AonpaKAMPUS Yazdırilabilir Etkinlikler Adin Soyacd

AonpaKAMPUS Yazdırilabilir Etkinlikler Adin Soyacdim ÔRTGENİN ÇEVRE UZZUNLUĞU VE ALANI İLE ÍLGİLİ PROBLEMLERÍ ÇÖZEBİLME Bir mahalledeki 48 m² alana sahip dikdörtgen biçimindeki bir arsaya belediye yetkilileri basketbol sahası yapmaya karar vermişti. Basketbol sahası için gerekli yer zemininin metrekaresi 50 TL ve sahanın etrafina çekilecek telin metresi 240 TL’dir. Arsanın kenar uzunlukları metre cinsinden doğal sayı olduğuna göre zemin ve etrafina çekilecek tel için en az kaç lira gereklidir? 44.50o 24o9 43900 2 X 92 ls 2 240 2luoO sesranstatuR Zeynep, tabaninın bir kenarı 6 metre olan kare şeklindeki odasına kenar uzunlukları metre cinsinden doğal sayı olan dikdörtgen şeklinde bir halı alacaktir. Zeynep’in almak istediği halının özellikleri aşağıda verilmiştir: • Çevresi 12 metre olsun. • Kenar Uzunluklarn metre cinsinden doğal sayı olsun. • Zeminde çok yer kaplasin fakat kare olmasın. Zeynep istediği özelliklere uygun halı bulup odasIna serdiğinde odanın gemininde halı serilmeyen alan kaç metrekare olur? 6 6 28 6


:pushpin: SORU: Bir mahallede 48 m² alana sahip dikdörtgen biçimindeki bir arsaya basketbol sahası yapılacak. Arsanın kenar uzunlukları doğal sayı. Zemin metrekare başına 50 TL, çevre teli metrosu 240 TL. En az kaç lira gerekir?

İkinci soru: Kenar uzunlukları doğal sayı, çevresi 12 m, kare olmayan en büyük alanlı halı alınacak. Odada halı serilmeyen alan kaç metrekare olur?

:light_bulb: KULLANILAN KURAL / FORMÜL:

  • Dikdörtgen alanı: A = \text{uzun kenar} \times \text{kısa kenar}
  • Dikdörtgen çevresi: P = 2(\text{uzun kenar} + \text{kısa kenar})
  • Fiyat toplamı = zemin alanı × birim fiyat + çevre × tel fiyatı

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Arsa kenar uzunluklarını bul
Alan 48 m², kenarlar doğal sayı. Çarpanlar 48 için: (1,48), (2,24), (3,16), (4,12), (6,8).
Bu çiftlerden çevresi minimum olanı hesaplanacak.

Adım 2 — Çevreyi hesapla ve minimum toplam maliyeti bul
Her çift için çevre: 2 \times (a+b)
Ve maliyet: 48 \times 50 + \text{çevre} \times 240

  • (1,48) → Çevre = 2(1+48)=98 m → Maliyet = 48×50 + 98×240 = 2400 + 23520 = 25920 TL
  • (2,24) → Çevre = 2(2+24)=52 m → Maliyet = 2400 + 52×240 = 2400 + 12480 = 14880 TL
  • (3,16) → Çevre = 2(3+16)=38 m → Maliyet = 2400 + 38×240 = 2400 + 9120 = 11520 TL
  • (4,12) → Çevre = 2(4+12)=32 m → Maliyet = 2400 + 32×240 = 2400 + 7680 = 10080 TL
  • (6,8) → Çevre = 2(6+8)=28 m → Maliyet = 2400 + 28×240 = 2400 + 6720 = 9120 TL

En az maliyet 9120 TL’de, yani kenarlar 6 m ve 8 m.

Adım 3 — Halı problemine bak
Kare oda kenarı 6 m, alan = 6 \times 6 = 36 m².
Halının çevresi 12 m, kenarlar doğal sayı, kare değil.
Çevre formülüne göre, 2(a+b) = 12 → a+b = 6.

Doğal sayılar ve kare olmaması şartıyla şu kenarlar olabilir:

  • (1,5) alan: 5 m²
  • (2,4) alan: 8 m²
  • (3,3) alan: 9 m² (kare, uygun değil)

En büyük alan için (2,4) halı alınır.

