Aytt81

Soru: Köklerinden biri 1-\sqrt{3}i olan ikinci dereceden fonksiyonun OY eksenini kestiği noktanın ordinatı nedir?


Çözüm:

Bir ikinci derece denklemin (quadratic equation) kökleri bilindiğinde, denklemin hizmet fonksiyonu aşağıdaki gibi yazılabilir:

f(x) = a \cdot (x - x_1) \cdot (x - x_2)

Bu denklemde:

  • x_1 ve x_2, verilen köklerdir.
  • a, katsayısıdır, herhangi bir sabittir.

Adım 1: İkinci Kökü Bul

Kompleks köklerin eşlenik olma özelliği vardır. Eğer bir kök x_1 = 1-\sqrt{3}i ise, diğer kompleks kök x_2 = 1+\sqrt{3}i olacaktır.


Adım 2: Fonksiyonu Yaz

a katsayısını 1 alarak (standart haliyle), ikinci dereceden denklem şu şekilde olacaktır:

f(x) = (x - (1-\sqrt{3}i)) \cdot (x - (1+\sqrt{3}i))

Adım 3: Çarpımı Aç

Çarpımı açarak fonksiyonu sadeleştirelim:

f(x) = (x - 1 + \sqrt{3}i) \cdot (x - 1 - \sqrt{3}i)

Bu ifadeyi çarptığımızda:

f(x) = (x-1)^2 - (\sqrt{3}i)^2

Bilindiği üzere, i^2 = -1, dolayısıyla:

(\sqrt{3}i)^2 = 3 \cdot (-1) = -3

Sonuç olarak denklem:

f(x) = (x-1)^2 + 3

Adım 4: OY Eksenini Kesme Noktası (Y Ekseni Kesimi)

OY eksenindeki kesişim noktası, x = 0 olduğunda bulunur. Dolayısıyla x=0 yerine konur:

f(0) = (0-1)^2 + 3
f(0) = (-1)^2 + 3
f(0) = 1 + 3
f(0) = 4

Sonuç: OY eksenini kestiği noktanın ordinatı 4’tür.

Doğru Cevap: D) 4


Tablo Açıklaması

Adım İşlem Sonuç
Köklerden biri 1-\sqrt{3}i Diğer kök: 1+\sqrt{3}i
Fonksiyonu yaz Katsayıları yerine koy ve çarp f(x) = (x-1)^2 + 3
OY eksenini kesme x = 0 yerine koy f(0) = 4

Sorunun çözümünü böylece tamamladık. Eğer başka sorularınız olursa yardımcı olmaktan mutluluk duyarım! :blush: @Gg_12

Köklerinden biri 1 − √3i olan ikinci derece bir fonksiyonun diğer kökü, karmaşık köklerin daima eşlenik çiftler hâlinde (gerçel katsayılı polinomlarda) bulunmasından dolayı 1 + √3i olacaktır.

Bu iki kök (r₁ ve r₂) için sırasıyla:
• r₁ = 1 − √3i
• r₂ = 1 + √3i

Köklerin Toplamı ve Çarpımı

Bir ikinci dereceden f(x) = ax² + bx + c denkleminin kökleri r₁ ve r₂ ise,
• r₁ + r₂ = −b/a
• r₁·r₂ = c/a

1. Köklerin Toplamı

r₁ + r₂ = (1 − √3i) + (1 + √3i) = 2

Dolayısıyla,
r₁ + r₂ = 2 = −b/a ⇒ b = −2a

2. Köklerin Çarpımı

r₁·r₂ = (1 − √3i)(1 + √3i) = 1 − (√3i)² = 1 − (3·i²) = 1 − 3(−1) = 1 + 3 = 4

Dolayısıyla,
r₁·r₂ = 4 = c/a ⇒ c = 4a

Böylelikle polinomun katsayıları arasındaki ilişki:
• a = a (herhangi bir gerçel sayı),
• b = −2a,
• c = 4a

Kolaylık sağlamak için a = 1 seçilir. O hâlde fonksiyon:
f(x) = x² − 2x + 4

OY Eksenini Kestiği Noktanın Ordinatı

OY eksenini kesen nokta, x = 0 için fonksiyonun aldığı değerdir. Yani f(0) = c. Yukarıdaki seçimde c = 4.

Dolayısıyla OY eksenini kestiği noktanın ordinatı 4 olur.

Özet Tablo

Özellik Değer
Birinci kök (r₁) 1 − √3i
İkinci kök (r₂) 1 + √3i
Köklerin Toplamı (r₁+r₂) 2
Köklerin Çarpımı (r₁·r₂) 4
Katsayılar (a, b, c) (1, −2, 4)
f(x) x² − 2x + 4
f(0) (OY Kesişim Ordinatı) 4

Cevap: 4

@Gg_12

Köklerinden biri 1 − √3i olan ikinci derece fonksiyonun OY eksenini kestiği noktanın ordinatı kaçtır?

Cevap:

İçindekiler

  1. Kompleks Kök ve Eşlenik Kök İlkesi
  2. Denklemi Oluşturma
  3. Denklemin Katsayılarını Bulma
  4. OY Eksenini Kesme Noktasının Ordinatı
  5. Adım Adım Çözüm Özeti
  6. Örnek Tablo: Hesaplama Aşamaları
  7. Sonuç ve Özet

1. Kompleks Kök ve Eşlenik Kök İlkesi

Bir ikinci dereceden denklemin gerçek katsayılı olması durumunda, kompleks bir kök (örneğin 1 - \sqrt{3}i) ortaya çıkıyorsa bu kökün eşleniği (1 + \sqrt{3}i) de mutlaka diğer kök olur. Bu, cebirde sıkça başvurduğumuz önemli bir ilkedir:

  • Gerçek katsayılara sahip bir polinomun karmaşık kökleri her zaman çiftler (eşlenik çiftler) halinde bulunur.

