Türkçe Sözcükleri Sözlük Sırasına (Alfabetik Sıraya) Koyma
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Sözcükler alfabetik sıraya dizilirken öncelikle ilk harflerine bakılır. İlk harfler aynıysa sırasıyla ikinci, üçüncü ve devamındaki harflerin Türk alfabesindeki (A, B, C, Ç, D, E, F, G, Ğ, H, I, İ, J, K, L, M, N, O, Ö, P, R, S, Ş, T, U, Ü, V, Y, Z) önceliğine göre sıralama yapılır.
ÇÖZÜM ADIMLARI
Satır 1 (Örnek Satır):
- 3. halk | 4. millet | 1. barış | 5. vatan | 2. devlet
Satır 2 (çocuk, anne, kardeş, baba, dede):
- İlk harflere bakılır: a (1.), b (2.), ç (3.), d (4.), k (5.)
- 3. çocuk | 1. anne | 5. kardeş | 2. baba | 4. dede
Satır 3 (ağaç, yağmur, deniz, yaprak, doğa):
- İlk harfi “a” olan: 1. ağaç
- “d” ile başlayanlar: deniz (d-e) önce, doğa (d-o) sonra gelir: 2. deniz, 3. doğa
- “y” ile başlayanlar: yağmur (y-a-ğ) “ğ” harfinden dolayı yaprak (y-a-p) sözcüğünden öncedir: 4. yağmur, 5. yaprak
- 1. ağaç | 4. yağmur | 2. deniz | 5. yaprak | 3. doğa
Satır 4 (Afyon, Adana, Amasya, Ankara, Ağrı):
- Hepsi “A” ile başlar; ikinci harflere bakılır (d, f, ğ, m, n):
- Adana (d), 2. Afyon (f), 3. Ağrı (ğ), 4. Amasya (m), 5. Ankara (n)
- 2. Afyon | 1. Adana | 4. Amasya | 5. Ankara | 3. Ağrı
Satır 5 (kitap, defter, dergi, silgi, kalem):
- “d” harfi önceliklidir: defter (d-e-f) dergi (d-e-r) sözcüğünden öncedir (1. defter, 2. dergi).
- “k” harfi gelir: kalem (k-a) kitap (k-i) sözcüğünden öncedir (3. kalem, 4. kitap).
- En son “s” harfi: 5. silgi
- 4. kitap | 1. defter | 2. dergi | 5. silgi | 3. kalem
Satır 6 (tören, gönder, bayram, görev, bayrak):
- “b” ile başlayanlar: bayrak (b-a-y-r-a-k), bayram (b-a-y-r-a-m) sözcüğünden önce gelir (1. bayrak, 2. bayram).
- “g” ile başlayanlar: gönder (g-ö-n), görev (g-ö-r) sözcüğünden önce gelir (3. gönder, 4. görev).
- En son “t” harfi: 5. tören
- 5. tören | 3. gönder | 2. bayram | 4. görev | 1. bayrak
Satır 7 (gözleme, görüş, gözlük, görgü, gözde):
- Üçüncü harfi “r” olanlar ("z"den öncedir): görgü (g-ö-r-g), görüş (g-ö-r-ü) sözcüğünden öncedir (1. görgü, 2. görüş).
- Üçüncü harfi “z” olanlar: gözde (dördüncü harfi “d” olduğu için 3. gözde).
- gözleme ile gözlük karşılaştırıldığında: beşinci harfi “e” olan gözleme (4.), “ü” olan gözlük (5.) olur.
- 4. gözleme | 2. görüş | 5. gözlük | 1. görgü | 3. gözde
CEVAP: Kutucuklara yazılacak sıra sayıları yukarıdan aşağıya sırasıyla şu şekildedir:
- 2. Satır:
[3] çocuk — [1] anne — [5] kardeş — [2] baba — [4] dede
- 3. Satır:
[1] ağaç — [4] yağmur — [2] deniz — [5] yaprak — [3] doğa
- 4. Satır:
[2] Afyon — [1] Adana — [4] Amasya — [5] Ankara — [3] Ağrı
- 5. Satır:
[4] kitap — [1] defter — [2] dergi — [5] silgi — [3] kalem
- 6. Satır:
[5] tören — [3] gönder — [2] bayram — [4] görev — [1] bayrak
- 7. Satır:
[4] gözleme — [2] görüş — [5] gözlük — [1] görgü — [3] gözde
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: İlk harfleri ve hatta ilk birkaç harfi aynı olan sözcüklerde alfabetik sırayı belirleyen kural, farklılaşan ilk harfe bakmaktır. Alfabede daha önce gelen harfe sahip sözcük sözlükte her zaman daha önce yer alır.