Agağrda veriten haritalardan faydalanarak Kars ilimizin göreceli konumtan ile igili
bilgileri bos birakilan yertere yazinız.
GORCISTAN
Artvin r N
Ardahar
Kars
n Asleni eine
ERMENÍSTAN
PArd…aolnimg mtine
Rize
Bavburt
Erzurum
Erivan
uhye F
anlara yazinz
LALA..d
lğdır
Ağr
KARS MOLKÍ DARE IL HARIT
Bingöl
Muş
Harta 2.3 Kars Mülki Jdare l Harfats
ode
S unor Kars,
f..
n.
BATUM n E
Ba
RDAHAN
VANADZ
ydala-
e
EARS
ERNA
ARTA
m
…
arki,
ymak
seleri
ANDOKEA DAGLANỊ
LARÍ
1632)
Harita 24 Kars Fizik lHaritaS
Kars İlinin Göreceli Konumu
Bir yerin kıtalara, denizlere, dağ sıralarına, komşu ülkelere veya komşu illere göre konumuna göreceli (özel) konum denir. İdari ve fiziki haritalar incelenerek göreceli konum özellikleri iki farklı açıdan belirlenir:
1. Kars Mülki İdare İl Haritasına Göre Konumu (Üstteki Boşluk)
Bu harita Kars’ın sınır komşularını (komşu iller ve ülkeler) gösterir.
Yazılması Gereken Bilgiler:
- Kuzeyinde: Ardahan ili,
- Güneyinde: Ağrı ili,
- Güneydoğusunda: Iğdır ili,
- Batısında: Erzurum ili,
- Doğusunda: Ermenistan (ülke sınırı) yer almaktadır.
Örnek Cümle (Boşluğa Yazılabilir):
“Kars; Ardahan ilinin güneyinde, Ağrı’nın kuzeyinde, Erzurum’un doğusunda, Iğdır’ın kuzeybatısında ve Ermenistan’ın batısında yer alan bir sınır ilimizdir.”
2. Kars Fiziki İl Haritasına Göre Konumu (Alttaki Boşluk)
Fiziki haritalar yer şekillerini (yükselti, dağlar, platolar, akarsular ve göller) gösterir.
Yazılması Gereken Bilgiler:
- Plato ve Yükselti: Kars, Türkiye’nin en yüksek bölgelerinden biri olan Erzurum-Kars Platosu üzerinde yer alır (Şehir merkezinin yükseltisi yaklaşık 1768\text{ m}'dir; kahverengi tonların hakimiyeti yüksekliği gösterir).
- Dağlar: Batısında ve kuzeybatısında Allahuekber Dağları ile Yalnızçam Dağları, güneyinde Aras Dağları yer alır.
- Su Kaynakları: İl arazisinden Kars Çayı ve Arpaçay geçmekte olup, doğusunda Türkiye-Ermenistan sınırını oluşturan Arpaçay Baraj Gölü bulunmaktadır.
Örnek Cümle (Boşluğa Yazılabilir):
“Kars; ortalama yükseltisi 1700\text{ metrenin} üzerinde olan Erzurum-Kars Platosu üzerinde kuruludur. Batısında Allahuekber Dağları, kuzeyinde Yalnızçam Dağları ve güneyinde Aras Dağları ile çevrilidir. İl topraklarından Kars Çayı geçmekte olup doğu sınırını Arpaçay ve Arpaçay Baraj Gölü belirler.”
Sınav / Ders İpucu:
İdari haritalardan yalnızca sınırlar, komşular ve yönetim merkezleri çıkarılabilirken; dağ, ova, plato, akarsu ve yükselti gibi bilgiler yalnızca fiziki haritalardan okunabilir.
Göreceli konum ile mutlak (matematik) konum arasındaki farkları pekiştirmek için bir örnek soru çözmek ister misin?