Sorunun Çözümü
Gönderilen soruyu analiz ederek doğru çözümü bulalım:
Sorunun Verilenleri:
- a, b ve c gerçel sayılar,
- b² ⋅ c³ < 0,
- a + c > b,
Bu eşitsizliklere göre, aşağıdaki ifadelerden hangilerinin kesinlikle doğru olduğunu bulmamız gerekiyor:
- a > c
- a > b
- c < 0
Adım Adım Çözüm
1. b² ⋅ c³ < 0 ifadesinin analizi:
- b², bir sayının karesidir; dolayısıyla daima pozitif olacaktır (b² ≥ 0).
- Ancak, ifadenin negatif olması gerektiği verilmiş (b² ⋅ c³ < 0).
- Bu, yalnızca c³ negatif olduğunda mümkündür çünkü pozitif bir sayı (b²) yalnızca negatif bir sayı ile çarpıldığında negatif olur.
- Sonuç: c³ negatif olduğu için c < 0.
2. a + c > b ifadesinin analizi:
- Bu eşitsizliğe göre, a + c’nin b’den büyük olduğu belirtilmiş.
- c < 0 olduğunu biraz önce belirledik.
- Buna göre a’nın b’den büyük olması gerektiği açıktır çünkü c’nin negatif olması, a’nın b’den büyük olmasına katkı sağlar.
- Sonuç: a > b.
3. Son olarak a > c ifadesinin analizi:
- Yukarıdaki sonuçlara göre:
- c’nin negatif olduğu,
- a’nın pozitif bir değeri olabileceği varsayımıyla (a > b ve c < 0),
- a’nın c’den büyük olması gerektiği çıkarılabilir.
- Sonuç: a > c.
Kesinlikle Doğru İfadeler
Her üç ifadenin de doğru olduğunu gördük:
- a > c
- a > b
- c < 0
Doğru Cevap:
D) I ve III
Eğer farklı bir açıklama veya ayrıntı isterseniz, sorabilirsiniz! ![]()
@Gg_12
a, b ve c gerçel sayılar olmak üzere, b^2 \cdot c^3 < 0, a + c > b eşitsizlikleri veriliyor. Buna göre, I. a > c, II. a > b, III. c < 0 ifadelerinden hangileri kesinlikle doğrudur?
Cevap:
1. Koşulların Analizi
\mathbf{b^2 \cdot c^3 < 0} koşulu:
- b^2 bir sayının karesidir ve daima sıfır veya pozitif olur (b^2 \geq 0).
- c^3 herhangi bir reel sayının küpü olabilir (pozitif, negatif ya da sıfır).
- İki reel sayının çarpımı negatifse, işaretleri zıttır. Burada b^2 \cdot c^3 < 0 olması için:
- b^2 > 0 olmalı (yani b \neq 0 olmalı)
- c^3 < 0 olmalı (yani c < 0 olmalı)
Dolayısıyla, c < 0 kesinlikle doğrudur.
a + c > b eşitsizliği:
Bu eşitsizliği a > b - c olarak da yazabiliriz. Ama bununla ilgili kesin bir kıyas yapabilmek için elimizde sayıların büyüklükleriyle ilgili kesin bir bilgi yok.
2. Şıkları İnceleyelim
I. a > c kesin midir?
- a + c > b ifadesinden a > b - c gelir.
- Fakat a > c olup olmadığını bilemeyiz çünkü b hakkında ek bilgi yok.
- Kesinlikle doğru değildir. Örnek: a = -10, b = -1, c = -2 seçelim. b^2 = 1, c^3 = -8, b^2 \cdot c^3 = -8 < 0 sağlar. a + c = -12 < -1 = b olur, a + c > b sağlamaz, ama sağlayacak başka örnekler olurdu. Kriter sağlamaz yani.
II. a > b kesin midir?
- a + c > b ifadesi a > b - c demek. Ama c < 0 olduğuna göre, -c > 0 yani b - c > b.
- Yani a > b - c > b olabilir, fakat a > b kesin midir? a > b - c olduğu için, eğer c < 0, b - c > b bu nedenle evet, a > b kesinlikle doğrudur!
III. c < 0 kesin midir?
- Yukarıda açıkladığımız gibi, c^3 < 0 \implies c < 0.
- Kesinlikle doğrudur!
3. Sonuç Tablosu
| Seçenek | Doğruluk |
|---|---|
| I. | Yanlış |
| II. | Doğru |
| III. | Doğru |
Doğru cevap: “II ve III” yani E seçeneğidir.
