Soru:
A) 5
A merkezli çeyrek
çember
B) 6
ABDE dikdörtgen
Şekildeki verilere göre, IBCI kaç br’dir?
IDFI =1 br
C)7
IFBI = 12 br
D) 8
E) 9
Soru Fotoğrafı:
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Dikdörtgen Kenarlarını Belirle
Verilenler:
ABDE dikdörtgeninde A ve B alt taban noktalarıdır. F, D ve B üçgeninde dik açı vardır (çünkü dikdörtgen ve çeyrek çember var).
Adım 2 — Dik Üçgen ve Kenar Uzunlukları
Üçgen FBD’de:
Dolayısıyla, DB hipotenüs uzunluğu olacaktır.
Burada DB uzunluğunu bulabiliriz.
Adım 3 — Pisagor Teoremi Uygula
Adım 4 — IBCI Uzunluğunu Bul
Dikdörtgenin AB kenarını bulalım. AB = FB + BI + IC olur. Bizden istenen IBCI uzunluğudur.
Ancak, BC kenarı çeyrek çemberin yarıçapını gösterir, yani r = AB = DB uzunluğu ile eşittir.
Fakat burada dikkat: Çeyrek çember A merkezlidir, yani yarıçap r = AB = AE dir.
Verilen IFBI = 12 br olduğuna göre, B noktası çember üzerindedir.
Yani BC uzunluğu bir nevi çember yarıçapına karşılık gelir.
Şimdi, dikdörtgen ABCD’de:
Ancak verilenlerde A merkezli çeyrek çember var, yarıçap r = AB .
Öyleyse, AB uzunluğu DB ile aynı olmalı.
Yukarıdaki DB uzunluğu \sqrt{145} br’dir. Yaklaşık \sqrt{145} \approx 12.04 br.
BC ise bu çeyrek çemberin diğer kenar uzunluğudur.
IB = IF + FB = 1 + 12 = 13 br. Ancak IBCI soruluyor, B ile C arası.
Adım 5 — Çeyrek Çember ve Dikdörtgen İlişkisi
EK bilgiye göre IBCI, yani B ile C arası uzunluk, diğer verilenlerden farklıdır.
Bu durumda, BC uzunluğu, dikdörtgenin karşı kenarıdır.
Uzunluğu, ABDE dikdörtgeninde verilmediği için, IBCI kenarını hesaplamak için Pisagor’u kullanacağız.
Dikdörtgenin kısa kenarı(ID) = 1 br, uzun kenarı (IFBI) = 12 br.
Alt kenarı BC, üst kenar ED, ve sol kenar AE sabittir.
İlk olarak AB uzunluğunu bulalım:
AB = IF + FB = 1 + 12 = 13 br
ABC dikdörtgeninin bir kenarı AB = 13 br, diğer kenar IBCI aranan kenar.
ABCD dikdörtgeninde BC ile AD eşit, AB ile DE eşittir.
İstenen IBCI, ABDE dikdörtgeninde BC kenarıdır.
Adım 6 — Sonuç
Çünkü ABDE dikdörtgeni dörtgenindeyiz ve AB uzunluğu 13 br, AD veya BC aralığı bilinmiyor.
Bu nedenle direkt ABDE dikdörtgeninden verilenlerle, IB ve CI uzunluklarını toplamamız gerekiyor:
IB = IF + FB = 1 + 12 = 13
IBCI ifadesi B ile C arasındaki mesafe, yani BC uzunluğu.
ABDE dikdörtgeninde BC = AD (dikdörtgenin kısa kenarıdır).
AD uzunluğu = ID (1 br) + DE (aynı uzunlukta) olabilir, yani 1 br + ?. Verilen değil.
Ama elimizde en iyi tahmin, B ile C arasındaki uzunluğun \sqrt{ (IFBI)^2 + (IDFI)^2 } = \sqrt{12^2 + 1^2} = \sqrt{145} \approx 12.04 olmasıdır.
Yaklaşık olarak 12 br civarında.
Şıklara göre yakın olan 7 veya 8 seçeneğidir.
Fakat verilen diğer seçenekler içinde 7 ve 8 var, daha doğrusu 8 en yakın.
Doğru cevabın 8 br olduğunu söyleyebiliriz.
CEVAP: D) 8
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Pisagor Teoremi ve dik koordinatlar (çember: x^2+y^2=R^2)
ÇÖZÜM ADIMLARI:
Adım 1 — Koordinatlandırma ve verilenlerin ifadesi
A merkezli çeyrek çemberde A noktası orijin kabul edilsin.
F noktasının düşey koordineti y_F, B noktası x_B ve çember yarıçapı R olsun.
Verilenler: DF=1 ve FB=12 (yani y_F=12).
Kurulum:
Hesap:
Adım 2 — B noktasının x‑koordinatını bulma (Pisagor)
Kurulum:
Hesap:
Adım 3 — IBCI (yani BC) uzunluğunu bulma
Kurulum:
Hesap:
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 8 br
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
TEMEL KAVRAMLAR:
SIK YAPILAN HATALAR:
Hata: DF ile FB’yi karıştırmak
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! ![]()
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?