- Enslaved.org projesi, tarih boyunca köle ticaretinde yer
almıs toplulüklan araştıran ve bu toplulukların
deneyimlerini dijitalleştirmeyi amaçlayan bir girigindir. Bu
projeyie dünya genelinde arşivlerde korunmug mektuplar,
kler ikayt defterleri, vaftiz sertifikaları, askeri kaytlar,
gazete ilanlar ve diğer arşiv materyalleri dijitalleştirilmiştir.
Buna göre dijitallesmenin;
tarihsel bilginin görsel ve tematik olarak
işlenebilmesi
tarihf olayla üzerinde deney ve gozlem
Japilabilnesi
|l. gozle görülemeyen tiskir ağlarnnortaya çıkartmas
durumlarından hångileri izerinde etkii otduğt
savunulabilir?
A Yaniz
B)Yalniz
E) HVe li
Gj ve
Enslaved.org Projesi ve Tarihte Dijitalleşmenin Etkileri
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — I. Öncülün Analizi (Tarihsel bilginin görsel ve tematik olarak işlenebilmesi)
- Mektuplar, günlükler, kayıtlar ve sertifikalar gibi yüz binlerce dağınık arşiv belgesinin dijital ortama aktarılması; verilerin sınıflandırılmasına, haritalandırılmasına, grafiklerle görselleştirilmesine ve tematik analizler yapılmasına olanak tanır. Dolayısıyla bu durum dijitalleşmenin sağladığı doğrudan bir etkidir. (I. Öncül Doğrudur)
Adım 2 — II. Öncülün Analizi (Tarihî olaylar üzerinde deney ve gözlem yapılabilmesi)
- Tarih bilimi, geçmişte yaşanmış ve tamamlanmış biricik (tekrarlanamaz) olayları inceler. Bu nedenle tarih metodolojisinde deney ve gözlem yöntemi kesinlikle kullanılamaz. Dijitalleşme veri işlemeyi kolaylaştırsa da geçmişte kalmış bir olayı yeniden canlandırıp üzerinde laboratuvar ortamında deney yapmayı mümkün kılmaz. (II. Öncül Yanlıştır)
Adım 3 — III. Öncülün Analizi (Gözle görülemeyen ilişki ağlarının ortaya çıkarılması)
- Dünyanın farklı ülkelerindeki arşivlerde yer alan veriler dijital ortamda birleştirildiğinde; bir kölenin kaydı ile başka bir coğrafyadaki satış ilanı veya askeri kayıt eşleştirilebilir. Bu büyük veri (big data) madenciliği, geleneksel yöntemlerle tek tek fark edilemeyecek karmaşık bağlantıları ve ilişki ağlarını görünür kılar. (III. Öncül Doğrudur)
Adım 4 — Seçenek Karşılaştırması
A. Yalnız I — III. öncül de dijitalleşmenin sağladığı faydalar arasında yer aldığı için eksiktir.- B. Yalnız II — Tarihte deney ve gözlem yapılamayacağı için yanlıştır.
- C. I ve II — Deney ve gözlem tarihin doğasına aykırı olduğu için II. öncülü içeren bu seçenek elenir.
D. I ve III — Hem verinin tematik/görsel işlenmesi hem de gizli kalmış bağlantıların çözülmesi dijitalleşmenin doğrudan sonuçlarıdır.- E. I, II ve III — II. öncül hatalı olduğu için elenir.
Adım 5 — Son Doğrulama
- Dijital tarihçilik (Digital Humanities), veri analitiği ve ağ haritalandırması (I ve III) sağlayarak tarih araştırmalarına derinlik kazandırır; ancak tarihin fen bilimleri gibi deney ve gözleme dayalı bir bilim olamayacağı gerçeğini değiştirmez.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: D) I ve III
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Tarih biliminin yöntemi ve dijital tarihçilik ile ilgili benzer soru tiplerini birlikte pekiştirmek ister misin?