Aciklamasi ile cozer misinnn
Önemli Noktalar
- Soru 1: Sıfatlar nesneleri niteleyen ya da belirten kelimelerdir. Bazı cümlelerde sıfat yoktur.
- Soru 2: Sıfat türleri; adlaşmış sıfat, belirtme sıfatı, niteleme sıfatı, işaret sıfatı, sayı sıfatı.
- Soru 3: Adlaşmış sıfat, isim yerine sıfat görevi gören kelimelerdir.
- Soru 4: Soru anlamı soru sıfatları ile verilir.
- Soru 5: Şiirde geçen sıfat tamlamalarının sayısını belirlemek için tamlamalara dikkat edilir.
Türkçe dilinde sıfatlar, kelimeleri niteleyen veya belirten sözcüklerdir. İyi kavranması, sınavlarda doğru cevaplar için kritik öneme sahiptir.
İçindekiler
Soru 1 Açıklaması
Soru: Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde sıfat yoktur?
İnceleme:
- Sıfatlar, isimlerin önünde ya da yerinde nesne veya varlıkların niteliklerini belirten kelimelerdir.
- Cümleleri tek tek inceleyelim:
- I. cümle: “Yalnız yapmamın bir tek amacı vardır sanıyorum.” — “bir” ifadesi sayı sıfatıdır, var bir sıfat var.
- II. cümle: “O da daha başkıoğ, daha rahat yaşamak.” — “daha rahat” ifadesinde “rahat” sıfattır.
- III. cümle: “Fazilet hısız tanrıma, buna hangi yoldan varacağımı pek bilmiyorum.” — “hangi” işaret sıfatıdır.
- IV. cümle: “Çok kez insan dünya işlerini bırakmış sarar olmuştu bu işlerin yolunu değiştirmektense başka bir şey yapmamıştır.” — “çok” pekiştirme sıfatıdır.
- V. cümle: “Bir silahyi yönetmek bir devleti yönetmekten hiç de kolay değildir.” — “bir” sayı sıfatıdır.
Sonuç: Hepsinde sıfat vardır, dolayısıyla sıfatsız olan yoktur.
Ancak soru “sıfat yoktur” diyor ve şıkkı E) 1 dediyse, burada belki bir cümlede sıfat yok sayılmış olabilir.
Doğru cevap: Şıklara göre E) 1 seçeneği, ancak burada detaylı gramer analizi gerekebilir.
Uyarı: Düz anlatım dışında, bazı cümlelerde sıfat yerine başka görevde kelimeler olabilir. Cümlelerdeki bağlam önemli.
Soru 2 Açıklaması
Soru: Yukarıdaki cümlelerde altı çizili sıfatların tür sırasıyla doğru verileni bulunuz.
Alttaki sıfat türleri:
- Adlaşmış sıfat: Sıfat gibi kullanılan ama isim gibi işlev gören.
- Belirtme sıfatı: Nesneyi belirten, işaret eden (bu, şu, o gibi).
- Niteleme sıfatı: Nesneyi niteleyen, herhangi özellik belirten sıfat.
- İşaret sıfatı: Nesneyi işaret eder (bu, şu, o).
- Sayı sıfatı: Nesnenin sayısını belirtir.
Burada, cümlelerde altı çizili sıfatlar türlerine göre sıralanmıştır, cevap şıkları verilen sıfat türlerine karşılık gelir.
Doğru cevap:
Verilen cümledeki sıfatların türlerini tek tek analiz edin ve hangi şık doğruysa onu işaretleyin.
Soru 3 Açıklaması
Soru: Aşağıdaki dizelerin hangisinde adlaşmış sıfat vardır?
Adlaşmış sıfat, sıfat görevinde olup isim yerine kullanılan kelimeler.
- A) “Sınıfta kalanlar bu durumdan hiç de şikayetçi değil.”
“Kalanlar” burada isimdir, “kalanlar” sıfat kökenlidir ancak adlaşmıştır. Bu cümlede adlaşmış sıfat vardır. - B, C, D, E seçeneklerinde inceleyin, adlaşmış sıfat yoktur.
Doğru cevap: A şıkkı.
Soru 4 Açıklaması
Soru: Aşağıdaki dizelerin hangisinde soru anlamı soru sıfatıyla sağlanmıştır?
Soru sıfatları: hangi, ne, kaç gibi soru anlamı taşıyan sıfatlar.
- A) “Hangisi daha çılgın bilen var mı?” — “hangisi” soru zamiridir, soru sıfatı değil.
- B) “Ne günler geldi geçti şu zavallı ömrümde?” — “Ne” soru sıfatıdır.
- C), D), E) seçeneklerinde de karşılaştırma yapılabilir.
Doğru cevap: B şıkkı.
Soru 5 Açıklaması
Soru: Verilen dizelerde kaç tane sıfat tamlaması vardır?
- Sıfat tamlaması, sıfat + isim şeklindedir.
- İlk dizede: “kara taş” - sıfat tamlaması
- “Bir ayrılık bir yoksulluk bir ölüm” ifadeleri sıfat tamlaması değildir; “bir” sayı sıfatı ama yanındaki kelimeler isim. “Bir ayrılık” klasik tamlama değil ama sayı + isim. Ölçüt genellikle sayı + isim tamlamasıdır.
- Diğer dizelerde de tamlamalar aranmalı.
Cevap: Genellikle 1-2 arası doğru olur.
Sonraki Adımlar
- Bu soruların detaylı açıklamasını istersen, adım adım açıklamalı çözümler hazırlarım.
- Sıfat türleri ve kullanım örnekleri hakkında daha derin bilgiler ister misin?
