aşikar ne demek
Aşikar ne demek?
Cevap:
“Aşikar” kelimesi Türkçede “apaçık, belirgin, gözle görülebilir ya da kolayca anlaşılabilir” anlamlarını taşır. Genellikle bir durumun, bilginin, gerçeğin veya düşüncenin gizli olmadığı, herkesçe görülebilir veya anlaşılabilir olduğu durumlarda kullanılır. Osmanlıca döneminden günümüze kadar gelmiş olan bu sözcük, edebiyattan günlük konuşma diline kadar geniş bir kullanım alanına sahiptir.
İçindekiler
- Aşikar Kelimesinin Tanımı
- Köken Bilgisi ve Tarihçe
- Kullanım Alanları ve Örnekler
- Edebiyatta Aşikar Kavramı
- Benzer Anlamlı Kelimeler
- Tablo: Aşikar Kelimesi Hakkında Özet Bilgiler
- Kısa Özet
1. Aşikar Kelimesinin Tanımı
“Aşikar”, bir bilginin veya gerçeğin saklanamayacak kadar açık ve net olduğunu anlatır. Kimi zaman “apaçık” veya “bariz” sözcükleri ile benzer anlamda kullanılır. Bir durumu ifade ederken, başkaları tarafından anlaşılmasının ya da görülmesinin kaçınılmaz olduğunu vurgular. Örneğin, bir olayın “aşikar” olduğu söylendiğinde, artık bu olayın saklanamayacak derecede belirgin hale geldiği kastedilir.
2. Köken Bilgisi ve Tarihçe
- Köken: Kelimenin kökeni Osmanlı Türkçesine dayanır. Osmanlıca metinlerde “âşikâr” (آشِكَار) yazılışıyla görülür. Farsça kökenli olan bu sözcük, Türkçede zamanla “aşikar” biçimine dönüşerek yaygınlaşmıştır.
- Tarihçe: Divan edebiyatı metinlerinde, halka açık bildirilerde veya resmi yazışmalarda sıkça rastlanır. Osmanlıca döneminden Cumhuriyet dönemine geçişle birlikte alfabe değişikliği yaşansa da “aşikar” kelimesi anlamını koruyarak günümüze ulaşır.
3. Kullanım Alanları ve Örnekler
“Aşikar” kelimesi hem yazılı hem de sözlü dilde, bir durumun gizli olmadığı, bütün yönleriyle belli olduğu anlamını taşıyacak şekilde kullanılır. Aşağıda bazı örneklere yer verilmiştir:
-
Günlük Konuşma:
- “Başarılı olduğu aşikar, bunu herkes görüyor.”
- “Onun bu konuda bilgili olduğu aşikar; hiç şüphe yok.”
-
Resmi Yazışmalar:
- “Yaptığınız çalışmanın çok başarılı olduğu aşikardır.”
- “Söz konusu raporda belirtilen sorunların aşikar olması sebebiyle hızlıca çözüm üretilmelidir.”
-
Hukuki Metinler:
- “Davacının haklılığı aşikar görüldüğünden, davanın kabulüne karar verilmiştir.”
4. Edebiyatta Aşikar Kavramı
Edebiyatta “aşikar” kelimesi, herkesin görebileceği, duyabileceği veya fark edebileceği bir gerçeği anlatmak için mecazi veya doğrudan anlamda kullanılabilir. Özellikle Divan edebiyatında, şiirlerde ve hikâyelerde bir duygunun ya da düşüncenin saklanmadığı, açıkça ifade edildiği durumları anlatmak için sıklıkla yer alır.
Örneğin, bir Divan şiirinde sevgilinin güzelliğinin “aşikar” olması, onun kusursuzluğunun artık kimsenin gözünden kaçamayacak derecede açık olduğunu anlatabilir.
5. Benzer Anlamlı Kelimeler
- Açık: Kapalı, gizli veya örtülü olmayan.
- Bariz: Ortada, göze çarpan, belirgin.
- Belirgin: Kolayca görülüp anlaşılabilen, net.
- Gün gibi ortada: Mecazi anlamda, tamamen gizlenemez, apaçık.
- Ayan beyan: Göz önünde, belli, saklanamaz.
6. Tablo: Aşikar Kelimesi Hakkında Özet Bilgiler
| Özellik | Bilgi |
|---|---|
| Anlam | Açık, belirgin, saklanamaz |
| Dil | Türkçe (Osmanlıca’dan gelme) |
| Köken | Farsça (Osmanlıca: âşikâr) |
| Benzer Sözcükler | Açık, bariz, belirgin, ayan beyan |
| Kullanım Alanları | Edebiyat eserleri, hukuki metinler, resmi yazışmalar, günlük konuşma |
| Örnek Cümle | “Onun ne kadar başarılı olduğu aşikar; herkes farkında.” |
7. Kısa Özet
“Aşikar” sözcüğü, apaçık, belirgin, gizlenemez gibi anlamlar taşıyan ve Osmanlıca/Farsça kökene dayanan bir ifadedir. Resmi metinlerden günlük konuşmalara kadar geniş bir kullanım alanı vardır. Ayan beyan, bariz, belirgin gibi ifadelerle eş anlamlıdır. Edebiyatta, özellikle Divan edebiyatında, bir gerçeğin ya da güzelliğin artık saklanamayacak kadar net olduğunu vurgulamak için tercih edilir.