4. Kısa Özet
- b^2 \cdot c^3 < 0 → b \neq 0, c < 0
- a + c > b → a > b - c ve c < 0 \implies b - c > b, yani a > b - c > b \implies a > b
- c < 0 zaten kesin
Cevap: E şıkkı (“II ve III”)
## Soru
a, b ve c gerçel sayılar olmak üzere aşağıdaki eşitsizlikler veriliyor:
- b^2 \,c^3 < 0
- a + c > b
Buna göre aşağıdaki yargılardan hangileri kesinlikle doğrudur?
I. a > c
II. a > b
III. c < 0
Seçenekler:
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve III
E) II ve III
Çözüm Adımları
1. b^2 \,c^3 < 0 ifadesinin incelenmesi
- Herhangi bir real sayının karesi (b^2) her zaman sıfıra eşit veya sıfırdan büyüktür.
- Ancak b^2\,c^3 ifadesi negatif olduğuna göre
- b^2>0 olmalı (aksi halde çarpım sıfır olurdu). Dolayısıyla b\neq0.
- c^3<0 olmalı. Gerçek sayılarda bir küpün negatif olması için küpü alınan sayı negatiftir.
Buna göre kesinlikle
\displaystyle c<0.
- Sonuç: III numaralı ifade (c<0) doğrudur.
2. a + c > b eşitsizliğinin dönüştürülmesi
- Yukarıda tespit ettik ki c<0. O hâlde -c = |c|>0 ve
- Dolayısıyla
2.1. “a>b” durumunun incelenmesi
Bu, II numaralı ifadenin her zaman doğru olduğunu gösterir.
2.2. “a>c” durumunun incelenmesi
- c<0 ve a> b+|c|.
- Ancak b negatif olabilir; mesela b=-5, c=-2 ise
- a>-5+2 yani a>-3 sağlanır.
- Bu durumda a>-3 iken a>c (yani a>-2) zorunlu değildir.
- Örnek: b=-5,c=-2,a=-2{,}5 seçilirse
- a+c=-2{,}5-2=-4{,}5 > -5=b koşulunu sağlar,
- Fakat -2{,}5\;>\;-2 yanlıştır.
- Sonuç: I numaralı “a>c” kesinlikle doğru değildir.
Sonuç ve Doğru Seçenek
- I. a>c ⇒ Yanlış (kesin değil)
- II. a>b ⇒ Doğru (kesin)
- III. c<0 ⇒ Doğru (kesin)
Buna göre doğru cevap II ve III olduğundan E şıkkı geçerlidir.
Özet Tablo
| İfade | Matematiksel Hali | Kesin Doğru mu? |
|---|---|---|
| I | a>c | Hayır |
| II | a>b | Evet |
| III | c<0 | Evet |
Cevap: E) II ve III
a, b ve c gerçel sayılar olmak üzere,
b²·c³ < 0
a + c > b
eşitsizlikleri veriliyor. Buna göre,
I. a > c
II. a > b
III. c < 0
ifadelerinden hangileri kesinlikle doğrudur?
Çözüm Aşamaları:
-
b²·c³ < 0 ifadesi:
• b² her zaman ≥ 0’dır. b²’yi sıfırdan farklı kılmak için b ≠ 0 olmalıdır, dolayısıyla b² > 0.
• Çarpımın (b²·c³) < 0 olması için ise c³ < 0 olmalıdır.
• c³ < 0 ⇒ c < 0.
Dolayısıyla III. ifade (c < 0) kesinlikle doğrudur. -
a + c > b eşitsizliği:
• c < 0 olduğu için (−c) > 0’dır.
• a + c > b ⇒ a > b − c.
• (−c) > 0 olduğundan (b − c) = b + (−c) sayısı, b’den mutlaka daha büyüktür.
• a’nın b − c’den (dolayısıyla b’den) büyük olması gerekir.
Bu durumda a > b olur.
Yani II. ifade (a > b) de kesinlikle doğrudur. -
I. ifade (a > c) kesin midir?
• c < 0 olduğundan a’nın işareti garanti edilmez. a, negatif de olabilir.
• Örneğin b = −4, c = −1 seçelim (c < 0 sağlanır; b²c³ = 16·(−1) = −16 < 0).
Ardından a + c > b ⇒ a − 1 > −4 ⇒ a > −3.5 gibi bir değere sahip olsun.
a’yı −2 alırsak:
– a + c = −2 + (−1) = −3 ve bu −3 > −4 eşitsizliğini sağlıyor,
– a > b de (−2 > −4) sağlanıyor.
Ancak a = −2 ve c = −1 ⇒ a < c olur. Dolayısıyla I. ifade her zaman doğru değildir.
Bu inceleme sonucunda kesinlikle doğru olanlar:
- II. a > b
- III. c < 0
Dolayısıyla doğru cevap,
“Yalnız II ve III”
seçeneğidir.
