9. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 61 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

  1. Dinlediğiniz/izlediğiniz mülakattaki açık ve örtük iletileri yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Açık İletiler: Kültürel hayatta sürekliliğin bulunması gerektiği, kopuşların eserlere ve topluma fayda sağlamayacağı; Selim İleri’nin yazdığı ve okuduğu kahramanlarla iç içe bir yaşam sürdürdüğü.
  • Örtük İletiler: Sanatçının güçlü eserler verebilmesi için geçmiş kültür birikimiyle bağını koparmaması gerektiği; edebiyata adanmış bir hayatın yazar ile eserleri arasındaki sınırları kaldırdığı.

Metinde doğrudan sözel olarak dile getirilen yargılar açık ileti; anlamın derininde yer alan, okuyucunun çıkarım yapmasını gerektiren ana fikirler ise örtük ileti olarak gruplandırılmıştır.

Soru 2

  1. Dinlediğiniz/izlediğiniz mülakat, aşağıdaki ölçütleri karşılıyorsa evet, karşılamıyorsa hayır bölümünü işaretleyiniz.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Kullanılan dil açık ve anlaşılırdı: Evet
  • Türkçe etkili kullanıldı: Evet
  • Sorularla, sorulara verilen cevaplar tutarlıydı: Evet
  • Konuşanların ifade ve ikna yetenekleri güçlüydü: Evet
  • Sanatçı, düşüncelerini örneklerle destekledi: Evet

Mülakattaki konuşma akışı, ifadelerin açıklığı ve konuşmacıların karşılıklı uyumu göz önüne alınarak değerlendirme ölçütleri işaretlenmiştir.

Soru 3

  1. a) Dinlediğiniz/izlediğiniz mülakattan ve San’at adlı şiirden alınan bölümleri okuyunuz.
    b) Metinlerden hareketle günlük dil ile edebî dilin benzerlik ve farklılıklarını aşağıdaki tabloda ilgili bölüme yazınız.

Örnek cevap / çözüm yolu

  • Benzerlikler:

    • Her iki metinde de temel iletişim aracı olarak Türkçe kullanılmıştır.
    • İki metin de insanı, düşünceyi, sanatı ve kültür dünyasını konu edinir.
    • Kelimeler temel dil bilgisi kurallarına uygun biçimde bir araya getirilmiştir.
  • Farklılıklar:

    • Mülakat metninde günlük konuşma dili egemendir; anlatım yalın, doğrudan ve kendiliğindendir (“bi arada” gibi konuşma dili kalıpları içerir).
    • Şiirde ise edebî dil kullanılmıştır; ahenk (ölçü, kafiye), imge ve söz sanatları ön plandadır.
    • Günlük dil bilgi verme ve iletişim kurma amacı taşırken edebî dil estetik zevk uyandırmayı ve çağrışım zenginliği sağlamayı hedefler.

Mülakattaki konuşma dili özellikleri ile Faruk Nafiz Çamlıbel’in “San’at” şiirindeki imgesel ve ölçülü söyleyiş karşılaştırılarak iki farklı dil kullanımı çözümlenmiştir.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 60 · :blue_book: Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 62 →