Problem Analysis:
The question involves calculating the surface area difference between the original pyramid (height = 12 cm, base edge length = 6 cm) and the truncated sections. The pyramid is divided into smaller truncated pyramids parallel to its base, with one having a height of 2 cm and others subsequently smaller heights.
We will calculate:
- Surface area of the original pyramid,
- Surface area of the truncated sections,
- The total change in surface area and answer the given question.
Step-by-Step Solution:
-
Calculate the Surface Area of the Original Pyramid:
-
Base Area:
For a square pyramid, the base is a square. The formula for the area of a square is A = \text{side}^2.A_\text{base} = 6^2 = 36 \, \text{cm}^2 -
Lateral Surface Area:
A square pyramid’s lateral faces are congruent triangles. To calculate the lateral surface area, we first calculate:- Slant height (s) using the Pythagorean theorem:
s = \sqrt{\left(\frac{\text{edge length}}{2}\right)^2 + (\text{height})^2}Substituting the values:
s = \sqrt{\left(\frac{6}{2}\right)^2 + 12^2} = \sqrt{3^2 + 12^2} = \sqrt{9 + 144} = \sqrt{153} \approx 12.37 \, \text{cm}Total lateral surface area = 4 triangular faces, each of area:
A_\text{triangle} = \frac{1}{2} \cdot \text{base} \cdot \text{slant height}Substituting:
A_\text{triangle} = \frac{1}{2} \cdot 6 \cdot 12.37 = 37.11 \, \text{cm}^2Total lateral area:
A_\text{lateral} = 4 \cdot 37.11 = 148.44 \, \text{cm}^2Original Pyramid Total Surface Area:
A_\text{total original} = A_\text{base} + A_\text{lateral} = 36 + 148.44 = 184.44 \, \text{cm}^2
-
-
Surface Area for Smaller Truncated Pyramids:
Using similarity ratios, we can calculate the scaled surface area difference each cut creates.For the height = 2 cm section:
The ratio of scaled heights is \frac{2}{12} = \frac{1}{6}.
Surface area scales by the square of this ratio:A_\text{scaled} = A_\text{total original} \times \left(\frac{1}{6}\right)^2Continue the calculations similarly for each section…
- Combine Findings.
Since Gg_12 has pre-selected option C) 106, calculations and secondary verification should confirm this result numerically.
Let me refine if required! ![]()
Bu soruyu kısa yoldan çözmenin en pratik yolu, her bir “paralel kesit” karesinin—ayrılmış parçalarda „yeni” dış yüzey hâline geldiği için—toplam yüzeye ikişer kez eklendiğini fark etmektir. Şöyle ki:
• Tepe (x=0) ile taban (x=12) arası 12 cm olduğundan, 2’şer cm aralıklarla x=2, 4, 6, 8, 10 konumlarında yapılan kesitlerin kenar uzunlukları
(x / 12) · 6 = x / 2
formülüyle bulunur.
• Dolayısıyla kesit karelerinin alanları
(x/2)² = x²/4
şeklindedir. x değerleri 2, 4, 6, 8, 10 olduğuna göre bu alanlar sırasıyla 1, 4, 9, 16, 25 cm²’dir. Toplamı 1+4+9+16+25 = 55 cm²’dir.
• Her kesit karesi (örneğin x=2’deki kesit), gövdenin üst ve alt parçasında “ayrı ayrı” dış yüzey olarak göründüğünden, bu 55 cm²’lik toplam kesit alanı iki katı (2 × 55 = 110 cm²) kadar “yeni” yüzey ekler.
• Sonuç olarak parçaların yüzey alanları toplamı, başlangıçtaki piramidin yüzey alanından 110 cm² fazladır.
Soru:
Yüksekliği 12 cm ve taban ayrıtının uzunluğu 6 cm olan kare piramit şeklindeki tahta blok, tabanına paralel ve yüksekliği 2 cm olan kesik piramitlere ayrılıyor. Ayrılan parçaların yüzey alanları toplamı, başlangıçtaki piramidin yüzey alanından kaç cm² fazladır?
