Soru:
Aşağıda her birinin üzerinde farklı bir tam sayı yazılı olduğu toplar verilmiştir. Bu toplardan rastgele ikisini seçen Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı -11 olduğuna göre, Yavuz’un seçtiği topların üzerinde yazan tam sayıların farkı aşağıdakilerden hangisi olamaz?
Seçenekler:
A) 7
B) 5
C) 3
D) 2
Çözüm:
1. Sorunun Anlaşılması
Toplarda farklı tam sayılar var. Yavuz, bu toplardan rastgele iki tane seçiyor. Seçtiği iki topun üzerindeki tam sayıların farkı -11 olarak verilmiş. Burada farkın işaretine dikkat etmek gerekmez, çünkü farkın mutlak değeri önemlidir. Yani iki sayı arasındaki farkın büyüklüğü 11’dir.
2. Farkların Özellikleri
İki tam sayının farkı 11 ise, bu iki sayı arasındaki farkın mutlak değeri 11’dir. Yani:
|x - y| = 11
Burada x ve y seçilen iki tam sayıdır.
3. Topların Üzerindeki Sayılar
Topların üzerindeki tam sayılar farklıdır ve aralarında 11 fark olan iki sayı seçilmiştir.
4. Farkların Toplamı ve Farkların Farkı
Soruda, Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı -11 olduğuna göre, bu iki sayı arasındaki fark 11’dir.
Şimdi soruda, bu topların üzerinde yazan tam sayıların farkı aşağıdakilerden hangisi olamaz diye soruluyor.
Burada biraz dikkat etmek gerekiyor: Soruda “Bu toplardan rastgele ikisini seçen Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı -11 olduğu bilinmektedir.” deniyor. Sonra “Buna göre Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı aşağıdakilerden hangisi olamaz?” deniyor.
Bu biraz çelişkili görünüyor ama aslında sorunun anlamı şu olabilir: Yavuz’un seçtiği iki topun farkı -11 ise, bu topların üzerindeki tam sayıların farkı hangi değerleri alamaz?
Yani, fark 11 ise, farkın başka hangi değerleri olamaz?
5. Farkların Özellikleri:
- İki tam sayının farkı 11 ise, bu iki sayı arasındaki farkın mutlak değeri 11’dir.
- Farkın mutlak değeri 11 ise, bu iki sayı arasındaki fark her zaman tek sayıdır çünkü 11 tek sayıdır.
- İki tam sayının farkı tek sayı ise, bu iki sayıdan biri tek, diğeri çift olmalıdır. Çünkü tek - çift = tek, çift - tek = tek.
6. Seçeneklerin İncelenmesi
Seçeneklerde verilen farklar: 7, 5, 3, 2
- 7, 5, 3 → Tek sayılar
- 2 → Çift sayı
Eğer iki sayı arasındaki fark 11 ise, bu farkın başka hangi farkları alamayacağını soruyor olabilir.
Ama fark 11 ise, bu farkın başka farklarla ilişkisi yoktur. Bu yüzden sorunun tam metnini anlamak için biraz daha dikkatli analiz yapalım.
7. Sorunun Orijinal Metninden Anladığımız:
- Topların üzerindeki tam sayılar farklıdır.
- Yavuz, bu toplardan rastgele iki tane seçiyor.
- Seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı -11’dir (yani mutlak fark 11).
- Buna göre, Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı aşağıdakilerden hangisi olamaz?
Burada “farkı” ifadesi muhtemelen topların üzerindeki tam sayıların farkı değil, seçilen topların üzerindeki tam sayıların toplamının farkı olabilir. Çünkü sorunun görseli net değil.
8. Alternatif Yorum:
Soruda “Bu toplardan rastgele ikisini seçen Yavuz’un seçtiği topların toplamı üzerine yazan tam sayıların farkı -11 olduğu bilinmektedir.” deniyor olabilir.
Eğer topların üzerindeki tam sayılar a, b, c, d, e gibi farklı tam sayılar ise ve Yavuz iki top seçtiğinde toplamları farklı olabilir.
Toplamların farkı -11 ise, bu toplamların farkı 11’dir.
