Sayfa rehberi
Bu sayfa, canlılık için gerekli olan metabolizma ve boşaltım süreçlerini açıklar.
Metabolizma, hücrelerde yaşamın sürmesi için gerçekleşen tüm kimyasal tepkimelerdir. Canlılar besinleri parçalayarak enerji elde eder, gerekli yapıları üretir ve oluşan atıkları uzaklaştırır.
Metabolizma iki temel gruba ayrılır:
- Anabolizma: Küçük moleküllerden büyük ve karmaşık moleküllerin oluşturulmasıdır. Yapım olaylarıdır. Örneğin amino asitlerden protein sentezlenmesi anabolizmadır.
- Katabolizma: Büyük moleküllerin daha küçük moleküllere parçalanmasıdır. Yıkım olaylarıdır. Örneğin glikozun parçalanarak enerji elde edilmesi katabolizmadır.
Görselde, küçük moleküllerin birleşerek büyük molekülleri oluşturduğu sırada su açığa çıktığı gösterilir. Büyük moleküllerin küçük moleküllere ayrılması ise katabolizmaya örnektir.
Metabolizma, organizmanın iç dengesinin yani homeostazinin korunmasına yardım eder. Bu denge, canlının çevresel değişikliklere uyum sağlaması ve yaşamını sürdürmesi için önemlidir.
Boşaltım, metabolizma sonucunda oluşan zararlı maddelerin, fazla suyun ve diğer atıkların organizmadan uzaklaştırılmasıdır. Boşaltım sayesinde iç denge korunur.
- Tek hücreli canlılarda atıklar hücre zarından dışarı verilir.
- Bitkilerde terleme, damlama ve yaprak dökümü boşaltıma örnektir.
- İnsanlarda böbrekler idrarı oluşturur; akciğerler karbondioksit ve su buharını atar; terleme ile su ve bazı atıklar uzaklaştırılır.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 36 · 
Biyoloji Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 38 →