9. Sınıf Fizik Ders Kitabı Sayfa 201 Cevapları ve Çözümleri (2025-2026)

Soru 1

Kısa cevap

Gemi yüzerken kaldırma kuvveti, geminin ağırlığını dengelediği için geminin deniz içinde kalan hacmi değişse de gemiye etki eden kaldırma kuvveti ağırlığa eşit olur. Deniz suyunun yoğunluğu azaldığında gemi daha fazla batar ve yer değiştirdiği su hacmi artar. Yoğunluk arttığında ise gemi daha az batar ve deniz içinde kalan hacmi azalır.

Kısa çözüm-kontrol: Kaldırma kuvveti yukarı yönlü bir vektördür ve F_k = \rho \cdot V \cdot g bağıntısıyla ifade edilir. Yüzen gemide F_k = G olduğundan, yoğunluk ile deniz içinde kalan hacim birbirini dengeleyecek şekilde değişir.

Soru 2

Kısa cevap

Denizlerin tuzluluk oranı arttıkça deniz suyunun yoğunluğu artar. Yoğunluğu daha büyük olan deniz suyu, aynı hacimde daha büyük kaldırma kuvveti oluşturur. Bu nedenle gemi tuzlu denizde daha az batar.

Kısa çözüm-kontrol: Gemi dengedeyken kaldırma kuvveti geminin ağırlığına eşittir. Tuzluluk arttığında \rho arttığı için aynı kaldırma kuvvetini oluşturmak üzere daha küçük bir V yeterli olur.

Soru 3

Kısa cevap

Yer çekimi ivmesi geminin seyahati boyunca bulunduğu enleme bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Yer çekimi ivmesi kutuplara yaklaştıkça artar, ekvatora yaklaştıkça azalır. Bunun nedeni Dünya’nın tam küre olmaması ve Dünya’nın dönmesinin ekvatorda merkezkaç etkisini artırmasıdır.

Kısa çözüm-kontrol: Yer çekimi ivmesinin birimi $m/s^2$’dir. Geminin ağırlığı G = m \cdot g ve kaldırma kuvveti F_k = \rho \cdot V \cdot g olduğundan, g değiştiğinde her iki kuvvet de değişir; yüzen gemide denge korunur.

Soru 4

Kısa cevap

Cisimlere etki eden kaldırma kuvveti; sıvının yoğunluğuna, cismin sıvı içinde kalan hacmine ve yer çekimi ivmesine bağlıdır. Kaldırma kuvvetinin yönü yukarı doğrudur ve birimi Newtondur.

Kısa çözüm-kontrol: Kaldırma kuvveti F_k = \rho \cdot V \cdot g bağıntısıyla modellenir. Buna göre sıvının yoğunluğu \rho, batan hacim V veya yer çekimi ivmesi g arttıkça kaldırma kuvveti artar.


Kitapta kolayca gezin

← Önceki sayfa: 200 · :blue_book: Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 202 →