a eşittir 2 üssü 5 çarpı 3 üssü 2 ve b = 2 üssü 4 x 3 x 5 sayılarının en küçük ortak katı kaçtır
A = 2^5 \cdot 3^2 ve B = 2^4 \cdot 3 \cdot 5 Sayılarının En Küçük Ortak Katı (EKOK)
[KULLANILAN KURAL:]
Üslü ifadelerin çarpımı şeklinde verilen iki sayının En Küçük Ortak Katı (EKOK) bulunurken; ortak olan tabanlardan üssü büyük olanlar ile ortak olmayan tüm çarpanlar çarpılır.
[ÇÖZÜM ADIMLARI:]
Adım 1 — Sayıları Üslü Biçimde Yazalım
Verilen sayıları daha net görelim:
- A = 2^5 \cdot 3^2
- B = 2^4 \cdot 3^1 \cdot 5^1 (Not: 3 = 3^1 ve 5 = 5^1 olarak yazılabilir.)
Adım 2 — Ortak Tabanları Belirleyelim ve Büyük Üsleri Seçelim
- 2 tabanı için: 2^5 ve 2^4 arasından üssü büyük olan 2^5 seçilir.
- 3 tabanı için: 3^2 ve 3^1 arasından üssü büyük olan 3^2 seçilir.
Adım 3 — Ortak Olmayan Çarpanları Ekleyelim
- B sayısında bulunan 5^1 çarpanı A sayısında yoktur. EKOK hesaplanırken bu çarpan da işleme dahil edilir.
Adım 4 — EKOK Hesaplamasını Tamamlayalım
Seçtiğimiz tüm bu değerleri çarpıyoruz:
\text{EKOK}(A, B) = 2^5 \cdot 3^2 \cdot 5
Adım 5 — İşlemi Sonuçlandıralım
2^5 = 32
3^2 = 9
5 = 5
32 \times 9 \times 5 = 32 \times 45 = 1440
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[CEVAP:] 2^5 \cdot 3^2 \cdot 5 = 1440
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
[TEMEL KAVRAMLAR:]
1. En Küçük Ortak Kat (EKOK)
- [Tanım:] İki veya daha fazla sayının ortak olan katlarının en küçüğüdür.
- [Bu problemde:] Sayılar asal çarpanlarına ayrılmış halde verildiği için en büyük üslüleri seçerek sonuca ulaştık.
[SIK YAPILAN HATALAR:]
EBOB ile Karıştırmak
- [Yanlış:] Sadece ortak olanlardan üssü küçük olanları almak (2^4 \cdot 3).
- [Doğru:] EKOK’ta üssü büyük olanlar ve ortak olmayanların hepsi alınır.
- [Neden yanlış:] EBOB en büyük ortak böleni, EKOK ise en küçük ortak katı verir. Katlar her zaman sayılardan büyük veya onlara eşit olmalıdır.
Bu soruda EKOK yerine En Büyük Ortak Böleni (EBOB) sorsaydı nasıl bir yol izlememiz gerektiğini göstermemi ister misin?