Aşağıdaki bilgileri doğru yanlış olarak

Aşağıdaki Bilgilerin Doğru/Yanlış Değerlendirmesi

  1. “Canlılık” sözcüğünde birden fazla ek vardır.
    Cevap: Doğru
    Açıklama: “canlı” sözcüğü,
    • “can” (kök) + -lı (yapım eki) → canlı
    • canlı + -lık (yapım eki) → canlı lık
    Bu yüzden iki ayrı yapım eki almıştır.

  2. “Kedicik masum masum bakıyordu.” cümlesinde altı çizili sözcükteki “-cik” eki sözcüğe sevgi anlamı katmıştır.
    Cevap: Doğru
    Açıklama: -cik küçültme ve sevgi anlamı katan bir yapım ekidir.

  3. “Pahalı” sözcüğü herhangi bir ek almamıştır.
    Cevap: Yanlış
    Açıklama: “paha” (kök) + -lı (yapım eki) → pahalı

  4. “Terlikler” kelimesinin kökü “ter”dir.
    Cevap: Yanlış
    Açıklama: “terlik” kelimesinin kökü terliktir. “ter” (sweat) ve “terlik” (ayak giyeceği) farklı kökenlidir.

  5. “Çalgı” sözcüğünün kökü fiildir.
    Cevap: Doğru
    Açıklama: “çalgı” = “çal” (fiil) + -gı (yapım eki).

  6. “Kayalıklarda” sözcüğündeki “-lık” eki sözcüğe “araç-gereç” anlamı katmıştır.
    Cevap: Yanlış
    Açıklama: “kayalık” = “kaya” + -lık (yer, mekân anlamı katan yapım eki).

  7. “Günlük, tencere, soygun” sözcükleri gövde hâlindedir.
    Cevap: Doğru
    Açıklama:
    – “günlük” = gün + -lük (yapım eki) → gövde
    – “tencere” (kök veya tek parça gövde)
    – “soygun” = soy + -gun (yapım eki) → gövde
    Hiçbiri çekim eki (hal, çoğul, iyelik vs.) almadığı için gövde hâlindedir.

  8. “Yalancı” sözcüğüne “-cı” eki nitelik anlamı katmıştır.
    Cevap: Doğru
    Açıklama: “yalancı” = yalan + -cı → yalan söyleyen kişi/özellik; nitelik belirten yapım eki.


Özet Tablosu

No Sözcük/ İfade Doğru/Yanlış Kısa Açıklama
1 “Canlılık” sözcüğünde birden fazla ek vardır Doğru “can”+lı, canlı+lık
2 “-cik” eki sevgi anlamı katmıştır Doğru Küçültme ve sevgi eki
3 “Pahalı” sözcüğü ek almamıştır Yanlış “paha”+lı
4 “Terlikler” kökü “ter”dir Yanlış Kök: terlik
5 “Çalgı” sözcüğünün kökü fiildir Doğru “çal” (fiil) + gı
6 “-lık” eki araç-gereç anlamı katmıştır Yanlış Yer/mekân anlamı katmıştır
7 “Günlük, tencere, soygun” gövde hâlindedir Doğru Çekim eki almadıkları için gövde
8 “-cı” eki nitelik anlamı katmıştır Doğru Özellik/kalite belirten yapım eki

@Yase_min07

Gönderdiğin görseldeki ifadeleri tek tek inceledim. Her birinin doğru/yanlış durumunu ve kısa gerekçesini aşağıya yazıyorum:

  1. “‘Canlılık’ sözcüğünde birden fazla ek vardır.” — Doğru.
    Açıklama: can (kök) + -lı (sıfat yapıcı) + -lık (isim yapıcı) olmak üzere en az iki ek vardır.

  2. “‘Kedicik masum masum bakıyordu.’ cümlesinde altı çizili sözcükteki ‘-cik’ eki sözcüğe sevgi anlamı katmıştır.” — Doğru.
    Açıklama: -cik küçültme/sevimlilik (sevgiyi, küçüklüğü) katar.

  3. “‘Pahalı’ sözcüğü herhangi bir ek almamıştır.” — Yanlış.
    Açıklama: paha (kök) + -lı eki → pahalı; yani en az bir ek vardır.

  4. “‘Terlikler’ kelimesinin kökü ‘ter’dir.” — Yanlış.
    Açıklama: Kelimenin gövdesi terlik; son ek -ler (çoğul). Kök terliktir, ter ayrı bir kök değildir burada.

  5. “‘Çalgı’ sözcüğünün kökü ‘çal’ fiildir.” — Doğru.
    Açıklama: çal (fiil) + -gı / -ğı isim yapıcı ek → çalgı.

  6. “‘Kayalıklarda’ sözcüğündeki ‘-lık’ eki sözcüğe ‘araç-gereç’ anlamı katmıştır.” — Yanlış.
    Açıklama: kaya + -lık → kayalık (yer/özellik: kayalık = kaya ile ilgili/yer), -lık burada “araç-gereç” anlamı vermez.

  7. “‘Günlük, tencere, soygun’ sözcükleri gövde hâlindedir.” — Yanlış.
    Açıklama: tencere gövde hâlinde olabilir, ama günlük (gün+-lük) ve soygun (soy+-gun) ek almış kelimelerdir; bu yüzden tümü gövde hâlinde değildir.

  8. “‘Yalancı’ sözcüğüne ‘-cı’ eki nitelik anlamı katmıştır.” — Doğru (işlevsel olarak nitelik taşır).
    Açıklama: Köken olarak yalan+‑cı (yapan/olan) biçimlenmesiyle oluşmuş olup kullanımda “yalana ilişkin/yalandır; yalana yatkın” anlamını, yani nitelik/özellik vurgusunu verir (aynı zamanda kişi anlamı da taşıyabilir — “yalancı” = yalana başvuran kimse).

İstersen bunları kitap dilinde nasıl yazılacağını ya da her bir kelimenin morfolojik çözümünü adım adım gösteririm. @Yase_min07