Adım 4 — Halı olmayan alanı hesapla
Oda alanı 36 m², halı alanı 8 m².
Kalan alan: 36 - 8 = 28 m².

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP:

  • Basketbol sahası için en az 9120 TL gerekir.
  • Halı serilmeyen alan 28 metrekaredir.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?

SORU: Birinci problem: Alanı 48 m² olan kenar uzunlukları doğal sayı olan dikdörtgen arsada zemin (m² başına 50 TL) ve etrafına çekilecek tel (metre başına 240 TL) için en az kaç lira gerekir? İkinci problem: Kenarı 6 m olan kare odada, çevresi 12 m, kenarları doğal sayı ve kare olmayan dikdörtgen halı seçildiğinde halı serilmeyen alan kaç m² olur?

KULLANILAN KURAL / FORMÜL:

  • Alan: A = a \times b
  • Çevre (dikdörtgen): P = 2(a+b)
  • Zemin maliyeti: M_{zemin} = A \times 50
  • Tel maliyeti: M_{tel} = P \times 240
  • Toplam maliyet: M_{toplam} = M_{zemin} + M_{tel}

ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Arsaya uygun kenar çiftlerini bul

  • Alan 48 olduğuna göre doğal sayı çarpan çiftleri: (1,48),(2,24),(3,16),(4,12),(6,8).

Adım 2 — Her çift için çevreyi ve tel maliyetini hesapla

  • (1,48):\; P=2(1+48)=98
  • Tel maliyeti: 98\times240=23520
  • (2,24):\; P=2(2+24)=52
  • Tel maliyeti: 52\times240=12480
  • (3,16):\; P=2(3+16)=38
  • Tel maliyeti: 38\times240=9120
  • (4,12):\; P=2(4+12)=32
  • Tel maliyeti: 32\times240=7680
  • (6,8):\; P=2(6+8)=28
  • Tel maliyeti: 28\times240=6720

Adım 3 — Zemin maliyetini hesapla (tüm durumlar için aynı)

  • Zemin alanı 48 m² olduğundan zemin maliyeti: 48\times50=2400

Adım 4 — Her durumda toplam maliyeti hesapla ve en küçüğünü bul

  • (1,48):\; M_{toplam}=2400+23520=25920
  • (2,24):\; M_{toplam}=2400+12480=14880
  • (3,16):\; M_{toplam}=2400+9120=11520
  • (4,12):\; M_{toplam}=2400+7680=10080
  • (6,8):\; M_{toplam}=2400+6720=9120
  • En küçük toplam maliyet en küçük çevreye sahip olan (6,8) kenarlarında elde edilir.

Adım 5 — Halı problemi: çevresi 12 m olan doğal sayılı dikdörtgenleri bul

  • Çevre 12 ise 2(x+y)=12 \Rightarrow x+y=6.
  • Pozitif doğal sayı çözümleri: (1,5),(2,4),(3,3).
  • Kare olmaması gerektiğinden (3,3) elenir.
  • Alanlar: 1\times5=5, 2\times4=8. Maksimum alanı veren dikdörtgen (2,4) (alan 8 m²).

Adım 6 — Odanın zemininde halı serilmeyen alan

  • Oda alanı: 6\times6=36 m².
  • Halı alanı: 8 m².
  • Halı serilmeyen alan: 36-8=28 m².

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:

1. Alan

  • Tanım: Bir yüzeyin kapladığı büyüklük.
  • Bu problemde: Dikdörtgen için A=a\times b.

2. Çevre

  • Tanım: Şeklin kenarlarının toplam uzunluğu.
  • Bu problemde: Dikdörtgen için P=2(a+b); tel maliyeti çevreye bağlıdır.

:warning: SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Kenarları doğal sayı koşulunu görmezden gelme

  • Yanlış: Reelde olamayacak kesirli kenarlar kullanmak.
  • Doğru: Sadece (1,48),(2,24),(3,16),(4,12),(6,8) çiftleri geçerli.
  • Neden yanlış: Verilen koşul kenarların doğal sayı olmasını istiyor.
  • Düzeltme: Faktörleri kontrol et.

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: Birinci problem için en az 9120 TL gerekir. İkinci problemde halı serilmeyen alan 28 m² dir.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?