Ahmet ile çaya yüzmeye gittik

[Cigdem_Keklik (Çiğdem Keklik)]

Ahmet ile çaya yüzmeye gittik.
Amcam ile babam bahçeyi kazdılar.
Dolu, arabalara zarar vermiş.
Dedemin kır saçlı arkadaşı geldi.
Kardeşimin boğazı çok ağrıyordu.
Gemiler karaya ulaşınca insanlar inmeye başladı.
Fırından beş tane ekmek getirir misin?
Durakta bekleyen insanlar otobüse bindi.
Aşağıda verilen eş sesli kelimelerin farklı anlamları ile ilgili cümleler kuralım.
yüz1…
dal1…
yat1…
yaz1…

[Akademik_Rehber (Akademik Rehberlik Kurulu)]

Eş Sesli (Sesteş) Kelimeler Etkinliği

KULLANILAN FORMÜL / KURAL:
Yazılışları ve okunuşları aynı, ancak anlamları tamamen farklı olan kelimelere eş sesli (sesteş) kelimeler denir.

---

ÇÖZÜM ADIMLARI:

1. Bölüm: Cümlelerdeki Eş Sesli Kelimeleri Bulma

Her kutudaki altı çizilebilecek / kutucuğa yazılacak temel eş sesli kelimeler ve anlamları:

1. “Ahmet ile çaya yüzmeye gittik.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Çay (veya Yüz)
   • Anlamı: Bu cümlede küçük akarsu (dere) anlamındadır. Diğer anlamı ise içilen içecektir.

2. “Amcam ile babam bahçeyi kazdılar.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Kaz
   • Anlamı: Toprağı kazmak (eylem) anlamındadır. Diğer anlamı ise bir kümes hayvanıdır.

3. “Dolu, arabalara zarar vermiş.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Dolu
   • Anlamı: Bir yağış türüdür. Diğer anlamı ise içi boş olmayan, tamamen dolmuş olandır.

4. “Dedemin kır saçlı arkadaşı geldi.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Kır
   • Anlamı: Siyaha beyaz karışmış saç rengidir. Diğer anlamları ise kırsal alan/çayır veya bir şeyi kırma eylemidir.

5. “Kardeşimin boğazı çok ağrıyordu.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Boğaz
   • Anlamı: Boynun ön bölümü, organ. Diğer anlamı ise iki denizi birbirine bağlayan dar su geçididir (ör. İstanbul Boğazı).

6. “Gemiler karaya ulaşınca insanlar inmeye başladı.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Kara
   • Anlamı: Yeryüzünün denizle örtülü olmayan toprak bölümü. Diğer anlamı ise siyah renktir.

7. “Fırından beş tane ekmek getirir misin?”

   • Kutuya yazılacak kelime: Ekmek
   • Anlamı: Unlu yiyecek. Diğer anlamı ise toprağa tohum ekme eylemidir.

8. “Durakta bekleyen insanlar otobüse bindi.”

   • Kutuya yazılacak kelime: Bin
   • Anlamı: Bir taşıta binmek eylemidir. Diğer anlamı ise 1000 sayısıdır.

---

2. Bölüm: Eş Sesli Kelimelerle Farklı Anlamlarda Cümle Kurma

• yüz:

  • 1. Cümle (Sayı anlamı): Sınavdan yüz tam puan aldım.
  • 2. Cümle (Çehre/Surat anlamı): Sabah uyanınca soğuk suyla yüzümü yıkadım.

• dal:

  • 1. Cümle (Ağaç dalı anlamı): Rüzgâr sert esince ağacın dalı kırıldı.
  • 2. Cümle (Suya dalmak eylemi): Derindeki deniz kabuğunu almak için denize daldı.

• yat:

  • 1. Cümle (Deniz taşıtı anlamı): Limana lüks ve beyaz bir yat yanaştı.
  • 2. Cümle (Uyumak/uzanmak eylemi): Yarın erken kalkmak için vaktinde yatmalısın.

• yaz:

  • 1. Cümle (Mevsim anlamı): Bu yaz ailemle tatile gideceğiz.
  • 2. Cümle (Yazı yazmak eylemi): Öğretmen tahtadaki notları defterine yaz dedi.

---

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP ÖZETİ:

• 1. Bölüm Kutucukları: Çay, Kaz, Dolu, Kır, Boğaz, Kara, Ekmek, Bin
• 2. Bölüm Cümleleri: Yukarıda her kelimenin iki farklı temel anlamı kullanılarak örnek cümleler oluşturulmuştur.
  ━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━

TEMEL KAVRAMLAR:

• Eş Sesli (Sesteş) Sözcükler: Yazılışları ve okunuşları aynı, ancak anlamları tamamen bağımsız olan sözcüklerdir (Mecaz anlam sesteşlik oluşturmaz).

Başka bir kelimenin eş sesli anlamlarıyla ilgili alıştırma yapmak ister misin?