Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Eski Çağ medeniyetlerinde (Urkagina, Hammurabi, Hitit ve 12 Levha Kanunları ile Türk töre hukuku) hukukun toplumsal düzeni sağlamadaki benzer yönleri şunlardır:
- Toplumsal Düzeni Koruma: Bütün uygarlıklar suç ve cezaları belirleyerek toplumda iç barışı ve kamu düzenini korumayı hedeflemiştir.
- Mülkiyet ve Adalet Vurgusu: Kişiler arasındaki anlaşmazlıkları çözmek ve mülkiyet haklarını korumak ortak bir amaçtır.
- Devlet Otoritesi: Hukuk kuralları, hakan, kral veya devlet organlarının otoritesini meşrulaştıran ve güçlendiren bir kanıt işlevi görmüştür.
- Süreklilik: Kanunlar, toplumun ihtiyaçlarına ve adalet arayışına cevap vererek zaman içinde hukuki bir süreklilik oluşturmuştur.
Çözüm-kontrol: Eski Çağ toplumlarında hukuk sistemlerinin temel ortak noktası, toplumsal karmaşayı önlemek ve mülkiyet ile kamu düzenini korumaktır.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Eski Çağ medeniyetlerindeki hukuk sistemlerinin farklı yönleri şunlardır:
- Cezalandırma Anlayışı: Hammurabi Kanunları sert kısas (göze göz, dişe diş) ilkesine dayanırken; Hitit hukuku ve Türk töre hukuku çoğunlukla fidye, tazminat ve uzlaşma esasına dayanan daha ılımlı cezalar öngörmüştür.
- Toplumsal Sınıf Farklılığı: Mezopotamya ve Roma (12 Levha) hukukunda hür, köle ve soylu ayrımı gözetilerek sınıflara göre farklı cezalar uygulanırken; Türk töresinde daha eşitlikçi bir yapı mevcuttur.
- Hukukun Kaynağı: Hammurabi Kanunları gücünü ve kaynağını tanrısal iradeden alan teokratik bir niteliğe sahipken; Türk töre hukuku yaşayıştan ve gelenekten doğan, dinamik bir nitelik taşır.
- Yazılı Olma Durumu ve Değişim: Roma ve Mezopotamya kanunları yazılı kaynaklar oluşturarak kalıcılaşmış; Türk töresi ise göçebe yaşamın getirdiği koşullarla uzun süre yazısız gelenek olarak uygulanmış ve zamanla değişime uğramıştır.
Çözüm-kontrol: Coğrafi yapı, ekonomik faaliyetler (tarım/hayvancılık) ve inanç sistemlerindeki farklılıklar, hukuk kurallarında belirgin değişim ve çeşitliliğe neden olmuştur.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 107 · 
Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 109 →