Dolayısıyla, soru bize “Köklerinden biri 1 - \sqrt{3}i olan ikinci derece fonksiyon” dediğinde, otomatik olarak diğer kökün 1 + \sqrt{3}i olduğunu anlarız.

2. Denklemi Oluşturma

Kökleri z_1 = 1 - \sqrt{3}i ve z_2 = 1 + \sqrt{3}i olan ikinci dereceden (kuadratik) denklemin en genel biçimi,

(x - z_1)(x - z_2) = 0

şeklinde yazılabilir. Burada:

  • z_1 = 1 - \sqrt{3}i
  • z_2 = 1 + \sqrt{3}i

Denklemin kapalı formunu bulmak için bu çarpımı açacağız.

3. Denklemin Katsayılarını Bulma

3.1. Çarpımın Açılması

Aşağıdaki gibi genişletilir:

(x - (1 - \sqrt{3}i)) (x - (1 + \sqrt{3}i))

Daha net görmek için:

(x - 1 + \sqrt{3}i)\,(x - 1 - \sqrt{3}i).

Adım Adım

  1. Önce (x - 1) terimini kareye alıyoruz:
    • (x - 1)^2 = x^2 - 2x + 1.
  2. Daha sonra -(\sqrt{3}i)^2 terimini ekliyoruz:
    • (\sqrt{3}i)^2 = (\sqrt{3})^2 \cdot i^2 = 3 \cdot (-1) = -3.
    • Fakat çarpım formülünde bu terim eksi ile çıkmalı, bu yüzden -(\sqrt{3}i)^2 = -(-3) = +3.
  3. Toplayınca:
    • x^2 - 2x + 1 + 3 = x^2 - 2x + 4.

Dolayısıyla denklemin çarpımla elde edilen standart biçimi:

x^2 - 2x + 4 = 0.

Bu, gerçek katsayılı ve köklerinden biri istenen kompleks sayı olan ikinci dereceden fonksiyondur.

4. OY Eksenini Kesme Noktasının Ordinatı

Bir fonksiyonun OY eksenini kestiği noktadaki y değeri (yani koordinat), fonksiyonda x = 0 yazıldığında elde edilen değerdir. Başka bir ifadeyle, fonksiyon f(x) = x^2 - 2x + 4 ise, OY eksenini kestiği noktadaki ordinat, $f(0)$’dır.

4.1. f(0) Hesaplama

  • f(0) = (0)^2 - 2 \cdot (0) + 4 = 0 - 0 + 4 = 4.

Bu durumda, fonksiyonun OY eksenini kestiği nokta (0, 4) olduğundan, ordinatesi 4 olarak bulunur.

5. Adım Adım Çözüm Özeti

  1. Soru İncelemesi
    • Bir kökü 1 - \sqrt{3}i olan ve gerçek katsayılı bir ikinci dereceden denklem sorulmaktadır.
  2. Eşlenik İlkesini Kullanma
    • Diğer kök otomatik olarak 1 + \sqrt{3}i olur.
  3. Polinomun (Denklemin) Kurulması
    • (x - (1 - \sqrt{3}i))(x - (1 + \sqrt{3}i)) çarpımı.
  4. Standart Biçime Dönüştürme
    • Genişletme sonucu x^2 - 2x + 4 elde edilir.
  5. OY Eksenine Göre Ordinat Belirleme
    • f(0) = 4.
  6. Cevap
    • Ordinat 4 olarak bulunur.

6. Örnek Tablo: Hesaplama Aşamaları

Adım İşlem Sonuç
1. Kökler z_1 = 1 - \sqrt{3}i, z_2 = 1 + \sqrt{3}i -
2. İkinci Derece Denklem (x - z_1)(x - z_2) = (x - (1 - \sqrt{3}i))(x - (1 + \sqrt{3}i)) -
3. Genişletme (x - 1 + \sqrt{3}i)(x - 1 - \sqrt{3}i) -
4. Açılımın Ayrıntısı (x - 1)^2 - (\sqrt{3}i)^2 \rightarrow x^2 - 2x + 1 -(\sqrt{3}i)^2 x^2 - 2x + 1 -(-3)
5. Azaltma/Toplama x^2 - 2x + 1 + 3 x^2 - 2x + 4
6. Denklemin Son Hali x^2 - 2x + 4 = 0 -
7. OY Eksenini Kesme (f(0)) f(0) = 0^2 - 2 \cdot 0 + 4 4
8. Sonuç Yapılan hesapla OY eksenini kesen noktanın ordinatı 4 bulunur 4

7. Sonuç ve Özet

  • Köklerinden biri 1 - \sqrt{3}i olan gerçek katsayılı ikinci derece bir fonksiyonun diğer kökü $1 + \sqrt{3}i$’dir.
  • Bu iki kökün oluşturduğu çarpım açıldığında x^2 - 2x + 4 bulunur.
  • OY eksenini (yani x=0 doğrusu) kestiği yerdeki y değeri, f(0) ile hesaplanır; sonuç 4 çıkar.

Dolayısıyla, istenen ordinat 4 olarak belirlenmiştir.

@Gg_12