- Sınıf Çemberde Uzunluk ve Dairenin Alanı Boşluk Doldurma ve Eşleştirme Testleri
7. Sınıf Çemberde Uzunluk ve Dairenin Alanı, çemberin çevresi, çember yayının uzunluğu, dairenin alanı ve daire diliminin alanını hesaplamayı kapsayan temel bir geometri konusudur. Bu test rehberi; öğrencilerin formül bilgisini ölçen boşluk doldurma soruları, kavramsal eşleştirme etkinlikleri ve detaylı çözümlü alıştırmalardan oluşmaktadır.
İçindekiler
- Temel Formüller ve Kavramlar
- Boşluk Doldurma Testi
- Eşleştirme Testi
- Çözümlü Örnek Sorular
- Cevap Anahtarı ve Detaylı Açıklamalar
- Sık Yapılan Hatalar
- Özet Tablosu
Temel Formüller ve Kavramlar
Kullanılan Temel Formüller:
- Çemberin Çevresi: Ç = 2 \cdot \pi \cdot r (burada r yarıçaptır) veya Ç = \pi \cdot R (burada R çaptır).
- Belli Bir Merkez Açıya Karşılık Gelen Yay Uzunluğu: L = 2 \cdot \pi \cdot r \cdot \frac{\alpha}{360^\circ}
- Dairenin Alanı: A = \pi \cdot r^2
- Daire Diliminin Alanı: A = \pi \cdot r^2 \cdot \frac{\alpha}{360^\circ}
(Aksi belirtilmedikçe sorularda \pi = 3 alınacaktır.)
Boşluk Doldurma Testi
Aşağıdaki cümlelerde boş bırakılan yerleri uygun terim veya sayılarla doldurunuz.
- Çember üzerindeki iki noktayı birleştiren ve merkezden geçen doğru parçasına
_______denir. - Yarıçapı r = 6\text{ cm} olan bir çemberin çevresi
_______\text{cm}'dir. (\pi = 3) - Dairenin alanını hesaplamak için
_______formülü kullanılır. - Bir çemberde 180^\circ’lik merkez açının gördüğü yayın uzunluğu, çember çevresinin
_______kadardır. - Yarıçapı r = 5\text{ cm} olan bir dairenin alanı
_______\text{cm}^2’dir. (\pi = 3) - Çemberin kendisi ile iç bölgesinin birleşiminden oluşan geometrik şekle
_______denir. - 360^\circ’lik merkez açıya sahip daire diliminin alanı, dairenin
_______alanına eşittir. - Çapı R = 20\text{ cm} olan çemberin yarıçapı
_______\text{cm} olur.
Eşleştirme Testi
Sol sütunda verilen matematiksel durumları, sağ sütundaki doğru sonuçlar ile eşleştiriniz.
| Sol Sütun (Problem / Tanım) | Sağ Sütun (Sonuçlar) |
|---|---|
| A) Yarıçapı r = 4\text{ cm} olan çemberin çevresi (\pi = 3) | 1) 75\text{ cm}^2 |
| B) Yarıçapı r = 10\text{ cm} olan 90^\circ’lik daire diliminin alanı (\pi = 3) | 2) 24\text{ cm} |
| C) Çapı R = 12\text{ cm} olan dairenin alanı (\pi = 3) | 3) 6\text{ cm} |
| D) Yarıçapı r = 6\text{ cm} olan çemberde 60^\circ’lik yayın uzunluğu (\pi = 3) | 4) 108\text{ cm}^2 |
Çözümlü Örnek Sorular
Örnek 1: Çemberde Yay Uzunluğu Hesaplama
Kullanılan Formül: L = 2 \cdot \pi \cdot r \cdot \frac{\alpha}{360^\circ}
Çözüm Adımları:
Adım 1 — Verilenleri Belirleme
- Yarıçap: r = 12\text{ cm}
- Merkez Açı: \alpha = 120^\circ
- Pi sayısı: \pi = 3
Adım 2 — Formülde Yerine Koyma
Adım 3 — İşlemleri Yapma
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 24\text{ cm}
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Örnek 2: Daire Diliminin Alanını Hesaplama
Kullanılan Formül: A = \pi \cdot r^2 \cdot \frac{\alpha}{360^\circ}
Çözüm Adımları:
Adım 1 — Verilenleri Belirleme
- Yarıçap: r = 8\text{ cm}
- Merkez Açı: \alpha = 45^\circ
- Pi sayısı: \pi = 3
Adım 2 — Formülde Yerine Koyma
Adım 3 — İşlemleri Yapma
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
CEVAP: 24\text{ cm}^2
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Cevap Anahtarı ve Detaylı Açıklamalar
Boşluk Doldurma Cevapları
- Çap: Çemberin merkezinden geçen ve çemberi iki eşit parçaya bölen en uzun kiriştir.
