A ve B doğal sayılarının asal çarpanlarına ayrılmış hâli aşağıda verilmiştir. A = 2^m \cdot 3 B = 2^2 \cdot 3^n
Buna göre, A ve B sayılarının EKOK’u kaçtır?
A) 7
B) 8
C) 9
D) 10
Gruba 6 kişi daha katıldığında bu cevizler eşit olarak paylaştırılırsa yine hiç ceviz artmadığına göre, ceviz sayısı en az kaçtır?
A) 24
B) 48
C) 112
D) 120
Aşağıda A ve B doğal sayıları bölen listesi ile asal çarpanlarına ayrılmıştır.
A B | 2
C D | 2
E D | 3
F G | 3
F H | 5
A) 30
B) 60
C) 180
D) 210
Emre 4 günde bir, Alim ise 5 günde bir nöbet tutmaktadır.
Birlikte ilk nöbetlerini pazartesi günü tuttuklarına göre, birlikte ikinci nöbetlerini hangi gün tutarlar?
A) Pazar
B) Pazartesi
C) Salı
D) Çarşamba
Ahmet, bilyelerini beşer beşer saydığında 3 adet; yedişer yedişer saydığında 5 adet bilye artmaktadır.
Ahmet’in bilye sayısı 200’den az olduğuna göre, en fazla kaç bilyesi vardır?
A) 178
B) 175
C) 173
D) 171
Biri \frac{2}{3} saatte bir, diğeri ise \frac{1}{2} saatte bir çalan iki farklı saatin alarmı, ilk kez saat 16.10'da birlikte çalmıştır.
Buna göre, bu saatlerin alarmları 3. kez aynı anda çaldığında saat kaçı gösterir?
A) 17.50
B) 18.10
C) 19.50
D) 20.10
8. Sınıf Çarpanlar ve Katlar: EKOK Problemleri Çözümleri
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: İki veya daha fazla sayının en küçük ortak katı (EKOK), sayıların asal çarpanlarına ayrılmasıyla veya bölen listesi yöntemiyle bulunur. Birlikte tekrar eden periyodik olaylarda ortak kat hesabı uygulanır.
ÇÖZÜM ADIMLARI
Soru 37: Asal Çarpanlardan EKOK Bulma
Verilen sayılar: A = 2^m \cdot 3^1 ve B = 2^2 \cdot 3^n
\text{EKOK}(A, B) = 864 sayısını asal çarpanlarına ayıralım:
864 = 32 \times 27 = 2^5 \cdot 3^3
EKOK alınırken ortak asal çarpanlardan üssü büyük olanlar seçilir:
\max(m, 2) = 5 \implies m = 5
\max(1, n) = 3 \implies n = 3
Buradan: m + n = 5 + 3 = 8 bulunur.
CEVAP:B) 8
Soru 38: Ortak Kat ve Paylaştırma Problemi
Ceviz sayısı hem 24’e hem de gruba 6 kişi eklendiğinde oluşan 24 + 6 = 30 kişiye tam bölünebilmelidir.
En az ceviz sayısı \text{EKOK}(24, 30) değerine eşittir:
24 = 2^3 \cdot 3
30 = 2 \cdot 3 \cdot 5
\text{EKOK}(24, 30) = 2^3 \cdot 3 \cdot 5 = 120
CEVAP:D) 120
Soru 39: Bölen Listesi ile EKOK Hesabı
Çarpan algoritmasındaki tüm bölenlerin çarpımı iki sayının EKOK’unu verir.
kez saat 16.10’da birlikte çalmışlardır. 3. kez birlikte çalmaları için aradan 3 - 1 = 2 periyot geçmelidir:
\text{Geçen süre} = 2 \times 2 = 4 \text{ saat}
16.10 + 4.00 = 20.10
CEVAP:D) 20.10
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Periyodik olaylarda n. tekrar sorulduğunda doğrudan n ile değil, ilk durum zaten gerçekleştiği için (n - 1) ile periyot süresini çarpmayı unutmayınız.