Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Bir madde hâl değiştirirken madde kaybı ya da eklenmesi yoksa kütlesi değişmez. Katı hâlden sıvı ve gaz hâline geçerken moleküller arasındaki uzaklık genellikle arttığı için hacim artar. Yoğunluk, \rho = \frac{m}{V} olduğundan kütle sabitken hacim arttıkça yoğunluk azalır.
Kontrol: Görselde katıdan gaza doğru taneciklerin daha seyrek olduğu görülür. Bu durum, aynı kütlenin daha büyük hacim kaplamasıyla uyumludur.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Akışkanların hareket etme ve bulundukları kabın şeklini alma özelliklerinden günlük hayatta yararlanılır. Örneğin suyun borularla evlere taşınması, muslukların çalışması, sulama sistemleri, şırıngalar ve pompalar sıvıların akışkan özelliğine dayanır. Havanın akışkan olması ise rüzgârın oluşmasında ve hava olaylarında etkilidir.
Kontrol: Bu uygulamalarda sıvı veya gaz, kuvvet ya da basınç etkisiyle hareket eder ve bulunduğu ortam boyunca akabilir.
Soru 3
Örnek cevap / çözüm yolu
Testere, çivi ve çekiç gibi aletlerin gerekli basıncı kolay oluşturabilmesi için temas eden yüzeylerinin uygun biçimde küçük olması gerekir. Testerenin keskin dişleri ve çivinin sivri ucu, kuvvetin küçük bir yüzeye etki etmesini sağlar. Böylece basınç artar ve kesme ya da delme işlemi kolaylaşır. Bu aletlerin ayrıca sert ve dayanıklı malzemeden yapılması gerekir.
Kontrol: Basınç P = \frac{F}{A} ile ifade edilir. Kuvvet aynıyken temas alanı A küçülürse basınç artar.
Soru 4
Örnek cevap / çözüm yolu
Gemi ve çapa aynı maddeden üretilmiş olsa bile şekilleri ve kapladıkları hacimler farklıdır. Gemi, içindeki boşluklar nedeniyle büyük hacim kaplar; bu yüzden geminin ortalama yoğunluğu sudan küçük olabilir ve suyun uyguladığı kaldırma kuvveti gemiyi yüzdürür. Çapa ise daha küçük hacimde yoğun metal içerdiği için yoğunluğu sudan büyüktür ve dibe batar.
Kontrol: Yüzen bir cisimde kaldırma kuvveti cismin ağırlığını dengeler. Batan çapada ise ağırlık, kaldırma kuvvetinden büyüktür.
Soru 5
Örnek cevap / çözüm yolu
Açık hava basıncı farkları havanın hareket etmesine neden olur; bu hareket rüzgâr olarak gözlenir. Alçak basınç alanlarında hava genellikle yükselir, soğuyup yoğunlaşabildiği için bulutlanma ve yağış olasılığı artabilir. Yüksek basınç alanlarında hava genellikle alçalır; bu durum daha açık ve sakin hava koşullarıyla ilişkilendirilebilir.
Kontrol: Meteoroloji uzmanları açık hava basıncı ile ilgili ölçmeleri kullanarak hava durumu raporları hazırlar. Basınç değişimleri, hava hareketleri ve hava olaylarının izlenmesinde önemlidir.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 131 ·
Fizik Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 133 →