Aşağıda eşit bölmelere ayrılmış iki satırdaki sayılar belli bir kurala göre yazılmıştır.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
| 1. Satır |
6 |
12 |
18 |
24 |
30 |
$1.. |
A |
$ 1.. |
C |
| 2. Satır |
9 |
18 |
27 |
36 |
45 |
$1.. |
B |
$ 1.. |
D |
- satıra 6’nın tam katı olan pozitif tam sayılar, 2. satıra ise 9’un tam katı olan pozitif tam sayılar yazılmıştır.
Aynı hizada olan A ve B sayılarının EBOB’u 24 olduğuna göre C + D toplamı kaçtır?
A) 180
B) 165
C) 150
D) 135
EBOB ve Katlar Yardımıyla Tablo Problemi
KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — A ve B Sayılarının Bulunduğu Sütunun Tespiti
- satırdaki sayılar 6’nın, 2. satırdaki sayılar ise 9’un ardışık katlarıdır. A ve B sayıları aynı hizada, yani n. sütunda yer alsın:
A = 6n
B = 9n
Bu iki sayının en büyük ortak böleni (EBOB):
\text{EBOB}(A, B) = \text{EBOB}(6n, 9n) = n \cdot \text{EBOB}(6, 9)
\text{EBOB}(6, 9) = 3 olduğuna göre:
\text{EBOB}(A, B) = 3n
Soruda \text{EBOB}(A, B) = 24 olarak verilmiştir:
3n = 24 \implies n = 8
Demek ki A ve B sayıları 8. sütunda yer almaktadır.
Adım 2 — C ve D Sayılarının Bulunduğu Sütunun Belirlenmesi
Tablodaki sütunları baştan itibaren saydığımızda:
-
- sütun: 30 ve 45
-
- sütun: Boş
-
- sütun: Boş
-
- sütun: A ve B (n = 8)
-
- sütun: Boş
-
- sütun: C ve D (n = 10)
Tabloya göre C ve D sayıları 10. sütunda yer almaktadır.
Adım 3 — C + D Toplamının Hesaplanması
10. sütundaki sayıları kurala göre hesaplayalım:
C = 6 \cdot 10 = 60
D = 9 \cdot 10 = 90
Bizden istenen toplam:
C + D = 60 + 90 = 150
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: C) 150
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
- EBOB (En Büyük Ortak Bölen): İki veya daha fazla pozitif tam sayıyı aynı anda bölen en büyük pozitif tam sayıdır. Katsayı durumundaki ortak çarpanlar doğrudan EBOB’un dışına çarpım olarak çıkarılabilir: \text{EBOB}(k \cdot x, k \cdot y) = k \cdot \text{EBOB}(x, y).
SIK YAPILAN HATALAR:
Hatalı Yaklaşım: Tablodaki kutuları saymadan sadece verilen EBOB değerinden yola çıkarak A ve B’yi bulup, C ve D’nin kaçıncı sütunda olduğunu tahminle bulmaya çalışmak.
Doğru Yaklaşım: EBOB bağıntısı ile A ve B’nin 8. sütun olduğunu kesinleştirip, tablodaki bölme sayısına göre C ve D’nin tam olarak 10. sütuna denk geldiğini doğrulamak.
Benzer bir mantıkla pekiştirme yapmak için farklı bir EBOB veya EKOK sorusu çözmek ister misin?