Yukarnda bazı özelikleri verilen sayı örüntüsü ile ilgili
aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) 12. terimi -9’dur.
Artiş miktarı 2
6. terimi +3
C) 36. terimi 81’dir.
B) 25. terimi 35’tir.
D) Genel terim "2n -15"tir.
Sayı Örüntüsünün Özelliklerine Göre Doğru Seçeneğin Belirlenmesi
KULLANILAN FORMÜL VE KURAL:
Bir doğrusal sayı örüntüsünün genel terimi (a_n), artış miktarı (r) ve bir sabit sayı (k) kullanılarak bulunur:
Verilenler:
- Artış miktarı (r): -2
- 6. terim (a_6): +3
Genel kuralı bulmak için n = 6 değerini yerine yazalım:
Buradan örüntünün genel terimi:
$$a_n = -2n + 15$$ olarak bulunur.
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A Seçeneğinin Analizi (12. terim)
- n = 12 için genel terim formülünde yerine koyalım:a_{12} = -2 \cdot 12 + 15a_{12} = -24 + 15 = -9
- A seçeneğindeki “12. terimi -9’dur” ifadesi doğrudur.
Adım 2 — B Seçeneğinin Analizi (25. terim)
- n = 25 için hesaplayalım:a_{25} = -2 \cdot 25 + 15a_{25} = -50 + 15 = -35
- B seçeneğinde 35 verildiği için bu ifade yanlıştır.
Adım 3 — C Seçeneğinin Analizi (36. terim)
- n = 36 için hesaplayalım:a_{36} = -2 \cdot 36 + 15a_{36} = -72 + 15 = -57
- C seçeneğinde 81 verildiği için bu ifade yanlıştır.
Adım 4 — D Seçeneğinin Analizi (Genel terim)
- Bulduğumuz genel terim -2n + 15’tir.
- D seçeneğinde 2n - 15 verildiği için (işaretler ters alınmıştır) bu ifade yanlıştır.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. 12. terimi -9’dur. — Doğru (a_{12} = -9)
B. 25. terimi 35’tir. — Yanlış (Doğrusu: -35)
C. 36. terimi 81’dir. — Yanlış (Doğrusu: -57)
D. Genel terim "2n - 15"tir. — Yanlış (Doğrusu: -2n + 15)
Adım 6 — Son Doğrulama
Örüntü ikişer ikişer azalan bir yapıya sahiptir. 6. terimden 12. terime 6 adım vardır:
Sonuç doğrulanmıştır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: A şıkkı (12. terimi -9’dur.)
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Sayı Örüntüsünde Genel Terim (n)
- Tanım: Bir örüntünün herhangi bir adımındaki sayıyı (n. terim) doğrudan hesaplamamızı sağlayan cebirsel kuraldır.
- Bu problemde: Artış miktarı -2 olduğu için genel terim -2n ile başlamış ve verilen 6. terim yardımıyla +15 sabiti eklenmiştir.
SIK YAPILAN HATALAR:
Negatif Artış Miktarının İşaretini Unutmak
- Yanlış: Artış miktarını pozitif düşünüp genel terimi 2n - 15 bulmak.
- Doğru: Artış miktarı -2 olduğu için terim katsayısı mutlaka -2n olmalıdır.
- Neden yanlış: Sayılar küçüldükçe terim değerleri azalmalı veya negatif yönde büyümelidir.
Bu sayı örüntüsü konusuyla ilgili farklı bir pekiştirme sorusu çözmemi ister misin?
