Aşağıda verilen kesirlerin en sade halini bulunuz. a) \(\dfrac{12}{18}\) b) \(\dfrac{30}{50}\) c) \(\dfrac{49}{56}\) d) \(3\ \dfrac{34}{51}\)

Soru:
Aşağıda verilen kesirlerin en sade halini bulunuz.
a)

\frac{12}{18} = b) \frac{30}{50} = c) \frac{49}{56} = d) 3 \frac{34}{51} =

Soru Fotoğrafı:

Verilen kesirlerin en sade halini bulma

:brain: Çözüm Adımları:

Adım 1 — Pay ve paydayı en büyük ortak bölenine (EBOB) göre sadeleştir
Kesrin payı ve paydası aynı sayıya bölünerek kesrin en sade hali bulunur.


a) \frac{12}{18}

  • 12 ve 18 sayılarının EBOB’u bulunur.
  • 12’nin bölenleri: 1, 2, 3, 4, 6, 12
  • 18’in bölenleri: 1, 2, 3, 6, 9, 18
  • EBOB(12,18) = 6
  • Pay ve paydayı 6’ya bölelim:
\frac{12 \div 6}{18 \div 6} = \frac{2}{3}

b) \frac{30}{50}

  • 30 ve 50 sayılarının EBOB’u:
  • 30’un bölenleri: 1, 2, 3, 5, 6, 10, 15, 30
  • 50’nin bölenleri: 1, 2, 5, 10, 25, 50
  • EBOB(30,50) = 10
  • Pay ve paydayı 10’a böl:
\frac{30 \div 10}{50 \div 10} = \frac{3}{5}

c) \frac{49}{56}

  • 49 ve 56 sayılarının EBOB’u:
  • 49’un bölenleri: 1, 7, 49
  • 56’nın bölenleri: 1, 2, 4, 7, 8, 14, 28, 56
  • EBOB(49,56) = 7
  • Pay ve paydayı 7’ye böl:
\frac{49 \div 7}{56 \div 7} = \frac{7}{8}

d) 3 \frac{34}{51}

  • Öncelikle bileşik kesri bileşik sayıdan bileşik kesre çevirmek gerekir.

  • Ancak burada bütün kısım zaten verilmiş, sadece kesri sadeleştirelim:

  • 34 ve 51’in EBOB’u hesaplanır:

  • 34’ün bölenleri: 1, 2, 17, 34

  • 51’in bölenleri: 1, 3, 17, 51

  • EBOB(34,51) = 17

  • Kesri sadeleştir:

\frac{34 \div 17}{51 \div 17} = \frac{2}{3}
  • Sonuç:
3 \frac{2}{3}

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: Cevaplar:

a) \frac{2}{3}
b) \frac{3}{5}
c) \frac{7}{8}
d) 3 \frac{2}{3}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

:light_bulb: İpucu: Kesrin sadeleştirilme işlemi için EBOB’u kullanmak en hızlı ve doğru yoldur.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:

Aşağıda verilen kesirlerin en sade halini bulunuz. a) \dfrac{12}{18} b) \dfrac{30}{50} c) \dfrac{49}{56} d) 3\ \dfrac{34}{51}

KULLANILAN KURAL / FORMÜL:

  • Bir kesri en sade hâline getirmek için pay ve paydanın ortak bölenleri bulunur; en büyük ortak bölen (EBOB) ile pay ve payda bölünür.

ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — a) \dfrac{12}{18} için

Birinci kesir:

\dfrac{12}{18}
= \dfrac{12 \div 6}{18 \div 6}
= \dfrac{2}{3}

Adım 2 — b) \dfrac{30}{50} için

İkinci kesir:

\dfrac{30}{50}
= \dfrac{30 \div 10}{50 \div 10}
= \dfrac{3}{5}

Adım 3 — c) \dfrac{49}{56} için

Üçüncü kesir:

\dfrac{49}{56}
= \dfrac{49 \div 7}{56 \div 7}
= \dfrac{7}{8}

Adım 4 — d) 3\ \dfrac{34}{51} için

Kesrin bileşeni ayrı hesaplanır:

\dfrac{34}{51}
= \dfrac{34 \div 17}{51 \div 17}
= \dfrac{2}{3}

Böylece karışık sayı:

3\ \dfrac{34}{51} = 3\ \dfrac{2}{3}

:white_check_mark: CEVAP:
a) \dfrac{12}{18} = \dfrac{2}{3}
b) \dfrac{30}{50} = \dfrac{3}{5}
c) \dfrac{49}{56} = \dfrac{7}{8}
d) 3\ \dfrac{34}{51} = 3\ \dfrac{2}{3}

TEMEL KAVRAMLAR:

  1. EBOB (En Büyük Ortak Bölen)
  • Tanım: İki sayıyı aynı anda bölen en büyük pozitif tam sayı.
  • Bu problemde: Kesrin pay ve paydasını EBOB ile bölerek sadeleştiriyoruz.
  1. En sade hâl
  • Tanım: Pay ve paydanın artık ortak böleni kalmadığı hâl.
  • Bu problemde: Kesirlerin pay ve paydası ortak bölenlere bölünüp sonuca ulaşılmıştır.

SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Yanlış bölen seçimi

  • Yanlış: Pay ve payda arasında ortak olmayan küçük bir sayıyla bölmek.
  • Doğru: Ortak bölenlerden en büyünü (EBOB) kullanmak veya pay ve paydayı aynı ortak bölenlerle tekrar tekrar bölmek.
  • Neden yanlış: Sonuç tam sade olmayabilir.
  • Düzeltme: Ortak bölenleri kontrol et ve mümkünse EBOB ile böl.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket: