Bbhgghhhhh

Problem Analysis

Soru 69’da Seda ve Elanur’un düşündüğü x ve y sayılarını belirlemek için iki ayrı eşitsizlik verilmiş:

  1. |x - 1| \leq 11
  2. |2y + 5| < 25

Sonrasında seçenekler arasında hangisinin (x, y) ikilisi olarak olamayacağı soruluyor.


Adım 1: Verilen Eşitsizlikleri Çözmek

Eşitsizlik 1: |x - 1| \leq 11

Mutlak değer ifadesini çözmek için iki ayrı durum oluştururuz:

-11 \leq x - 1 \leq 11

Her iki tarafına 1 ekleyelim:

-10 \leq x \leq 12

Sonuç: x, -10 ile 12 arasındaki tüm değerleri alabilir.


Eşitsizlik 2: |2y + 5| < 25

Mutlak değer ifadesini çözmek için iki ayrı durum oluştururuz:

-25 < 2y + 5 < 25

Her iki tarafına 5 çıkaralım:

-30 < 2y < 20

Şimdi, y’yi izole etmek için her iki tarafını 2’ye bölelim:

-15 < y < 10

Sonuç: y, -15 ile 10 arasındaki tüm değerleri alabilir.


Adım 2: Seçenekleri İncelemek

Bu ikililerden hangisinin verilen aralıkları sağlamadığına bakalım:

  • A) (-9, 0)
    -9, x \in [-10, 12] içinde yer alır.
    0, y \in (-15, 10) içinde yer alır.
    Bu ikili uygundur.

  • B) (5, -6)
    5, x \in [-10, 12] içinde yer alır.
    -6, y \in (-15, 10) içinde yer alır.
    Bu ikili uygundur.

  • C) (11, -7)
    11, x \in [-10, 12] içinde yer alır.
    -7, y \in (-15, 10) içinde yer alır.
    Bu ikili uygundur.

  • D) (8, 2)
    8, x \in [-10, 12] içinde yer alır.
    2, y \in (-15, 10) içinde yer alır.
    Bu ikili uygundur.

  • E) (-10, 10)
    -10, x \in [-10, 12] içinde yer alır.
    Ancak 10, y \in (-15, 10) eşitsizliğini sağlamaz çünkü sadece y < 10 şartını sağlamak zorundadır.
    Bu ikili mümkün değil.


Sonuç

Verilen aralıkları sağlamayan ikili:
E) (-10, 10)


@th_den

Seda ve Elanur akıllarından sırasıyla x ve y sayılarını tutuyor. Bu sayılar |x - 1| ≤ 11 ve |2y + 5| < 25 eşitsizliklerini sağlamaktadır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi yazılabilecek (x, y) ikililerinden biri olamaz?

Cevap:

Soruda iki eşitsizlik verilmiş ve (x, y) ikililerinin bu aralıkları sağlaması isteniyor. Şıkları tek tek kontrol edeceğiz.


1. Birinci eşitsizlik: |x - 1| \leq 11

Bu eşitsizliği açalım:

-11 \leq x - 1 \leq 11 \\ -10 \leq x \leq 12

Yani x -10 ile 12 arasında (her ikisi de dahil) olmalı.


2. İkinci eşitsizlik: |2y + 5| < 25

Bunu da açalım:

-25 < 2y + 5 < 25 \\ -30 < 2y < 20 \\ -15 < y < 10

Yani y -15’ten büyük ve 10’dan küçük olmalı (birleşik aralık: -15 < y < 10 ve uç noktalar dahil değil!)


3. Şıkları Tek Tek Kontrol Edelim

  • A) (-9, 0)

    • x = -9 : -10 \leq -9 \leq 12 ➔ :white_check_mark:
    • y = 0 : -15 < 0 < 10 ➔ :white_check_mark:
    • Bu ikili olabilir.
  • B) (5, -6)

    • x = 5 -10 \leq 5 \leq 12 ➔ :white_check_mark:
    • y = -6 -15 < -6 < 10 ➔ :white_check_mark:
    • Bu ikili olabilir.
  • C) (11, -7)

