Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Sınıftaki farklı cisimlere dikkatlice dokunarak sıcaklık hissi karşılaştırılır. Metal yüzeyler genellikle daha soğuk, ahşap veya plastik yüzeyler ise daha ılık hissedilebilir. Bu durum, cisimlerin mutlaka farklı sıcaklıkta olduğunu göstermez; metalin ısı enerjisini elden daha hızlı iletmesiyle ilgilidir.
Kısa kontrol: Dokunma duyusu sıcaklığı kesin olarak ölçmez. Karşılaştırma için aynı koşullarda termometre ile ölçme yapılmalıdır.
Soru 2
Kısa cevap
Metal kaşığın sıcaklığı, tahta kaşığa göre daha hızlı değişir. Çünkü metal, ısıyı tahta malzemeye göre daha hızlı iletir. Bu nedenle sıcak bir yemekte metal kaşığın sapı daha çabuk ısınırken tahta kaşık daha geç ısınır.
Kısa kontrol: Isı, sıcaklığı yüksek olan yemekten daha soğuk olan kaşığa aktarılır. Metal kaşıkta bu enerji aktarımı daha hızlı gerçekleşir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Grup olarak 2. deneyi seçebiliriz: Isı iletim hızının yüzey alanı ve kalınlığa bağlı değişimini incelemek.
Kısa kontrol: Bu seçimde maddenin cinsi sabit tutulur. Böylece yalnızca yüzey alanı veya kalınlığın ısı iletimine etkisi incelenebilir.
Soru 4
Örnek cevap / çözüm yolu
Hipotez: Aynı maddeden yapılmış ve aynı sıcaklık farkına sahip cisimlerde, yüzey alanı arttıkça ısı iletim hızı artar; kalınlık arttıkça ısı iletim hızı azalır.
Kısa kontrol: Deneyde yalnız bir fiziksel büyüklük değiştirilmelidir. Yüzey alanı incelenirken kalınlık, kalınlık incelenirken yüzey alanı sabit tutulur.
Soru 5
Örnek cevap / çözüm yolu
Araç gereç: Aynı maddeden yapılmış farklı yüzey alanlı veya farklı kalınlıklı metal levhalar, termometre, sıcak su kabı, kronometre, cetvel, maşa veya ısıya dayanıklı eldiven ve gözlem kayıt kâğıdı.
Deney tasarımı: Metal levhalardan birer özellik bakımından farklı olanlar seçilir. Örneğin yüzey alanının etkisi inceleniyorsa levhaların kalınlığı eşit tutulur. Levhaların bir uçları aynı sıcaklıktaki suya aynı derinlikte yerleştirilir. Diğer uçların sıcaklığı eşit zaman aralıklarında termometre ile ölçülür ve süre birimi saniye olarak kaydedilir.
Deney düzeneği: Sıcak su kabı sabit bir zemine konur. Levhalar birbirine değmeyecek biçimde kaba yerleştirilir. Her levhanın su dışındaki aynı uzaklıktaki noktasında sıcaklık ölçülür. Ölçmeler sırasında sıcak suya çıplak elle dokunulmaz; levhalar maşa ya da eldivenle tutulur.
Kısa kontrol: Bağımsız değişken yüzey alanı veya kalınlıktır. Bağımlı değişken, belirli noktadaki sıcaklık değişimi ya da bu değişim için geçen süredir. Başlangıç sıcaklığı, madde cinsi, su miktarı ve ölçüm uzaklığı sabit tutulmalıdır.
Soru 6
Örnek cevap / çözüm yolu
Deney uygulandıktan sonra gözlemler, ölçülen sıcaklık ve zaman değerlerine göre yazılmalıdır. Her levha için başlangıç sıcaklığı, belirlenen sürelerdeki sıcaklık ve ölçüm süresi kaydedilir. Daha kısa sürede daha büyük sıcaklık değişimi gösteren levhada ısı iletim hızı daha fazladır.
Sonuç cümlesi şu biçimde tamamlanabilir: Ölçmelerimize göre, sabit tutulan koşullarda yüzey alanı ve kalınlık değiştiğinde ısı iletim hızı değişmiştir. Deney verilerimiz hangi levhada sıcaklık değişiminin daha hızlı olduğunu göstermektedir.
Kısa kontrol: Gerçek gözlem sonucu yazılırken ölçülmeyen sıcaklık, süre veya deney sonucu eklenmemelidir. Sonuç, yalnızca kayıt altına alınan ölçme verilerine dayanmalıdır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 247 · 
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 249 →