Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Metal kaşık, sıcak yemekten aldığı ısıyı iletim yoluyla ele doğru aktarır. Metalin ısı iletkenliği yüksek olduğundan kaşığın sapı da ısınır ve elde yanma hissi oluşur.
Çözüm kontrolü
Kaşık ile el temas hâlindedir. Isı aktarımı temas gerektiren iletim yoluyla gerçekleşir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Evet, ısıtabilir. Rezistanslı elektrikli ısıtıcı çalışırken yaydığı ışınım ile ısı enerjisini odadaki yüzeylere aktarabilir. Işınımın gerçekleşmesi için maddesel ortam gerekli değildir.
Çözüm kontrolü
Havası boşaltılmış ortamda iletim ve konveksiyon gerçekleşemez; ancak ışınım yoluyla enerji aktarımı gerçekleşebilir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Hayır, kalörifer peteği havası boşaltılmış bir odayı etkili biçimde ısıtamaz. Kalörifer peteğinin odayı ısıtmasında temel olarak hava hareketiyle gerçekleşen konveksiyon etkilidir.
Çözüm kontrolü
Konveksiyon için maddesel ortam, yani hava gerekir. Havası boşaltılmış odada bu hava hareketi oluşmaz.
Soru 4
Örnek cevap / çözüm yolu
Soba çevresindeki hava ısınınca genleşir, yoğunluğu azalır ve yükselir. Tavanda biriken sıcak hava nedeniyle tavanın sıcaklığı daha yüksek olur. Daha soğuk ve yoğun hava ise aşağıya çöktüğü için taban daha serindir.
Çözüm kontrolü
Bu olay, akışkanlarda sıcaklık farkına bağlı oluşan konveksiyon hareketidir.
Soru 5
Örnek cevap / çözüm yolu
Pencere açıldığında içerideki sıcak hava yükselerek pencerenin üst kısmından dışarı çıkar. Dışarıdaki daha soğuk ve yoğun hava ise alt kısımdan içeri girer.
Çözüm kontrolü
Sıcak ve soğuk hava arasındaki yoğunluk farkı, havanın hareket etmesine neden olur. Bu hareket konveksiyondur.
Soru 6
Örnek cevap / çözüm yolu
| Isı aktarımının gerçekleştiği olay | Temas gerektirir | Temas gerektirmez | Maddesel ortam gereklidir | Maddesel ortama ihtiyaç yoktur | Alternatif fikirler |
|---|---|---|---|---|---|
| Yemeği metal kaşıkla karıştıran birinin elinin yanması | Evet | Hayır | Evet | Hayır | İletim |
| Kalörifer peteğinin odayı ısıtması | Hayır | Evet | Evet | Hayır | Konveksiyon |
| Güneş’in Dünya’yı ısıtması | Hayır | Evet | Hayır | Evet | Işınım |
| Kamp ateşinin etrafında bulunan kişileri ısıtması | Hayır | Evet | Hayır | Evet | Işınım |
| Yanan ocak üstündeki soğuk suyun zamanla ısınması | Hayır | Evet | Evet | Hayır | Konveksiyon |
Çözüm kontrolü
İletimde maddeler temas eder. Konveksiyonda sıvı veya gaz gibi maddesel ortamın hareketiyle ısı aktarılır. Işınımda ise enerji, maddesel ortama gerek olmadan aktarılabilir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 241 · 
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 243 →