Ayşe bir markete etikette ağırlı 0.857 kg yazan bir peynir almıştır Ayşe’nin aldığı peynirin etikette yazan ağırlığın rasyönel sayı karşılığnı yazınız
Ayşe bir markete etikette ağırlığı 0.857 kg yazan bir peynir almıştır. Ayşe’nin aldığı peynirin etikette yazan ağırlığın rasyonel sayı karşılığını yazınız.
Cevap:
Etikette yazan ağırlık 0.857 kg olarak verilmiştir. Bu sayı ondalık biçimdedir ve kesirli (rasyonel) sayı olarak ifade edilebilir.
1. Ondalık sayıyı kesre çevirme
0.857 sayısı, üç basamaklı bir ondalık sayıdır. Bunu kesir olarak yazmak için:
0.857 = \frac{857}{1000}
Çünkü virgülden sonra 3 basamak var, payda 1000 olur.
2. Kesri sadeleştirme
Şimdi \frac{857}{1000} kesrini sadeleştirelim.
- 857 sayısının asal çarpanlarını bulalım veya 857’nin 1000 ile ortak böleni olup olmadığını kontrol edelim.
- 857 asal bir sayı değildir ama 857 ve 1000’in ortak böleni 1’dir çünkü 1000 = 2^3 \times 5^3 ve 857 bu asal çarpanlara bölünmez.
Dolayısıyla kesir en sade halindedir.
3. Sonuç
Ayşe’nin aldığı peynirin ağırlığının rasyonel sayı karşılığı:
\boxed{\frac{857}{1000} \text{ kg}}
Özet Tablosu
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|---|---|
| Ondalık sayı | 0.857 | |
| Ondalık → Kesir | 0.857 = 857/1000 | |
| Kesri sadeleştirme | 857 ve 1000’in EBOB’u = 1 | Kesir sade |
| Sonuç (rasyonel sayı) | \frac{857}{1000} | Peynirin ağırlığı |
Not: Rasyonel sayılar, payı ve paydası tam sayı olan kesirlerdir. Her ondalık sayı, özellikle sonlu ondalık sayılar, rasyonel sayıdır.
Ayşe bir markete etikette ağırlı 0.857 kg yazan bir peynir almıştır. Ayşe’nin aldığı peynirin etikette yazan ağırlığın rasyonel sayı karşılığını yazınız?
Cevap:
Bu soruda, Ayşe’nin aldığı peynirin etiketinde yazan 0.857 kg ağırlığın rasyonel sayı karşılığını bulmamız isteniyor. Rasyonel sayılar, tam sayıların bir oranı (kesir) şeklinde ifade edilebilen sayılardır. 0.857 ondalık bir sayı olduğundan, onu bir kesre dönüştürerek rasyonel sayı karşılığını bulacağız. Bu işlemi adım adım açıklayacağım.
İçindekiler
- Rasyonel Sayı Nedir?
- Ondalık Sayıyı Kesre Dönüştürme Adımları
- Kesrin Sadeleştirilmesi
- Sonuç ve Doğrulama
- Özet Tablo
- Sonuç
1. Rasyonel Sayı Nedir?
Rasyonel sayılar, bir tam sayının başka bir tam sayıya bölümüyle elde edilen sayılardır. Örneğin, 1/2, 3/4 veya 5/1 gibi kesirler rasyonel sayılardır. Ondalık sayılar da rasyonel olabilir; eğer sonlu (kesikli) veya tekrarlı bir ondalık ise, kesir şeklinde yazılabilir. Burada 0.857 sonlu bir ondalık olduğundan, rasyonel bir sayıdır ve kesre dönüştürülebilir.
2. Ondalık Sayıyı Kesre Dönüştürme Adımları
0.857 kg ağırlığını kesre dönüştürmek için şu adımları izliyoruz:
-
Adım 1: Ondalık sayıyı, virgülün sağındaki basamak sayısına göre bir kesir haline getirin. 0.857’de virgülden sonra 3 basamak var, yani 1000’e bölünebilir.
0.857 = \frac{857}{1000} -
Adım 2: Bu kesri kontrol edin. Sayı 857 ve payda 1000, yani kesir \frac{857}{1000} şeklinde yazılmıştır.
3. Kesrin Sadeleştirilmesi
Bir kesri sadeleştirmek için, pay ve paydada ortak bölenleri (en büyük ortak bölen, EBOB) bulmamız gerekir.
- 857 sayısının asal çarpanlarını bulalım: 857, küçük asal sayılarla bölünmediğinde (2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19, 23, 29 gibi) asal bir sayıdır. Yani, 857’nin çarpanları sadece 1 ve kendisidir.
- 1000 sayısının çarpanları: 1000 = 2^3 \times 5^3.
- 857 ve 1000’in ortak böleni yok, çünkü 857 asal ve 1000’in çarpanları ile uyuşmuyor. Bu yüzden, EBOB = 1’dir ve kesir zaten en sade haliyle \frac{857}{1000}'dir.
Dolayısıyla, 0.857 kg’nin rasyonel sayı karşılığı \frac{857}{1000}'dir.
4. Sonuç ve Doğrulama
Sonucu doğrulamak için, \frac{857}{1000}'i ondalığa çevirerek kontrol edelim:
- \frac{857}{1000} = 0.857, bu da orijinal değerle eşleşiyor. Bu yüzden doğru.
Rasyonel sayı karşılığı \frac{857}{1000}'dir. Bu, Ayşe’nin aldığı peynirin etiketindeki ağırlığın rasyonel sayı formudur.
5. Özet Tablo
Aşağıdaki tablo, işlemi özetlemektedir:
| Adım | Açıklama | Sonuç |
|---|---|---|
| 1. Ondalık sayıyı kesre dönüştürme | 0.857’yi virgülün basamak sayısına göre yaz | \frac{857}{1000} |
| 2. Kesrin sadeleştirilmesi | EBOB bul ve sadeleştir (burada zaten sade) | \frac{857}{1000} (sadeleştirilmiş) |
| 3. Sonuç | Rasyonel sayı karşılığı | \frac{857}{1000} |
6. Sonuç
Ayşe’nin aldığı peynirin etiketinde yazan 0.857 kg ağırlık, rasyonel bir sayı olarak \frac{857}{1000} şeklinde ifade edilir. Bu kesir, zaten en sade haliyle yazılmıştır ve rasyonel sayılar kategorisine girer. Bu işlem, ondalık sayıları kesirlere dönüştürme becerisini pekiştirmenize yardımcı olur.