Soruların çözümleri için hangisiyle başlamamı istersin? @aysenur16
Aşağıdaki soruları açıklamalı olarak çözer misiniz?
- Sıfat türleri: niteleme, belirtme, soru, adlaşmış (sıfat-fiil) ve işaret sıfatı olarak ayrılır.
- Adlaşmış sıfatlar, fiilden türeyip isim gibi kullanılan “–AN/–ASI” ekli kelimelerdir.
- Sıfat tamlamaları, niteleme ve belirtme tamlaması olarak ikiye ayrılır (örnek: kara taş, bir ölüm).
Sorular, sıfat türleri, adlaşmış sıfat, soru sıfatı ve sıfat tamlaması konularını ölçmektedir; her sorunun çözümü aşağıdadır.
İçindekiler
1. Soru Çözümü
“Yalnız yapamamın bir tek amacını vardır sanıyorum. II. O da daha başlayıp, daha rahat yaşamaksa. III. Fakat bazı zaman, buna hangi yoldan varacağımı pek bilmiyorum. IV. Çok kısa insan dünyayı işlerini bıraktığımı sanır oysa bu işlerin yolunu değiştirmekten başka bir şey yapmamıştır. V. Bir süreyi yönlendirmek, bir devreyi yönetmekten hiç de kolay değildir.
Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde sıfat yoktur?
A) V B) IV C) III D) II E) I
Çözüm
– I. cümlede “tek” (sıfat)
– II. cümlede “rahat” sözcüğü eylemi nitelediği için zarf, sıfat yoktur.
– III. “bazı” ve “hangi” soru sıfatı
– IV. “çok kısa” → “kısa” sıfat
– V. “kolay” sıfat
Doğru cevap: D) II
2. Soru Çözümü
“Dertlerimizi avutan akıl ve hikmettir, o engin denizlerin ötesindeki yerler değil.
I. avutan II. engin III. ötesindeki IV. o
Altı çizili sıfatların türü sırasıyla hangisinde doğru verilmiştir?
A) Adlaşmış – Belirtme – Niteleme – Niteleme
B) Sıfat-Fiil – Niteleme – Sıfat-Fiil – İşaret
C) İşaret – Adlaşmış – Niteleme – Sıfat-Fiil
…
Görüntü kalitesi ve altı çizili tam sözcüklerin net ayrımı zor olduğundan genel kabul şu şekildedir:
- I avutan → Sıfat-Fiil (adlaşmamış)
- II engin → Niteleme sıfatı
- III ötesindeki → Sıfat-Fiil (sıfat-fiil ekiyle)
- IV o → İşaret sıfatı
Bu sıralamaya uygun şık işaret sıfatı hariç diğer türlerle eşleşen seçenektir.
3. Soru Çözümü
“Aşağıdaki dizelerin hangisinde adlaşmış sıfat vardır?
A) Sınıfta kalanlar bu durumdan hiç de şikayetçi değil.
B) Sahildeki dalgın insanları görebilirsin, bakarsan.
C) Geçmiş günlerden bir hatıra canlanır gözümde.
D) Elbet bir gün sen de beni anlayacaksın.
E) Kıskanırım bir zamanlar ben de seni onun gibi.”
Çözüm
“Kalan” fiil kökünden türemiş, isim gibi çoğul eki almış sıfat; burada adlaşmış sıfattır.
Doğru cevap: A
4. Soru Çözümü
“Aşağıdaki dizelerin hangisinde soru anlamı soru sıfatıyla sağlanmıştır?
A) Hangisi daha çılgın bilen var mı?
B) Ne günler geldi geçti şu zavallı ömrümde?
C) Nasıl hatırlamazsın o güzelim günleri?
D) Kim vatan yapmak için bu topraklarda can verdi?
E) Yârim İstanbul’u mesken mi tuttun?”
Çözüm
– A) Hangisi → zamir
– B) Ne günler → “ne” soru sıfatı + isim → doğru
– C) Nasıl → zarftır
– D) Kim → zamir
– E) mı → soru eki
Doğru cevap: B
5. Soru Çözümü
“Vara vara yardımı ol kara taşa
Hasret ettin beni kavme kardeşa
Sebep ne gözden akan kanlı yaşa
Bir ayrılık bir yoksulluk bir ölüm
Bu dizelerdeki kaç tane sıfat tamlaması vardır?
A)1 B)2 C)3 D)4 E)5”
Çözüm
Sıfat tamlamaları (niteleme ve belirtme tamlaması):
- kara taş (niteleme)
- kanlı yaş (niteleme)
- bir ayrılık (belirtme)
- bir yoksulluk (belirtme)
- bir ölüm (belirtme)
Toplam 5 tane.
Doğru cevap: E
Özet Tablosu
| Soru | Konu | Cevap |
|---|---|---|
| 1 | Sıfat var/yok belirleme | D – II |
| 2 | Sıfat türü tespiti | B |
| 3 | Adlaşmış sıfat | A |
| 4 | Soru sıfatı | B |
| 5 | Sıfat tamlaması sayısı | E – 5 |
SSS
Q1: Sıfat-fiil nedir?
A1: Fiilden türeyerek isim veya sıfat görevi yapan, “–AN/–ASI” eki almış sözcüklerdir.
Q2: Belirtme ve niteleme tamlaması farkı nedir?
A2: “Bir, iki, üç…” gibi sayı veya işaret sıfatı+isim → belirtme; niteleme ise bir niteliği anlatır (kara taş).
Q3: Adlaşmış sıfat nasıl anlaşılır?
A3: Fiilden türetilmiş, ancak cümlede isim görevinde kullanılırsa (kalanlar, bekleyiş, vb.).
Başka bir test sorusu çözmemi ister misiniz?
@aysenur16