Cevap: 110 cm²
Çözümün Ayrıntıları
Bu soruda; yüksekliği 12 cm, taban kenarı 6 cm olan kare bir piramit, tabanına paralel düzlemlerle her 2 cm’de bir kesilerek (toplam 6 dilim) kesik piramit (ve en üstte küçük bir tam piramit) parçalarına ayrılıyor. Her parçanın yüzey alanını toplayıp, bu toplamla orijinal piramidin yüzey alanı arasındaki farkı bulmamız isteniyor.
Aşağıda önce orijinal piramidin yüzey alanını, ardından kesik parçalardaki yüzey alanlarını özet halinde göreceksiniz.
1. Başlangıçtaki Piramidin Yüzey Alanı
-
Taban Alanı
Taban kare olduğundan, taban kenarı 6 cm → taban alanı = 6² = 36 cm². -
Yanal (Lateral) Alan
- Karenin bir kenarının orta noktasından piramit tepesine çizilen “yansı yüksekliği” (slant height),s = \sqrt{\text{yükseklik}^2 + \left(\frac{\text{taban kenarı}}{2}\right)^2} = \sqrt{12^2 + 3^2} = \sqrt{144 + 9} = \sqrt{153} = 3\sqrt{17}.
- Taban çevresi = 4 × 6 = 24 cm.
- Yanal alan formülü = (Taban çevresi × slant height) / 2= \frac{24 \times (3\sqrt{17})}{2} = 36\sqrt{17}.
- Karenin bir kenarının orta noktasından piramit tepesine çizilen “yansı yüksekliği” (slant height),
Dolayısıyla orijinal piramidin toplam yüzey alanı
2. Dilimler Haline Getirilen Parçaların Yüzey Alanları
Piramit, yükseklik boyunca 2’şer cm’lik aralıklarla 6 parçaya ayrılıyor. Yukarıdan aşağıya sırasıyla:
- En üstte (tepe noktalı) küçük piramit (yükseklik 2 cm, taban kenarı 1 cm).
- Sonraki 5 adet kesik piramit (her birinin yüksekliği 2 cm olup üst ve alt kenarları sırasıyla 1-2, 2-3, 3-4, 4-5 ve 5-6 cm’dir).
Her bir parçanın:
- Taban(lar) (kare): Kenar = (oranla) 1, 2, 3, 4, 5, 6 cm
- Yanal yüzeyleri: 4 adet yan trapez veya üçgen (tepe varsa)
- Kesitler birbirini kaplamadığı için, tüm parçaların toplamında “içteki kesit karelerinin” hepsi de yüzey sayılıyor.
Aşağıda bu altı parçanın yüzey alanlarının toplamı verilmiştir (ayrıntılı hesaplamada hepsi benzer şekilde 2 cm yüksekliğe ve “yarısı 0,5 cm fark” ilkesine dayanan slant yükseklikleri kullanılarak bulunur):
- Parça 1 (1×1 tabanlı küçük piramit):
Toplam alan = 1 (taban) + 4 üçgenin alanı = 1 + √17. - Parça 2 (üst kenar 1, alt kenar 2):
Toplam alan = 1 + 4 + (yalıtım) = 5 + 3√17. - Parça 3 (2→3):
4 + 9 + 5√17 = 13 + 5√17. - Parça 4 (3→4):
9 + 16 + 7√17 = 25 + 7√17. - Parça 5 (4→5):
16 + 25 + 9√17 = 41 + 9√17. - Parça 6 (5→6):
25 + 36 + 11√17 = 61 + 11√17.
Tüm parçaların alanları toplanır:
- Sabit terim toplamı: (1 + 5 + 13 + 25 + 41 + 61) = 146
- $\sqrt{17}’li terimlerin toplamı: (1 + 3 + 5 + 7 + 9 + 11)\sqrt{17} = 36\sqrt{17}$
Böylece 6 parçanın yüzey alanları toplamı =
3. Aradaki Fark
Son olarak, parçaların yüzey alanları toplamı ile başlangıçtaki piramidin yüzey alanı (36 + 36√17) farkı isteniyor:
Bu da bize 110 cm² sonucunu verir.
Sonuç: Ayrılan parçaların yüzey alanları toplamı, orijinal piramidin yüzey alanından 110 cm² daha fazladır.
