9 Selin, deprem sırasında hangi tür binaların daha dayanıklı olabileceğini araştırmak istiyor. Karton, tahta çubuk ve oyun hamuru kullanarak farklı özelliklere sahip üç küçük bina maketi hazırlıyor. Daha sonra bu maketleri dikkatlice sallayarak hangisinin daha dayanıklı olduğunu inceliyor.
Selin’in çalışmasında kullandığı yöntem aşağıdakilerden hangisidir?
A) İletişim kurma
B) Belge taraması
C) Model oluşturma
10 Fatih Bey yaptığı deneyden beklediği sonucu elde edemiyor. Bunun üzerine çalışmasını hemen bırakmak yerine deneyde yaptığı işlemleri yeniden kontrol ediyor. Hatasını bulduktan sonra deneyi tekrar yapıyor ve araştırmasına devam ediyor.
Bu çalışmada bilim insanının hangi özelliği ön plana çıkmaktadır?
A) Sabırlı ve azimli olması
B) Her çalışmayı tek başına yapması
C) Sadece kendi düşüncelerine güvenmesi
11 Aşağıdaki öğrencilerden hangisi tahmin etme yöntemini kullanmıştır?
A) Duru, buzun erimesini on dakika boyunca izledi.
B) Can, boş plastik şişenin suya bırakıldığında batmayacağını düşündü.
C) Efe, geçmişte kullanılan ulaşım araçlarını öğrenmek için eski kitap ve dergileri inceledi.
12 Bilim insanları
Bilimsel bilgiye ulaşmaya çalışırlar.1.. 1..
Yukarıdaki şemada boş bırakılan yerlere hangisi yazılamaz?
A) Merak ettikleri sorulara cevap ararlar.
B) Yaşadıkları sorunları çözmek için çeşitli yöntemler kullanırlar.
C) Sadece okulda öğrendikleri bilgileri tekrar ederler.
3. Sınıf Fen Bilimleri: Bilimsel Süreç Becerileri ve Bilim İnsanının Özellikleri
KULLANILAN FORMÜL / KURAL: Bilimsel süreç becerileri; gözlem yapma, tahmin etme ve model oluşturma gibi yöntemlerle bilimsel bilgiye ulaşmayı sağlar. Bilim insanları ise meraklı, sorgulayıcı, karşılaştıkları başarısızlıklarda pes etmeyen sabırlı ve azimli bireylerdir.
ÇÖZÜM VE SEÇENEK ANALİZİ
9. Soru Çözümü:
- Selin gerçek binalar yerine karton, tahta çubuk ve hamur kullanarak binaların küçük birer temsilini (maketi) yapmıştır. Gerçek nesne veya olayların benzerinin küçük ölçekte canlandırılmasına model oluşturma denir.
- A) İletişim kurma: Bilgiyi başkalarına aktarma sürecidir, burada maket yapılmıştır.
- B) Belge taraması: Kitap, makale veya internetten okuma yapmaktır.
- C) Model oluşturma: Maket tasarlayarak inceleme yapmayı ifade eder (Doğru).
CEVAP: C) Model oluşturma
10. Soru Çözümü:
- Fatih Bey ilk denemesinde sonuca ulaşamayınca pes etmemiş, hatalarını bulup deneyi sabırla tekrarlamıştır. Bu durum bilim insanının pes etmeyen, kararlı yapısını gösterir.
- A) Sabırlı ve azimli olması: Hata yaptığında vazgeçmeyip çalışmaya devam etmek sabır ve azim göstergesidir (Doğru).
- B) Her çalışmayı tek başına yapması: Parçada bireysel çalışmaktan bahsedilmemektedir.
- C) Sadece kendi düşüncelerine güvenmesi: Bilim insanları tarafsızdır, sadece kendi fikrine körü körüne güvenmez.
- CEVAP: A) Sabırlı ve azimli olması
11. Soru Çözümü:
- Tahmin etme; bir olay gerçekleşmeden önce elde edilen ipuçlarına dayanarak ne olabileceğine dair fikir yürütmektir.
- A) Duru’nun buzun erimesini izlemesi doğrudan bir gözlem çalışmasıdır.
- B) Can’ın şişeyi suya koymadan önce batmayacağını düşünmesi bir tahmin yürütmedir (Doğru).
- C) Efe’nin eski kitapları incelemesi bir araştırma / belge taramasıdır.
- CEVAP: B) Can, boş plastik şişenin suya bırakıldığında batmayacağını düşündü.
12. Soru Çözümü:
- Bilim insanları yeni bilgiler üretir, çevrelerini sorgular ve sorunlara çözüm ararlar.
- A) Merak ettikleri sorulara cevap ararlar (Doğru özellik).
- B) Sorunları çözmek için deney, gözlem gibi çeşitli yöntemler kullanırlar (Doğru özellik).
- C) Bilim insanları sadece okulda öğrendiklerini tekrar etmekle yetinmezler; daima yeni ve özgün bilgilerin peşinde koşarlar (Yazılamaz).
- CEVAP: C) Sadece okulda öğrendikleri bilgileri tekrar ederler.
SINAV NOTU / PÜF NOKTASI: Sorularda “maket, çizim, benzetim” kelimeleri doğrudan model oluşturma yöntemini; “olmadan önce ne olacağını düşünme” ise tahmin becerisini işaret eder.