Ingilizler Musul petrol havzasinin lojistik bağlantılarını
birer birer işgal ederken 3 Kasım 1918 günü bu kez
Fransızlar müttefiklerinden hizli davranarak İskenderun
çağırmiştır. Mustafa Kemal Paşa’nın İstanbul’a ulaştığı gün,
ateş açarak şehri savunacaklarinı bildirince FransIzlar
gemilerinde kalmayı tercih ederle Bu meydan okuma
Krizin büyüyeceğini anlayan Ahmet lzzet Paşa Yıldırım
Ordu Grubu’nu lağvederek komutanını da lstanbul’a geri
itilaf Devletleri’nin donanmaları lstanbul Boğazı’na girmiş ve
Sarayburnu’ndan itibaren şehrin karşısına demirlemişlerdir.
arasından geçerken söyleyeceği sözler, Mili Mücadelenin
parolası olacaktır. "Geldikleri gibi giderler.
Bu bilgilere bakılarak aşağıdaki yarglardan hangisine
ulaşılamaz?
taviz vermek istemediği
B) Boğazların, bütün devletlerin ticaret gemilerine açık
olduğu
teslimiyetçi bir politika izlediği
C) Istanbul Hükûmeti’nin Itilaf Devletleri’ne karşı
edildiği
D) Stratejik açıdan önemli bazı bölgelerin itilaflarca tehdit
düşüncesinin etkili olduğu
E) Ingilizlerin işgal faaliyetlerinde sömürgecilik
Bu bilgilere bakılarak aşağıdaki yarglardan hangisine ulaşılamaz?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
Mustafa Kemal Paşa’nın ateş açarak şehri savunacaklarını bildirmesi, onun bağımsızlık ve taviz vermeme anlayışını gösterir. Bu yüzden A seçeneği metinden çıkarılabilir.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
İtilaf Devletleri’nin donanmalarının İstanbul Boğazı’na girmesi ve Sarayburnu’ndan karşısına demirlemesi, Boğazların uluslararası gemilere açık bir stratejik bölge olduğunu gösterir. Dolayısıyla B seçeneği çıkarılabilir.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
İstanbul Hükûmeti’nin itilaf devletlerinin isteğine karşılık verme, onların donanmalarının İstanbul’da demirlemesi ve komutanların geri çağrılması teslimiyetçi bir politika olarak yorumlanabilir. Bu nedenle C seçeneği metinden çıkarılabilir.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
İngilizlerin Musul petrol havzasının lojistik bağlantılarını işgal etmeleri ve Fransızların İskenderun’a hızlıca çıkarma yapması stratejik bölgelerin önemini ve itilaf devletleri tarafından tehdit edildiğini gösterir. D seçeneği metinle uyumludur.
Adım 5 — E Seçeneğini İncele
Metinde İngilizlerin işgal faaliyetlerinde sömürgecilik düşüncesi ifadesine özgü doğrudan bir vurgu yoktur. Sadece işgalden ve stratejik hamlelerden bahsedilmektedir. Bu nedenle E seçeneği metinden çıkarılamaz, yani ulaşılamaz.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması A, B, C, D seçenekleri metindeki bilgilerle desteklenmektedir. E seçeneği ise doğrudan metinde belirtilmemiştir.
Adım 7 — Son Doğrulama
Verilen metin sömürgecilik düşüncesine doğrudan işaret etmediği için bu yargıya ulaşılamaz.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━ CEVAP: E) İngilizlerin işgal faaliyetlerinde sömürgecilik düşüncesinin etkili olduğu
İngilizler Musul petrol havzasının lojistik bağlantılarını birer birer işgal ederken 3 Kasım 1918 günü bu kez Fransızlar müttefiklerinden hızlı davranarak İskenderun Limanı’na asker çıkarmaya yeltenirler… Bu bilgilere bakılarak aşağıdaki yarglardan hangisine ulaşılamaz?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğini İncele
A) Mustafa Kemal Paşa’nın bağımsız devlet anlayışından taviz vermek istemediği
Metinde Mustafa Kemal Paşa’nın şehri savunacağını bildirdiği ve “Geldikleri gibi giderler.” sözü yer almaktadır.
