Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Eski Çağ medeniyetlerinde yönetim yapısı ile ordu sistemi arasında doğrudan bir nedensellik ilişkisi vardır. Güçlü ve merkeziyetçi yönetim anlayışına sahip devletlerde (Mısır, Akad, Hitit ve Asya Hunları) ordu, hem iç düzeni sağlamanın hem de dış fetihlerle devleti büyütmenin ana aracı olmuştur. Şehir devletleri veya imparatorluk yapıları, tarım alanlarını ve ticaret yollarını koruyabilmek için teşkilatlı ordu sistemleri geliştirmek zorunda kalmıştır. Roma örneğinde görüldüğü gibi, yönetim biçimlerinin (cumhuriyet, imparatorluk) sürdürülebilirliği ve siyasi gücün korunması ordu disiplinine ve lejyon sistemine dayanmıştır.
Çözüm kontrolü
Yönetim biçimleri ile ordu teşkilatları arasındaki ilişki; otoritenin korunması, sınır güvenliği ve toplumsal düzenin devamlılığı çerçevesinde neden-sonuç bağı kurularak açıklanmıştır.
Soru 2
Kısa cevap
Eski Çağ medeniyetlerinin yönetim şekli, egemenlik anlayışı ve meşruiyet kaynaklarına göre sınıflandırma tablosunun işaretleme esasları şu şekildedir:
-
Sümerler:
- Yönetim Şekli: Monarşi (Patesi/Ensi adı verilen rahip-krallar tarafından yönetilen şehir devletleri)
- Egemenlik Anlayışı: Hükümdar
- Meşruiyet Kaynağı: Din (Rahip-kral anlayışı)
-
Mısırlılar:
- Yönetim Şekli: Monarşi (Teokratik monarşi)
- Egemenlik Anlayışı: Hükümdar
- Meşruiyet Kaynağı: Din (Firavun yeryüzündeki tanrı kabul edilmiştir)
-
Akadlar:
- Yönetim Şekli: Monarşi (İlk merkezi imparatorluk yapısı)
- Egemenlik Anlayışı: Hükümdar
- Meşruiyet Kaynağı: Din (Gücünü tanrılardan aldığına inanılan mutlak kral)
-
Hititler:
- Yönetim Şekli: Monarşi / Aristokrasi (Kralın yanında Pankuş meclisinin varlığı)
- Egemenlik Anlayışı: Hükümdar
- Meşruiyet Kaynağı: Din, Soy, Yasa (Hitit kanunları ve tanrıya hesap verme anlayışı)
-
Romalılar:
- Yönetim Şekli: Monarşi, Aristokrasi, Cumhuriyet (Tarihsel süreçte Krallık, Cumhuriyet ve İmparatorluk evreleri yaşanmıştır)
- Egemenlik Anlayışı: Halk (Cumhuriyet döneminde senato ve halk meclisleri) / Hükümdar (İmparatorluk döneminde)
- Meşruiyet Kaynağı: Yasa, Soy, Din (12 Levha Kanunları ve hukuki meşruiyet esas alınmıştır)
-
Asya Hunları:
- Yönetim Şekli: Monarşi (İkili teşkilat sistemine dayalı hükümdarlık)
- Egemenlik Anlayışı: Hükümdar
- Meşruiyet Kaynağı: Soy, Din (Gök Tanrı inancına dayalı Kut anlayışı)
Çözüm kontrolü
Devletlerin siyasi tarihleri ve hukuki yapılanmaları dikkate alınarak tablodaki ilgili yönetim, egemenlik ve meşruiyet sütunları tarihsel gerçekliğe uygun olarak belirlenmiştir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 104 · 
Tarih Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 106 →