Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Metindeki bilgiler doğrultusunda Dört Halife Dönemi yönetim yapısının özellikleri şunlardır:
- Devlet merkezde halife, eyaletlerde ise valiler tarafından yönetilmiştir.
- Halifeler seçim (biat), görevlendirme/tavsiye veya şura yöntemleriyle belirlenmiş; saltanat sistemine geçilmemiş ve akraba kayırmacılığı yapılmamıştır.
- İktidarın kaynağı Müslümanlar (ümmet) olarak kabul edilmiş, yönetim anlayışı Kur’an ve Sünnet esaslarına dayandırılmıştır.
- Hz. Ömer Dönemi’nde adli işler için kadılar, mali işler (vergi toplanması) için âmiller görevlendirilerek yönetimde uzmanlaşmaya gidilmiştir.
- Sınırların genişlemesi ve gelirlerin artmasıyla devlet işlerinin yürütülmesi için divan teşkilatı kurulmuştur.
Çözüm kontrolü
Yönetim yapısına dair yazılan özellikler, metinde geçen idari yapılanma, halife seçim yöntemleri, kadılık, âmillik ve divan teşkilatına ilişkin tarihsel kanıtlarla tam olarak eşleşmektedir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Metindeki bilgiler doğrultusunda Dört Halife Dönemi ordu yapısının özellikleri şunlardır:
- Hz. Ömer Dönemi’nde “cünd” adı verilen askerî merkezler kurulmuş ve savaşa her an hazır atlı birlikler oluşturulmuştur.
- Ordu kademeleri farklı toplum ve kültürlerden (İranlı, Romalı, Yunanlı) askerlere açık tutulmuştur.
- Ordu mensuplarının ticaret ve tarım gibi sivil işlerle uğraşması engellenmiş, askerlerin geçimi sağlanan maaş zamlarıyla desteklenmiştir.
- Kuşatma harekâtlarında mancınık kullanımı yaygınlaştırılmış ve kale fetihlerinde bu araçlardan faydalanılmıştır.
Çözüm kontrolü
Ordu yapısına dair yazılan özellikler, metinde geçen cünd teşkilatı, ordu kadrolarının yapısı, askerlerin mesleki durumu ve savaş teknolojilerine ait kanıtlarla birebir örtüşmektedir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 204 ·
Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 206 →