Bu ifadeler Mustafa Kemal Paşa’nın bağımsızlık konusunda taviz vermek istemediğini destekler.
Adım 2 — B Seçeneğini İncele
B) Boğazların, bütün devletlerin ticaret gemilerine açık olduğu
Metinde İtilaf Devletleri donanmalarının İstanbul Boğazı’na girdiği ve şehri demirledikleri belirtiliyor.
Metinde Boğazların her devletin ticaret gemilerine açık olduğuna dair hiçbir bilgi yoktur.
Bu yargıya ulaşabilmek için ek bir kural veya bilgi (ör. uluslararası bir anlaşma) gösterilmelidir; metinden çıkarılamaz.
Adım 3 — C Seçeneğini İncele
C) İstanbul Hükûmeti’nin İtilaf Devletleri’ne karşı teslimiyetçi bir politika izlediği
Metinde Ahmet İzzet Paşa’nın Yıldırım Ordu Grubu’nu lağvetmesi ve komutanı geri çağırması ile İtilaf donanmalarının boğazdan girip demirlemesi yer almaktadır.
Bu durum İstanbul Hükûmeti’nin İtilaflara karşı etkili direnç göstermediğini, daha çok teslimiyetçi/uyuşkan bir tutum sergilediğini düşündürür; metin bunu destekler.
Adım 4 — D Seçeneğini İncele
D) Stratejik açıdan önemli bazı bölgelerin itilaflarca tehdit edildiği
Metinde Musul petrol havzası lojistik bağlantıları, İskenderun ve İstanbul Boğazı gibi stratejik yerlerin İtilaf devletleri tarafından kuşatıldığı/tehdit edildiği anlatılmaktadır.
Bu yargı metinden doğrudan çıkarılabilir.
Adım 5 — E Seçeneğini İncele
E) İngilizlerin işgal faaliyetlerinde sömürgecilik düşüncesinin etkili olduğu
Metinde İngilizlerin Musul petrol havzasının lojistik bağlantılarını teker teker işgal ettikleri belirtilmektedir.
Bu tür bir ekonomik ve stratejik ilgilenme sömürgecilik/emperyal amaçlarla uyumludur; metin bu sonuca destek verir.
Adım 6 — Seçenek Karşılaştırması
A. Mustafa Kemal Paşa’nın bağımsız devlet anlayışından taviz vermek istemediği — Metin tarafından desteklenir. B. Boğazların, bütün devletlerin ticaret gemilerine açık olduğu — Metin tarafından desteklenmez; böyle bir genelleme yapılamaz. C. İstanbul Hükûmeti’nin İtilaf Devletleri’ne karşı teslimiyetçi bir politika izlediği — Metin tarafından desteklenir. D. Stratejik açıdan önemli bazı bölgelerin itilaflarca tehdit edildiği — Metin tarafından desteklenir. E. İngilizlerin işgal faaliyetlerinde sömürgecilik düşüncesinin etkili olduğu — Metin tarafından desteklenir.
Adım 7 — Son Doğrulama
Metindeki olaylar (İngilizlerin Musul bağlantılarını işgali, Fransızların İskenderun’a yönelmesi, İtilaf donanmalarının Boğaz’a girişi, İstanbul yönetiminin pasif/teslim edici tutumu, Mustafa Kemal’in direnme beyanları) göz önüne alındığında yalnızca B seçeneği metinden çıkarılamaz.
CEVAP: B) Boğazların, bütün devletlerin ticaret gemilerine açık olduğu
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
ÇÖZÜM ADIMLARI:
A, B, C, D seçenekleri metindeki bilgilerle desteklenmektedir.
E seçeneği ise doğrudan metinde belirtilmemiştir.