- 36: Ç = 2 \cdot \pi \cdot r = 2 \cdot 3 \cdot 6 = 36\text{ cm}.
- \pi \cdot r^2: Dairenin yüzey alanını veren temel formül.
- Yarısı (\frac{1}{2}): 180^\circ / 360^\circ = \frac{1}{2} oranından dolayı çevrenin yarısına eşittir.
- 75: A = \pi \cdot r^2 = 3 \cdot 5^2 = 3 \cdot 25 = 75\text{ cm}^2.
- Daire: Çember içi boş bir eğriyken, daire bu eğrinin kapladığı dolu yüzeydir.
- Tam: 360^\circ tam bir turu temsil ettiği için bütün alana eşittir.
- 10: Yarıçap, çapın yarısıdır (r = \frac{R}{2} = \frac{20}{2} = 10\text{ cm}).
Eşleştirme Testi Cevapları
- A — 2: Ç = 2 \cdot 3 \cdot 4 = 24\text{ cm}
- B — 1: A = 3 \cdot 10^2 \cdot \frac{90}{360} = 300 \cdot \frac{1}{4} = 75\text{ cm}^2
- C — 4: R = 12\text{ cm} \Rightarrow r = 6\text{ cm}. A = 3 \cdot 6^2 = 3 \cdot 36 = 108\text{ cm}^2
- D — 3: L = 2 \cdot 3 \cdot 6 \cdot \frac{60}{360} = 36 \cdot \frac{1}{6} = 6\text{ cm}
Sık Yapılan Hatalar
Çap ile Yarıçapı Birbiriyle Karıştırmak
- Yanlış: Formülde r (yarıçap) yerine verilen R (çap) değerini direkt yazmak.
- Doğru: Soruda çap verilmişse öncelikle 2’ye bölerek yarıçapı (r) bulmak gerekir.
- Neden yanlış: A = \pi \cdot r^2 formülünde çap kullanılırsa sonuç gereğinden 4 kat büyük çıkar.
Çevre ve Alan Birimlerini Karıştırmak
- Yanlış: Alan sonucuna \text{cm}, çevre sonucuna \text{cm}^2 yazmak.
- Doğru: Çevre ve yay uzunluğu tek boyutludur (\text{cm} veya \text{m}); alan ise iki boyutludur (\text{cm}^2 veya \text{m}^2).
Özet Tablosu
| Kavram / Formül | Sembol / Bağıntı | Açıklama |
|---|---|---|
| Yarıçap - Çap İlişkisi | R = 2r | Çap, yarıçapın 2 katıdır. |
| Çember Çevresi | Ç = 2\pi r | Çemberin etrafının toplam uzunluğudur. |
| Yay Uzunluğu | L = 2\pi r \cdot \frac{\alpha}{360^\circ} | \alpha merkez açısının oluşturduğu yay uzunluğudur. |
| Daire Alanı | A = \pi r^2 | Dairenin kapladığı toplam yüzey alanıdır. |
| Daire Dilimi Alanı | A = \pi r^2 \cdot \frac{\alpha}{360^\circ} | \alpha merkez açısının sınırladığı dilim alanıdır. |
Bu testteki sorularla ilgili anlamadığınız bir adım var mı veya benzer bir tarama testi daha çözmek ister misiniz?