Bir mutfak tartısının eşit aralıklarla bölünmüş göstergesindeki ibre tartılan cismin ağırlığını kilogram cinsinden göstermektedir.
Buna göre Ayşe Hanım şekildeki tartıyı kullanarak mantı hamurunu tarttığında ibrenin gösterdiği ağırlık kilogram cinsinden aşağıdakilerden hangisidir?
A) 13,6
B) 13,8
C) 14,4
D) 14,8
E) 15,2
Eşit Aralıklı Tartı Göstergesi ve Ondalık Sayı Hesabı
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Eşit aralıklara bölünmüş bir göstergede iki ana değer arasındaki fark, aralık sayısına bölünerek bir birim aralığın (ölçek adımının) değeri bulunur. İbrenin gösterdiği değer; başlangıçtaki ana değere, ibrenin ilerlediği aralık sayısı ile birim aralık değerinin çarpımı eklenerek hesaplanır.
\text{Birim Aralık Değeri} = \frac{\text{İki Ana Çizgi Arasındaki Fark}}{\text{Aralık Sayısı}}
ÇÖZÜM ADIMLARI
Adım 1 — Birim aralık değerinin hesaplanması
Görseldeki mutfak tartısında ana çizgiler 0, 4, 8, 12, 16, 20\text{ kg} olarak işaretlenmiştir. İki ardışık ana çizgi arasındaki fark 16 - 12 = 4\text{ kg}'dır. Bu iki değer arasındaki bölme incelendiğinde 5 eşit aralığa bölündüğü görülür.
\text{Birim Aralık} = \frac{16 - 12}{5} = \frac{4}{5} = 0{,}8\text{ kg}
Adım 2 — İbrenin gösterdiği ağırlığın bulunması
İbre 12\text{ kg} çizgisini geçmiş ve 12 ile 16 arasındaki 3. çizginin üzerine gelmiştir:
\text{Ağırlık} = 12 + (3 \times 0{,}8) = 12 + 2{,}4 = 14{,}4\text{ kg}
CEVAP: C) 14,4 (Mantı hamurunun ağırlığı 14{,}4\text{ kg})
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Gösterge sorularında çizgileri değil, iki çizgi arasındaki boşluk (aralık) sayısını saymak hata yapmayı önler. 4 ara çizgi, toplamda 5 eşit aralık oluşturur.