Soru 1
Örnek cevap / çözüm yolu
Redi ve Pasteur’ün deneyleri, canlıların cansız maddelerden kendiliğinden oluşmadığını araştırmıştır. Ancak deney düzenekleri farklıdır:
- Redi, et parçalarını farklı kavanozlara koyarak kavanozların ağzını açık, kapalı veya gazlı bezle örtülü bırakmıştır. Sineklerin ete ulaşabildiği kavanozlarda kurtçuk oluştuğunu gözlemlemiştir.
- Pasteur, et suyunu kaynatıp mikroorganizmaları yok etmiş; şişenin uzun ve kıvrımlı boynu sayesinde havanın girmesine, fakat mikroorganizmaların et suyuna ulaşmamasına izin vermiştir. Şişe boynu kırıldığında mikroorganizma gelişimi görülmüştür.
Temel fark, Redi’nin sinekler ve kurtçuklar üzerinden gözlem yapması; Pasteur’ün ise mikroorganizmaların oluşumunu et suyu ve kuğu boyunlu şişe ile incelemesidir.
Kontrol
Her iki deneyde de canlılık, dışarıdan gelen canlıların veya mikroorganizmaların bulaşmasıyla açıklanmıştır. Pasteur’ün düzeneğinde şişe boynu sağlamken mikroorganizma görülmemesi, gözlemi destekleyen önemli bir veridir.
Soru 2
Örnek cevap / çözüm yolu
Redi ve Pasteur’ün deneyleri, bilimsel bir deneyin tasarlanmasına şu katkıları sunar:
- Araştırma sorusuna uygun bir hipotez kurmuşlardır: Canlılar kendiliğinden mi oluşur, yoksa başka canlılardan mı gelir?
- Deney ve kontrol gruplarını karşılaştırmışlardır. Böylece sonuçların nedenini daha güvenilir biçimde belirlemişlerdir.
- Sadece incelenen değişkeni değiştirmişlerdir. Redi’de sineklerin ete ulaşması, Pasteur’de ise mikroorganizmaların et suyuna ulaşması kontrol edilmiştir.
- Aynı koşullarda bekleme süresi uygulayıp düzenli gözlem yapmışlardır.
- Elde ettikleri gözlem ve verileri karşılaştırarak sonuç çıkarmışlardır.
Bu çalışmalar, bilimsel yöntemde kontrollü deney kurmanın, değişkenleri kontrol etmenin ve gözleme dayalı veri toplamanın önemini göstermiştir.
Kontrol
Deneylerdeki sonuçlar, canlıların cansız maddelerden kendiliğinden oluşmadığını; canlıların önceden var olan canlılardan veya mikroorganizmalardan kaynaklandığını destekler.
Kitapta kolayca gezin
← Önceki sayfa: 22 ·
Biyoloji Ders Kitabı cevapları · Sonraki sayfa: 24 →