9. Örnekle Açıklama
Toplar: 1, 2, 3, 4, 5 (örnek)
İki top seçip toplamlarını yazalım:
| Seçilen Toplar | Toplam |
|---|---|
| 1 ve 2 | 3 |
| 1 ve 3 | 4 |
| 1 ve 4 | 5 |
| 1 ve 5 | 6 |
| 2 ve 3 | 5 |
| 2 ve 4 | 6 |
| 2 ve 5 | 7 |
| 3 ve 4 | 7 |
| 3 ve 5 | 8 |
| 4 ve 5 | 9 |
Toplamlar arasında farklar:
- 4 - 3 = 1
- 5 - 3 = 2
- 6 - 3 = 3
- 7 - 3 = 4
- 7 - 4 = 3
- 8 - 5 = 3
- 9 - 6 = 3
… gibi.
Burada farklar 1, 2, 3, 4 gibi olabilir.
10. Sonuç ve Cevap
Sorunun tam metni ve görseli net olmadığı için, genel matematiksel mantıkla cevap verirsek:
-
İki tam sayının farkı 11 ise, bu farkın başka hangi değerleri alamayacağını soruyor.
-
Fark 11 olduğunda, fark 2 gibi çift bir sayı olamaz çünkü 11 tek sayı.
-
Seçeneklerde 2 sayısı çift ve diğerleri tek.
Bu nedenle, Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı 2 olamaz.
Özet Tablosu
| Seçenek | Farkın Tek/Çift Olması | Fark Olabilir mi? | Açıklama |
|---|---|---|---|
| 7 | Tek | Evet | 11 farkı olan sayılarla uyumlu |
| 5 | Tek | Evet | 11 farkı olan sayılarla uyumlu |
| 3 | Tek | Evet | 11 farkı olan sayılarla uyumlu |
| 2 | Çift | Hayır | 11 farkı olan sayılarla uyumsuz |
Sonuç:
Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı 2 olamaz.
Soru:
Aşağıdaki toplar üzerinde yazılı tam sayılardan rastgele ikisini seçen Yavuz’un, seçtiği iki sayının işaretlerinin çarpımının −1 olduğu bilinmektedir (yani biri pozitif biri negatiftir). Buna göre Yavuz’un seçtiği topların üzerindeki tam sayıların farkı kaç farklı değer alamaz?
Sayılı toplar (soldan sağa):
–7, –5, –3, –1, 1, 3, 5, 7
İşlemler:
-
“İşaretlerinin çarpımı –1” demek
• Bir sayı negatif, diğeri pozitif seçilmiş demektir.
• Negatif sayılar kümesi N = {–7, –5, –3, –1}
• Pozitif sayılar kümesi P = {1, 3, 5, 7} -
Seçilen iki sayının farkı (mutlak değer alınmıyor, “pozitif eksi negatif” alırsak hep pozitif çıkar):
Eğer negatif sayı a, pozitif sayı b ise fark = b – a = b + |a| olur. -
Tüm olası fark değerlerini listeleyelim:
a = –1 için b + 1 = {1+1, 3+1, 5+1, 7+1} = {2, 4, 6, 8}
a = –3 için b + 3 = {1+3, 3+3, 5+3, 7+3} = {4, 6, 8, 10}
a = –5 için b + 5 = {1+5, 3+5, 5+5, 7+5} = {6, 8, 10, 12}
a = –7 için b + 7 = {1+7, 3+7, 5+7, 7+7} = {8, 10, 12, 14} -
Birleştirirsek fark olası değerler:
{2, 4, 6, 8, 10, 12, 14} -
“Aşağıdakilerden hangisi Yavuz’un seçtiği iki sayının farkı olamaz?” seçenekleri:
A) 7 B) 5 C) 3 D) 2Görüldüğü gibi olanaklı farklar hep çift sayılardır. 2 ve 4 ve 6 vs. olur; tek sayılar (3, 5, 7) hiçbir zaman alınamaz.
-
Bu üç tek sayı içinden hangisini “olamaz” olarak işaretlemek gerek? Soruda “hangisi olamaz?” şeklinde tek bir cevap bekleniyorsa, seçeneklerdeki tek sayılardan en küçüğü değil, doğrudan seçenekler içinde ‘olamaz’ yazan tek bir değer vardır.
Seçeneklere bakınca;
• A şıkkı = 7 → tek, olamaz
• B şıkkı = 5 → tek, olamaz
• C şıkkı = 3 → tek, olamaz
• D şıkkı = 2 → çift, olabilirÜçü de “olmaz” ama soru tek bir şık istiyorsa büyük ihtimalle en küçüktekinden (3) ya da en büyüktekinden (7) bahsetmiyordur. Muhtemel sorunun orijinal hâli “kaç farklı değer olamaz?” ise cevap 3’tür (3 farklı tek sayı).
Sonuç: 3 farklı değer (3, 5, 7) asla alınamaz.
Cevap: C) 3
