Resimli Soru Analizi ve Cevapları
Önemli Noktalar
- Her iki metin de düşüncenin yönünü değiştiren ifadeler içerir.
- Metinlerde düşünsel anlatım ve kişinin içsel yolculuğuna vurgu vardır.
- Ortak özellik olarak düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması, diğer şıklara göre daha doğrudur.
Her iki metin de kişinin kafasındaki düşüncelerin değişmesini, süreç içindeki farklı algılarını anlatır. Bu nedenle ortak özellik olarak “Düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması” öne çıkar. Diğer şıklar (anlatıcı ağzının kullanılması, deyime yer verilmesi, ikilemenin olması) hem metinlerde yoktur ya da ortak değildir.
İçindekiler
Metinlerin Ortak Özelliği
İki metin de kişinin düşünce sürecini ve içsel gözlemlerini anlatır. Bu anlatımda:
- Düşüncenin yönünü değiştiren ifadeler kullanılır, yani düşünceler içinde gidip gelme, farklı bakış açılarına geçiş olur.
- İlk metinde Onur’un “keşke” ifadeleri düşünceleri değiştirir.
- İkinci metinde “Ne yapacağıma tam karar verememiştim” ifadesi kararsızlık ve düşünce değişimini gösterir.
Diğer şıklar, ya metinlerde ortak değildir ya da kullanılmamıştır.
Anahtar Nokta: Ortak özellik olarak “Düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması” doğru cevaptır.
Metin Analizi ve İşaretlenen Cevaplar
Verilen İşaretlemeler Üzerine
- Şıklardan “Düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması” (D) işaretlenmiş ve doğru.
- Diğer şıklar (Birinci anlatıcı dili, deyim, ikileme) işaretlenmiş ama metinlerde yok ya da ortak değil.
- Metinde anlam bozukluğu olmaması için doğru şık sadece D’dir.
Uyarı: “Ortak özellik” sorusunda sadece metinlerde gerçekten ortak olan öğeyi seçmek gerekir.
Sonraki Adımlar
Bu tür metinlerde düşünce yapısını anlamak için metinlerde dile getirilen duygu ve düşüncelerin aşamalarını inceleyen daha fazla örnek ister misiniz?
Ya da Türkçe metinlerde anlatım teknikleri ve edebi sanatlar üzerine detaylı açıklamalı içerik öneririm.
Aşağıdakilerden hangisi bu metinlerin ortak özelliklerinden biridir?
Yerine getirilen temel çıkarımlar:
- Her iki metinde de birinci tekil şahıs bakış açısı kullanılmıştır.
- Sadece I. metinde ikileme vardır (“usul usul”).
- Her iki metin de düşünce akışını yönlendiren bağlaç/dönüş ifadesi içerir (“bir yandan”, “ama”).
Doğru cevap: D) Düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması.
İçindekiler
Cevap ve Gerekçe
- Şık A – Birinci anlatıcı ağzının kullanılması: Her iki metin de “Onur … düşünüyordu”, “ben yeni bir hayatın başladığını hissettim” gibi birinci tekil şahıs anlatıma sahip. Dolayısıyla ortak özellik ama şık arasında değil; zira soruda “hangisi” denerek tek doğru bir seçenek aranmaktadır.
- Şık B – Deyime yer verilmesi: Metinlerde bilindik bir deyim (“kilit deyim”) bulunmaz.
- Şık C – İkilemenin olması: I. metinde “usul usul” ikilemesi bulunurken II. metinde ikileme yoktur; dolayısıyla ortak özellik değildir.
- Şık D – Düşüncenin yönünü değiştiren ifadelere başvurulması:
- I. metin: “Bir yandan da otobüs vaktinin yaklaştığı aklına gelmişti.”
- II. metin: “Bugüne kadar çok kez yataktan kalktım ama bu kalkışım farklıydı.”
Her iki metinde de düşünce akışını kesip yön değiştiren ifadeler vardır.
Özet Tablosu
| Şık | İçerik | Ortak mı? |
|---|---|---|
| A | Birinci anlatıcı ağzı | Hayır |
| B | Deyime yer verilmesi | Hayır |
| C | İkileme (tekrarlama) | Hayır |
| D | Düşüncenin yönünü değiştiren ifadeler (bağlaçlar) | Evet |
SSS
- İkileme nedir?
- İkileme, anlamı pekiştirmek için aynı kelimenin ya da benzer anlamlı kelimelerin yan yana kullanılmasıdır. (“usul usul” gibi.)
- Deyim nasıl ayırt edilir?
- Deyim, kendine özgü anlamı olan, tam cümle kurmadan anlaşılması zor söz öbekleridir. Metinlerde “bir çuval inciri berbat etmek” gibi bir deyim yoktur.
- Metinlerde anlatıcı bakış açısı neden ele alınmaz?
- Çünkü soruda ortak “özellik” olarak yalnızca D şıkkı tüm metinlere uyduğu için doğru yanıttır.
- “Ama”, “ancak”, “bir yandan” gibi ifadelerin işlevi nedir?
- Okurun aldığınız düşünce akışını kesip yeni bir fikir veya vurguyu öne çıkarmaktır.
Peşin soru çözme pratiği için başka bir metin sorusu daha çözmek ister misiniz?
@Reza