Bir öğrencinin 8 soruluk bir sinavda sorulara verdiği cevaplar yandaki optik formda
verilmiştir.
Buna göre bu öğrencinin optik fornda işaretiediği dairelerin işaretlemediği dai-
relere oranı aşağidakilerden hangisidir?
B) 24
isaret lenmeyen4O
D)
Optik Formda İşaretlenen Dairelerin İşaretlenmeyen Dairelere Oranı
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
\text{Oran} = \frac{\text{İşaretlenen Daire Sayısı}}{\text{İşaretlenmeyen Daire Sayısı}}
\text{Toplam Daire Sayısı} = \text{Soru Sayısı (Satır)} \times \text{Seçenek Sayısı (Sütun)}
\text{İşaretlenmeyen Daire Sayısı} = \text{Toplam Daire Sayısı} - \text{İşaretlenen Daire Sayısı}
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Optik Formdaki Toplam Daire Sayısını Bulma
- Optik formda 8 satır (soru) ve her satırda 5 sütun (seçenek) bulunmaktadır.
\text{Toplam Daire Sayısı} = 8 \times 5 = 40
Adım 2 — İşaretlenen (Dolu) Daire Sayısını Belirleme
- 1. Soru: 1 daire (2. sütun)
- 2. Soru: 1 daire (4. sütun)
- 3. Soru: 1 daire (2. sütun)
- 4. Soru: 1 daire (1. sütun)
- 5. Soru: 0 daire (boş bırakılmış)
- 6. Soru: 1 daire (4. sütun)
- 7. Soru: 1 daire (2. sütun)
- 8. Soru: 0 daire (boş bırakılmış)
İşaretlenen toplam daire sayısı:
1 + 1 + 1 + 1 + 0 + 1 + 1 + 0 = 6
Adım 3 — İşaretlenmeyen (Boş) Daire Sayısını Hesaplama
- Toplam 40 daireden işaretlenen 6 daireyi çıkarırız:
\text{İşaretlenmeyen Daire Sayısı} = 40 - 6 = 34
Adım 4 — İstenen Oranı Yazma ve Sadeleştirme
- İstenen oran: \frac{\text{İşaretlenen Daire Sayısı}}{\text{İşaretlenmeyen Daire Sayısı}}
\text{Oran} = \frac{6}{34} = \frac{6 \div 2}{34 \div 2} = \frac{3}{17}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) \frac{3}{17}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
1. Oran (Ratio)
- Tanım: İki çokluğun bölme yoluyla birbiriyle karşılaştırılmasıdır.
- Bu problemde: İşaretli dairelerin (6), işaretlenmemiş olanlara (34) bölünmesiyle oran \frac{6}{34} = \frac{3}{17} olarak bulunmuştur.
2. Kesirlerde Sadeleştirme
- Tanım: Bir kesrin pay ve paydasını aynı sıfırdan farklı sayıya bölerek en sade hâle getirmektir.
- Bu problemde: Pay (6) ve payda (34), ortak bölenleri olan 2’ye bölünmüştür.
SIK YAPILAN HATALAR:
İşaretlenen Sayısının Toplam Sayıya Oranlanması
- Yanlış: \frac{6}{40} = \frac{3}{20} (Soruyu okurken “işaretlenmeyen” yerine “toplam” daireye oranlamak).
- Doğru: Soru kökü işaretli dairelerin işaretlenmeyenlere oranını sorduğu için payda 34 olmalıdır (\frac{6}{34} = \frac{3}{17}).
- Neden yanlış: Soru kökünün dikkatli okunmaması hatalı seçeneğe yönlendirir.
Bu soru tipini pekiştirmek için benzer bir oran-orantı sorusu çözmemi ister misin?
