Aşağıdaki görsel, 2024 Yaz Olimpiyatları’nda Şevval İlayda Tarhan ile birlikte, karma 10 m havalı tabancada finalde 2. olarak Türkiye’ye bu branştaki ilk olimpiyat madalyası olan gümüş madalyayı kazandıran ve atış sırasındaki duruşu ile meşhur olan Yusuf Dikeç’e aittir. Yusuf Dikeç olimpiyat sonunda kendisiyle yapılan bir demeçte
Hiçbir başarı elleriniz cebinizdeyken gelmez; bu başarımızın arkasında 24 yıllık disiplinli bir çalışma ve fedakârlık yatmaktadır.
demiştir. Yusuf Dikeç’in 27 yaşından bu yana bu alanda çalıştığı bilinmektedir.
Buna göre, Yusuf Dikeç’in doğum yılı aşağıdakilerden hangisidir?
A) 1971
B) 1973
C) 1975
D) 1977
E) 1979
Yusuf Dikeç’in Doğum Yılının Hesaplanması
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
\text{Başlama Yılı} = \text{Olimpiyat Yılı} - \text{Çalışma Süresi}
\text{Doğum Yılı} = \text{Başlama Yılı} - \text{Başlama Yaşı}
veya alternatif olarak:
\text{Doğum Yılı} = \text{Olimpiyat Yılı} - (\text{Başlama Yaşı} + \text{Çalışma Süresi})
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Spora/Çalışmaya Başlama Yılını Bulma
Yusuf Dikeç, 2024 Yaz Olimpiyatları’nda elde ettiği başarının arkasında 24 yıllık bir çalışma olduğunu ifade etmiştir. Buradan spora başladığı yılı bulalım:
\text{Başlama Yılı} = 2024 - 24 = 2000
Adım 2 — Doğum Yılını Hesaplama
Yusuf Dikeç’in bu alanda çalışmaya 27 yaşından itibaren başladığı bilinmektedir. 2000 yılında 27 yaşında olduğuna göre doğum yılı:
\text{Doğum Yılı} = 2000 - 27 = 1973
Adım 3 — Yaş Üzerinden Sağlama Yapma
Yusuf Dikeç’in 2024 yılındaki güncel yaşı:
\text{Güncel Yaş} = 27 + 24 = 51
Doğum yılı:
2024 - 51 = 1973
Yapılan iki farklı hesaplama da aynı sonucu doğrulamaktadır.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: B) 1973
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Yaş Problemleri Mantığı
- Tanım: Kişinin doğum yılı, bulunulan yıldan o anki yaşın çıkarılmasıyla elde edilir (\text{Doğum Yılı} = \text{Yıl} - \text{Yaş}).
- Bu problemde: 2024 yılındaki toplam yaş hesaplanarak (27 + 24 = 51) doğrudan doğum yılına ulaşılmıştır.
SIK YAPILAN HATALAR:
27 ve 24 Değerlerini Doğrudan Yıldan Çıkarmak Yerine Birbiriyle Çıkarmak
- Yanlış: 27 - 24 = 3 diyerek 2024 - 3 = 2021 gibi anlamsız işlemler yapmak.
- Doğru: Spora başlama yaşı ile geçen süreyi toplayarak (27 + 24 = 51) toplam yaşı bulmak ve bunu 2024’ten çıkarmak.
- Neden yanlış: Geçen süre ile başlama yaşı birbirinden bağımsız iki zaman büyüklüğüdür; toplam yaş bu iki değerin toplamına eşittir.
Benzer bir TYT yaş problemi kurgulayarak pratik yapmak ister misin?