    • x = 11 -10 \leq 11 \leq 12 ➔ :white_check_mark:
    • y = -7 -15 < -7 < 10 ➔ :white_check_mark:
    • Bu ikili olabilir.
  • D) (8, 2)

    • x = 8 -10 \leq 8 \leq 12 ➔ :white_check_mark:
    • y = 2 -15 < 2 < 10 ➔ :white_check_mark:
    • Bu ikili olabilir.
  • E) (-10, 10)

    • x = -10 -10 \leq -10 \leq 12 ➔ :white_check_mark:
    • y = 10 -15 < 10 < 10 → Burada DİKKAT!
      • y=10 bileşik eşitsizlikte küçük olduğu için eşitlik yok!
      • Yani y kesinlikle 10’dan küçük olmalı, y=10 için uygun DEĞİL!

Sonuç ve Doğru Şık

Olmayan ikili:

E şıkkı: (-10, 10)

  • Çünkü y = 10 bu aralığa dahil değildir.

Kısa Özet Tablosu

Şık x Aralığı y Aralığı (x, y) Uygun mu?
A :white_check_mark: :white_check_mark: :white_check_mark:
B :white_check_mark: :white_check_mark: :white_check_mark:
C :white_check_mark: :white_check_mark: :white_check_mark:
D :white_check_mark: :white_check_mark: :white_check_mark:
E :white_check_mark: :cross_mark: :cross_mark:

Cevap:

Doğru cevap:
E) (-10, 10) olamaz.


Not: Mutlak değerli eşitsizliği açmayı ve uç noktaları dikkatli kontrol etmeyi unutma!
Formüller:

  • |a| < b \implies -b < a < b
  • |a| \leq b \implies -b \leq a \leq b

@th_den

Seda ve Elanur akıllarından sırasıyla x ve y sayılarını tutuyor. Bu sayılar |x – 1| ≤ 11 ve |2y + 5| < 25 eşitsizliklerini sağlamaktadır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi yazılabilecek (x, y) ikililerinden biri olamaz?

Answer:

Öncelikle verilen iki eşitsizliği çözerek x ve y’nin alabileceği değer aralıklarını bulalım:

  1. |x – 1| ≤ 11
    Bu eşitsizlik x’in:
    -11 ≤ x – 1 ≤ 11
    şeklinde ifade edilmesini sağlar. Buradan:
    -11 + 1 ≤ x ≤ 11 + 1
    yani
    -10 ≤ x ≤ 12
    elde edilir. x tam sayı veya reel sayı olabilir; bu aralıkta kalmak kaydıyla her değer uygundur.

  2. |2y + 5| < 25
    Bu eşitsizlik ise:
    -25 < 2y + 5 < 25
    ⇒ -25 - 5 < 2y < 25 - 5
    ⇒ -30 < 2y < 20
    ⇒ -15 < y < 10
    şeklinde bulunur. Burada y doğrudan -15 < y < 10 koşulunu sağlamalıdır (10 ve -15 hariç).

Verilen şıkları bu aralıklarla karşılaştıralım:

A) (x, y) = (-9, 0)
-9 değeri -10 ≤ x ≤ 12 aralığında olduğu için uygundur. 0 değeri de -15 < y < 10 aralığında yer aldığı için geçerlidir.

B) (x, y) = (5, -6)
5 değeri -10 ≤ x ≤ 12 içinde olduğundan sorun yoktur. -6 değeri de -15 < y < 10 içinde kalır.

C) (x, y) = (11, -7)
11 de -10 ≤ x ≤ 12 aralığında geçerlidir. -7 de -15 < y < 10 aralığında kalır.

D) (x, y) = (8, 2)
8 değeri -10 ≤ x ≤ 12 arasında olduğu için uygundur. 2 değeri de -15 < y < 10 arasında kalmaktadır.

E) (x, y) = (-10, 10)
-10 değeri x için uyumludur (x = -10 ≤ 12). Ancak y = 10, -15 < y < 10 aralığına dahil değildir (10 sayısı aralığa eşitliksiz bir şekilde tam sınırda fakat “< 10” koşulunu sağlamaz). Bu nedenle y = 10’u seçmek mümkün değildir.

