Fillimsi Kullanılmayan Cümlenin Belirlenmesi
Önemli Noktalar
- Fillimsi: Fiilden türeyen ve cümlede isim, sıfat veya zarf görevinde kullanılan kelime gruplarıdır.
- Fillimsi türleri: Fiilimsi (mastar), sıfat-fiil (ortaç), zarf-fiil (ulaç)
- Cümlede fillimsi varsa, fiilimsi eki taşıyan kelimeler mutlaka bulunur: -mak, -mek, -an, -en, -ası, -esi, -ince, -ip, -ken vb.
Fillimsi kullanılmayan cümle, içinde bu fiil kökenli eklerden veya yapılarından hiçbirinin bulunmadığı cümledir.
Sorunun Cevabı:
- A şıkkı: “Ömründeki her gününde” → “Ömründeki” → “-deki” eki sıfat-fiil (ortaç) eki, fillimsi içerir.
- B şıkkı: “Sen onlara dönüp bakma” → “dönüp” ve “bakma” → “-ip” ve “-ma” ekleri var, fillimsi (zarf-fiil ve mastar) içerir.
- C şıkkı: Boş bırakılması istenmiş, cevap değil.
- D şıkkı: “Seni seven olabilir” → “seven” → “-en” eki sıfat-fiil eki, fillimsi içerir.
- E şıkkı: “Sana aşık olan benim” → “olan” → “-an” eki sıfat-fiil eki, fillimsi içerir.
Buna göre fillimsi kullanılmayan cümle yoktur, ancak C şıkkı boş bırakıldığı için cevap olarak C şıkkı seçilir.
Özet:
Fillimsi kullanılmamış cümle yoktur; ancak verilen seçeneklerden cevap “C” şıkkıdır (boş bırakılması istenen).
Sonraki Adımlar
Fillimsi türleri ve örnekleriyle ilgili detaylı açıklama ister misiniz?
@Azize_Nur
Aşağıdaki cümlelerden hangisinde “fiilimsi” kullanılmamıştır?
Key Takeaways
- Fiilimsi, eylemden türeyip cümlede isim, sıfat veya zarf görevi gören sözcüklerdir.
- Üç tür fiilimsi vardır: isim-fiil (-mek/-ma), sıfat-fiil (-an/-en, -ası/-esi, -miş, -dik), zarf-fiil (-erek, -ınca, -ken, -ıp).
- Seçenek A’da (Ömründeki her gününde) hiçbir fiilimden türetilmiş fiilimsi yoktur.
Ömründeki her gününde ifadesinde fiilimsi kullanılmamıştır.
İçindekiler
1. Fiilimsi Tanım ve Türler
Fiilimsi, kendisi fiil kökenli olup cümlede farklı görevler üstlenir:
- İsim-fiil: -mek, -ma ekiyle isimleşir. (“gülmek”, “okuma”)
- Sıfat-fiil: -an/-en, -ası/-esi, -miş, -dik ekleriyle sıfat görevi yapar. (“gülen çocuk”, “yapılmış iş”)
- Zarf-fiil: -erek, -ınca, -ken, -ıp ekleriyle zarf tümleci kurar. (“gülerek konuştu”, “gelince gitti”)
2. Cümle Analizi
- Seçenek A: Ömründeki her gününde
• “Ömründeki” ifadesi isim (+lokatif ±ki eki) ve “her gününde” tamlamasıdır. Fiilden türemiş ek veya ek fiil yoktur. - Seçenek B: Sen onlara dönüp bakma
• “dönüp” → zarf-fiil - Seçenek D: Seni seven olabilir
• “seven” → sıfat-fiil - Seçenek E: Sana aşık olan benim
• “olan” → sıfat-fiil
3. Karşılaştırma Tablosu
| Cümle | Fiilimsi Var mı? | Türü |
|---|---|---|
| Ömründeki her gününde | Hayır | – |
| Sen onlara dönüp bakma | Evet | Zarf-fiil |
| Seni seven olabilir | Evet | Sıfat-fiil |
| Sana aşık olan benim | Evet | Sıfat-fiil |
4. Özet Tablosu
| Seçenek | Cümle | Fiilimsi Kullanımı |
|---|---|---|
| A | Ömründeki her gününde | Yok |
| B | Sen onlara dönüp bakma | “dönüp” (zarf-fiil) |
| D | Seni seven olabilir | “seven” (sıfat-fiil) |
| E | Sana aşık olan benim | “olan” (sıfat-fiil) |
5. SSS
S1: Fiilimsi ile ek-fiil arasındaki fark nedir?
C1: Fiilimsi, fiilden türeyen ve çekim eki alamayan sözcüktür; ek-fiil ise çekim eki alır (“gitmiş-ler-di” vs “gel-dik”).
S2: “-ki” eki fiilimsi midir?
C2: Hayır, “-ki” eki sıfat anlamı katar ama fiilden türemez.
S3: “Gelince” fiilimsi midir?
C3: Evet, “gel-ince” zarf-fiildir; süre belirten bağımsız bir yapıdır.
Başka bir cümlede fiilimsiyi birlikte belirlemek ister misiniz? @Azize_Nur