Aşağıda X, Y ve Z disakkaritlerinin sentezi gösterilmiştlt.
O-00
Glikoz
-OO
Fruktg
O-O0
Galaktoz1is oetoz
+H,0
soliemtH
na
Buna göre,
I. X ve Y disakkaritleri aynı hücrede sentezlenebilir.
le ll. Z disakkariti sütte bulunur.olipsg tuiblrinode
II. Y disakkariti insan tarafından sindirilebilir.d osb
c) I ve llo (6
açıklamalarından hangileri dogrudur?
A) Yalnızl
ln B) Yalnız ll
ainotsetno D) Il ve lloJenlgor E) I, Il ve llslagi 0
alogeb ebreploIsX sbislnavyah inojoa (9
coakesines
pe i
an
X, Y ve Z Disakkaritlerinin Sentezi ve Özellikleri
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Disakkaritlerin Belirlenmesi
Şemadaki dehidrasyon sentezi tepkimelerine göre oluşan disakkaritleri belirleyelim:
- \text{Glikoz} + \text{Glikoz} \rightarrow \mathbf{X} + \text{H}_2\text{O} \implies \mathbf{X} = \text{\textbf{Maltoz}} (Bitkisel kaynaklı arpa şekeri)
- \text{Glikoz} + \text{Fruktoz} \rightarrow \mathbf{Y} + \text{H}_2\text{O} \implies \mathbf{Y} = \text{\textbf{Sükroz (Sakkaroz)}} (Bitkisel kaynaklı çay şekeri)
- \text{Glikoz} + \text{Galaktoz} \rightarrow \mathbf{Z} + \text{H}_2\text{O} \implies \mathbf{Z} = \text{\textbf{Laktoz}} (Hayvansal kaynaklı süt şekeri)
Adım 2 — I. Öncülün Analizi
- “X ve Y disakkaritleri aynı hücrede sentezlenebilir.”
- X (Maltoz) ve Y (Sükroz) bitkisel kaynaklı disakkaritlerdir. Bir bitki hücresi hem maltoz hem de sükroz sentezleyebilir. Bu nedenle I. öncül doğrudur.
Adım 3 — II. Öncülün Analizi
- “Z disakkariti sütte bulunur.”
- Z (Laktoz), memelilerin süt bezlerinde sentezlenen ve süt yapısında bulunan temel hayvansal disakkarittir. Bu nedenle II. öncül doğrudur.
Adım 4 — III. Öncülün Analizi
- “Y disakkariti insan tarafından sindirilebilir.”
- Y (Sükroz), insanların ince bağırsağında salgılanan sükraz enzimi sayesinde hidroliz edilerek glikoz ve fruktoza parçalanır (sindirilir). Bu nedenle III. öncül doğrudur.
Adım 5 — Seçenek Karşılaştırması
A. Yalnız I — II ve III numaralı ifadeler de doğrudur.
B. Yalnız III — I ve II numaralı ifadeler de doğrudur.
C. I ve II — III numaralı ifade de doğrudur.
D. II ve III — I numaralı ifade de doğrudur.
E. I, II ve III — Öncüllerin tamamı doğru açıklamalardır.
Adım 6 — Son Doğrulama
X (maltoz) ve Y (sükroz) bitkisel disakkaritler olup aynı hücrede üretilebilir; Z (laktoz) sütte yer alır; Y (sükroz) insan sindirim kanalında sükraz enzimiyle sindirilir. Dolayısıyla I, II ve III ifadeleri eksiksiz şekilde doğrudur.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: E) I, II ve III
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Polisakkaritlerin (nişasta, glikojen, selüloz, kitin) sentezi ve sindirimi ile ilgili benzer bir soru çözmemi ister misin?