta zaten 2 mühendis oturmaktadır. Bu nedenle \text{I} numaralı yere kesinlikle mühendis gelemez.
- Apartmanda toplam 8 farklı meslek bulunması gerektiğinden \text{I} yerine yeni bir meslek gelmelidir. Seçeneklerde \text{I} için Grafiker verildiğinde:
- Meslekler: Çiftçi (2), Hemşire (1), Mühendis (2), Grafiker (1), Mimar (2), Eczacı (1), Doktor (1), Öğretmen (2) olmak üzere tam 8 farklı meslek ve 12 kişi kuralı eksiksiz sağlanır.
- A) I: Grafiker, II: Mimar, III: Öğretmen \rightarrow Tüm koşulları eksiksiz sağlar.
- B) II numaraya Eczacı yazılırsa mimar sayısı 1’de kalır, kural bozulur.
- C) I numaraya Mühendis yazılırsa toplam mühendis sayısı 3’e çıkar, kural bozulur.
- D) III numaraya Mimar yazılırsa 2 mimar aynı katta oturmamış olur, kural bozulur.
15. Sorunun Çözümü (Yıldız Savaşları)
- A) 3. satır 2. sütundaki yıldız ile 4. satır 3. sütundaki yıldız çaprazdan birbirine değmektedir. Kural ihlal edilmiştir.
- B) Satır ve sütun başına tek yıldız kuralı ihlal edilmiştir (aynı sütuna birden fazla yıldız gelmektedir).
- C) 2. satır 5. sütundaki yıldız ile 3. satır 4. sütundaki yıldız çaprazdan birbirine temas etmektedir. Kural ihlal edilmiştir.
- D) Her satırda ve sütunda tam birer yıldız vardır; hiçbir yıldız yatay, dikey veya çaprazdan birbirine temas etmez ve her renkli bölgede tam bir yıldız bulunur.
CEVAP:
- 14. Soru: A) Grafiker – Mimar – Öğretmen
- 15. Soru: D
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Akıl yürütme sorularında “aynı grupta yer alma” şartı en büyük eleyicidir. 14. soruda mimarların 3. katta, öğretmenlerin 4. katta toplanması zorunluluğu fark edildiğinde II ve III doğrudan bulunarak soru saniyeler içinde çözülür.