- Bir malın % 40’ı % 30 zararla satılmıştır.
Maliyetine satış yapmak için malın kalan kısmı yüzde kaç kârla satılmalıdır?
A) 12
B) 20
C) 24
D) 25
E) 30
Yüzde Kâr-Zarar Problemi Çözümü
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Maliyet ve Miktar Değerlerini Belirleme
Hesaplamaları pratikleştirmek için malın tamamının maliyetine 100\text{ TL} diyelim:
- Satılan kısım (\%40): 40\text{ TL} maliyet
- Kalan kısım (\%60): 60\text{ TL} maliyet
Adım 2 — İlk Satıştan Doğan Zararı Hesaplama
Malın 40\text{ TL}'lik kısmı \%30 zararla satılmıştır. Buradaki zarar miktarını bulalım:
(Yani bu kısımdan 40 - 12 = 28\text{ TL} gelir elde edilmiştir.)
Adım 3 — Kalan Kısım İçin Gereken Kâr Oranını Bulma
Malın tamamının maliyetine satılması demek; ne kâr ne de zarar edilmesi, yani toplam gelirin 100\text{ TL} olması demektir.
İlk kısımdan edilen 12\text{ TL} zararın, kalan 60\text{ TL} maliyetli maldan çıkarılması (yani 12\text{ TL} kâr edilmesi) gerekir:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) 20
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- Maliyetine Satış (Başa Baş Noktası): Toplam gelirin toplam maliyete eşit olduğu, kâr veya zararın 0 olduğu durumdur. Bir bölümdeki zarar miktarı, diğer bölümdeki kâr miktarına eşit olmalıdır.
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Zarar \%30, o halde kalan kısım için de doğrudan \%30 veya 30 - 12 = 18 gibi yüzdeleri doğrudan toplama/çıkarma işlemi yapmak.
Doğru Yaklaşım: Yüzdeler farklı maliyet büyüklüklerine (40\text{ TL} ve 60\text{ TL}) uygulandığı için her zaman mutlak parasal değer (TL cinsinden kâr/zarar) üzerinden işlem yapılmalıdır.
Bu soru tipini pekiştirmek için maliyetine değil de tüm satıştan \%10 kâr hedeflenseydi sonucun ne olacağını birlikte incelemek ister misin?
