Aşağıdaki sayı piramidinde her kutudaki sayı, hemen altındaki iki sayının en büyük ortak bölenine (EBOB) eşittir

Aşağıdaki sayı piramidinde her kutudaki sayı, hemen altındaki iki sayının en büyük ortak bölenine (EBOB) eşittir. Kutulardaki tüm sayılar pozitif tam sayıdır.
Piramidin en üst sırasında 6 sayısı, orta sırasında A ve B sayıları yer almaktadır. Alt sıranın ortasındaki kutuda ise 60 sayısı yazılıdır.
Buna göre A + B toplamı aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) 18
B) 36
C) 42
D) 48

EBOB Özellikleri ve Sayı Piramidi Problemleri

:light_bulb: KULLANILAN FORMÜL / KURAL: İki pozitif tam sayının en büyük ortak böleni, her iki sayıyı da tam bölen en büyük sayıdır. Dolayısıyla bir x sayısı için A = \text{EBOB}(x, 60) ise A, kesinlikle 60 sayısının bir pozitif tam sayı böleni olmak zorundadır.


:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI

Adım 1 — A ve B Sayılarının Şartlarını Belirleme
Piramit kuralına göre alt sıradaki kutular ile orta sıradaki sayılar arasındaki ilişki:

A = \text{EBOB}(?, 60) \quad \text{ve} \quad B = \text{EBOB}(60, ?)

Bu eşitliklere göre hem A hem de B sayısı 60’ın birer bölenidir. En üst sırada 6 sayısı bulunduğundan:

\text{EBOB}(A, B) = 6

Bu durum, A ve B sayılarının 6’nın birer katı olduğunu gösterir.

Adım 2 — A ve B İçin Olası Değerleri Bulma
60 sayısının 6 ile bölünebilen pozitif bölenleri kümesi:

\{6, 12, 30, 60\}

Ayrıca \text{EBOB}(A, B) = 6 koşulunun sağlanması için \text{EBOB}\left(\frac{A}{6}, \frac{B}{6}\right) = 1 (aralarında asal) olmalıdır. Kümedeki sayılardan uygun çiftleri ve toplamlarını inceleyelim:

  • A = 6 ve B = 12 \implies \text{EBOB}(6, 12) = 6 \implies A + B = 18
  • A = 6 ve B = 30 \implies \text{EBOB}(6, 30) = 6 \implies A + B = 36
  • A = 12 ve B = 30 \implies \text{EBOB}(12, 30) = 6 \implies A + B = 42

Kümedeki bölenlerden toplamı 48 yapan hiçbir (A, B) ikilisi elde edilemez.


:white_check_mark: CEVAP: D) 48 (A + B \neq 48)

:warning: SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: EBOB sorularında “ortak kutu” kuralı gereği, alt basamaktan gelen sayı üstteki sayının mutlaka bir katı olmak zorundadır. 60’ın 6’ya bölünen bölenleri sınırlı sayıda olduğundan olası ikilileri listeleyerek seçenekleri hızlıca eleyebilirsiniz.