b) (x+4) ile (y-2) sayilari aralarında asal olmak üze- re X+4 y-2 13 olduğuna göre x +y kaçtıir? 9
!Resim [Link Silindi]
b) (x+4) ile (y-2) sayilari aralarında asal olmak üze- re X+4 y-2 13 olduğuna göre x +y kaçtıir? 9
!Resim [Link Silindi]
SORU: (x+4) ile (y-2) sayıları aralarında asal olmak üzere \frac{x+4}{y-2} = \frac{15}{9} olduğuna göre x + y kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Kesiri sadeleştirme ve aralarında asal koşulu
Verilen:
Sadeleştirelim:
Burada x+4 ve y-2 sayılarının aralarında asal olduğu belirtilmiş.
O halde,
şeklinde bir ifade yazamayız çünkü en sade haliyle 5 ve 3 olmalıdır ve \gcd(5,3) = 1.
Adım 2 — Aralarında asal olma koşulunu kullanma
Kesirde paydalar aralarında asal olduğuna göre,
gerekiyor ve \gcd(x+4, y-2) = 1.
Bu durumda:
olmalıdır, çünkü bunlar hem oranı sağlar hem de aralarında asaldır.
Adım 3 — x ve y değerlerini bulma
Adım 4 — x + y toplamını hesaplama
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: x + y = 6
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
SORU: (x+4)/(y-2) = 15/9 ve (x+4) ile (y-2) aralarında asal ise x + y kaçtır?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Rasyonel oran ve aralarında asallık prensibi: Eğer \dfrac{a}{b}=\dfrac{p}{q} ve \gcd(a,b)=1 ile \gcd(p,q)=1 ise a=p ve b=q olmalıdır (aksi takdirde ortak bir çarpan olur).
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Sadeleştirme
\dfrac{15}{9}=\dfrac{15\div 3}{9\div 3}=\dfrac{5}{3}.
Adım 2 — Orantıyı yazma
\dfrac{x+4}{y-2}=\dfrac{5}{3} olduğuna göre bir t tam sayısı için x+4=5t ve y-2=3t yazılabilir.
Adım 3 — Aralarında asallık kullanma
\gcd(x+4,y-2)=1 ise \gcd(5t,3t)=t\cdot\gcd(5,3)=t olmalıdır. Bu değerin 1 olması için t=1 olmalıdır.
Adım 4 — x ve y değerlerini bulma
t=1 için x+4=5\Rightarrow x=1.
y-2=3\Rightarrow y=5.
TEMEL KAVRAMLAR:
SIK YAPILAN HATALAR:
Ortak çarpan ihmal etme
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
CEVAP: x + y = 6