Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Teori, atomla ilgili gözlem ve deney sonuçlarını açıklayan kapsamlı bilimsel açıklamadır. Model ise atom gibi doğrudan görülemeyen bir yapının özelliklerini daha kolay anlamak için oluşturulan sadeleştirilmiş temsilidir.
Kısa çözüm-kontrol: Atomun yapısı doğrudan gözlemlenemediği için bilim insanları kanıtlara dayalı teoriler geliştirir; bu teorileri anlatmak için atom modellerinden yararlanır.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Fenomen ile onu açıklayan teori veya model arasında her zaman bire bir örtüşme olmaz. Bir teori birden fazla fenomeni açıklayabilir. Aynı fenomen de yeni kanıtlar elde edildikçe farklı teoriler ve modellerle daha ayrıntılı biçimde açıklanabilir.
Kısa çözüm-kontrol: Çubuk mıknatıs modeli manyetik etkileşimi açıklamayı kolaylaştırır; ancak mıknatısın bütün özelliklerini tek başına açıklamaz. Atom modelleri de atomun tüm özelliklerini eksiksiz göstermez.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Modelleme, karmaşık veya çok küçük yapıları anlaşılır hâle getirir; atomdaki elektron, çekirdek ve taneciklerin konumları hakkında fikir verir. Ayrıca bilimsel açıklamaların görselleştirilmesini ve tahmin yapılmasını sağlar.
Dezavantajı, modelin gerçeğin kendisi olmamasıdır. Model bazı özellikleri basitleştirebilir, ölçekleri doğru yansıtmayabilir ve yeni deneysel kanıtlarla yetersiz kalabilir.
Kısa çözüm-kontrol: Atom modelleri atomun yapısını öğrenmeyi kolaylaştırır; fakat atomun gerçek yapısının tam bir kopyası değildir.
Soru 4
Kısa cevap
Atom modelleri, atom altı taneciklerle ilgili yeni bilgiler elde edildikçe değişmiştir. Elektronun keşfi, atomun bölünemez bir küre olmadığı düşüncesini değiştirmiştir. Çekirdeğin anlaşılmasıyla çekirdekli atom modeli geliştirilmiş; elektronların enerji düzeyleri ve daha sonra orbitallerle açıklanmasıyla modern atom teorisine ulaşılmıştır. Nötronun keşfi de çekirdeğin yapısının daha iyi açıklanmasını sağlamıştır.
Kısa çözüm-kontrol: Zaman çizelgesindeki her yeni atom teorisi, önceki modelin açıklayamadığı gözlem ve deney sonuçlarını açıklamak için geliştirilmiştir.
Soru 5
Kısa cevap
1850 yılında atomun maddenin bölünemeyen en küçük taneciği olduğu ve iç yapısının bulunmadığı düşünülürdü.
2000 yılında ise atomun; çekirdekte proton ve nötronların, çekirdek çevresinde ise elektronların bulunduğu bir yapıya sahip olduğu bilinir. Elektronların belirli yörüngelerde değil, bulunma olasılığının yüksek olduğu orbital bölgelerinde bulunduğu kabul edilir.
Kısa çözüm-kontrol: Atomla ilgili bilgi, deney araçları ve bilimsel kanıtlar geliştikçe ayrıntılanmıştır.
Soru 6
Kısa cevap
Kütleleri büyükten küçüğe sıralama:
Nötron > proton > elektron
Kısa çözüm-kontrol: Nötronun kütlesi protonun kütlesinden biraz daha büyüktür. Elektronun kütlesi ise proton ve nötronun kütlesinden çok daha küçüktür.
Soru 7
Kısa cevap
Nötron yüksüz olduğu için elektrik ve manyetik alanlarda sapmaz. Bu nedenle varlığını deneylerle belirlemek, yüklü olan elektron ve protonun belirlenmesine göre daha zordur. Nötronun keşfi için çekirdek tepkimelerinin daha ayrıntılı incelenmesi gerekmiştir.
Kısa çözüm-kontrol: Elektriksel yük taşımayan bir taneciğin izini sürmek daha zor olduğundan nötron daha geç keşfedilmiştir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 49 · 
Kimya Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 51 →