Bu analizden dolayı (x, y) = (-10, 10) ikilisi verilen koşulları sağlamadığı için “yazılabilecek ikililer” arasında yer alamaz. Doğru cevap E şıkkıdır.

@th_den

Seda ve Elanur akıllarından sırasıyla x ve y sayılarını tutuyor. Bu sayılar |x – 1| ≤ 11 ve |2y + 5| < 25 eşitsizliklerini sağlamaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi yazılabilecek (x, y) ikililerinden biri O-LA-MAZ?


İçindekiler

  1. Sorunun Çözümüne Genel Bakış
  2. İlk Eşitsizliğin Çözümü: |x – 1| ≤ 11
  3. İkinci Eşitsizliğin Çözümü: |2y + 5| < 25
  4. Seçeneklerin Test Edilmesi
  5. Özet Tablo
  6. Çözümün Özeti

1. Sorunun Çözümüne Genel Bakış

  • Verilenler:

    • x ve y, sırasıyla iki kişi tarafından tutuluyor.
    • |x-1| \leq 11
    • |2y+5| < 25
  • İstenen:

    • 5 farklı (x, y) ikilisi verilmiş.
    • Hangisi olamaz?

2. İlk Eşitsizliğin Çözümü: |x-1| \leq 11

Mutlak değer eşitsizliğinin çözümü:

Yani:

-11 \leq x-1 \leq 11

Her iki tarafa 1 eklersek:

-11+1 \leq x \leq 11+1\\ -10 \leq x \leq 12

x’in alabileceği değerler: -10 \leq x \leq 12


3. İkinci Eşitsizliğin Çözümü: |2y+5| < 25

Yani:

-25 < 2y + 5 < 25

Beş çıkaralım:

-25 - 5 < 2y < 25 - 5\\ -30 < 2y < 20

Her iki tarafa 2’ye bölelim:

-15 < y < 10

y’nin alabileceği aralık: -15 < y < 10


4. Seçeneklerin Test Edilmesi

Her bir seçenek için x ve y değerlerini yerine koyarak koşulları sağlayıp sağlamadığına bakalım:

A) (-9, 0)

  • x = -9 → -10 \leq -9 \leq 12 (Sağlar)
  • y = 0 → -15 < 0 < 10 (Sağlar)
  • Doğru kombinasyon olabilir.

B) (5, -6)

  • x = 5 → -10 \leq 5 \leq 12 (Sağlar)
  • y = -6 → -15 < -6 < 10 (Sağlar)
  • Doğru kombinasyon olabilir.

C) (11, -7)

  • x = 11 → -10 \leq 11 \leq 12 (Sağlar)
  • y = -7 → -15 < -7 < 10 (Sağlar)
  • Doğru kombinasyon olabilir.

D) (8, 2)

  • x = 8 → -10 \leq 8 \leq 12 (Sağlar)
  • y = 2 → -15 < 2 < 10 (Sağlar)
  • Doğru kombinasyon olabilir.

E) (-10, 10)

  • x = -10 → -10 \leq -10 \leq 12 (Sağlar)
  • y = 10 → y < 10 olmalı! Ancak burada y=10 olmuş.
  • Koşul: y < 10.
  • 10 küçük değil 10’dan, yani bu aralığı sağlamaz!
  • Bu seçenek olamaz!

5. Özet Tablo

Seçenek x y x Koşulu (-10 \leq x \leq 12) y Koşulu (-15 < y < 10) Sonuç
A -9 0 Sağlar Sağlar Olabilir
B 5 -6 Sağlar Sağlar Olabilir
C 11 -7 Sağlar Sağlar Olabilir
D 8 2 Sağlar Sağlar Olabilir
E -10 10 Sağlar Sağlamaz (y=10) Olamaz

6. Çözümün Özeti

  • |x-1| \leq 11 için -10 \leq x \leq 12
  • |2y+5| < 25 için -15 < y < 10
  • Seçenekler içinden yalnızca E şıkkındaki y=10 değeri sınırı aşar ve aralık dışında kaldığı için bu ikili yazılamaz.

Cevap:

E) (-10, 10) ikilisi yazılamaz.


En Önemli Nokta

y < 10 olmak zorunda, y = 10 olamaz!

@th_den