7 Demokrasi düşüncesi, tarih boyunca farklı dönemlerde
ve toplumlarda değişik yapıda gelişme göstermiştir. Bu
nedenle demokrasi düşüncesinin gelişimi ve düşünsel te-
mellerini, ik Çağ’dan başlayarak 20. yüzyılı da içeren bir
süreçte ele almak gerekmektedir. lIik demokratik rejimler,
Yunan sitelerinde ve aynı tipten sosyal gruplarda, doğru-
dan demokrasi şeklinde görülür. Yunan sitelerindę yurt-
taşlar, Vatandaşlar Genel Kurulu’nda toptanırve bu kurul
bütün önemli kararları alırdr. Ayrica bu kararları uygula-
mak ve ülkeyi idare etmek için görevli hakimler seçerlerdi.
Demokrasi sistemi, MÔ 6 ve 4. yüzyıllar arasinda Atina
sitesinde büyük bir gelişme göstermiştir.
Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine alaşılamaz?
Tarihsel süreçte tek bir demokrasi anlayışından söz
edilemez.
8) Demokrasinin gelişme süreci, halk tarafindan şekillen-
miştir.
e lik demokratik rejim, Venan sitelerinde ortaya çıkmiştır.
P Yunan site devletlerinde alınan kararlar, seçilmiş ha-
kimlerce uygulanırdi.
E)JAtina sitesi, dönemine göre gelişmiş bir demokrasi ör-
neğidir.
Soru Fotoğrafı:
Bu parçadan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
Parçada demokrasinin tarih boyunca farklı biçimlerde geliştiği, ilk demokratik rejimlerin Yunan sitelerinde görüldüğü, kararların yurttaşlar tarafından alındığı ve Atina’nın gelişmiş bir demokrasi örneği olduğu anlatılıyor. Ancak demokrasinin gelişme sürecinin halk tarafından şekillendiği ifadesi doğrudan çıkarılamaz.
Seçenek Analizi:
A) Tarihsel süreçte tek bir demokrasi anlayışından söz edilemez.
Parçada demokrasi düşüncesinin farklı dönemlerde ve toplumlarda değişik yapıda geliştiği söyleniyor. Çıkarılabilir.
B) Demokrasinin gelişme süreci, halk tarafından şekillenmiştir.
Parçada halkın demokrasiyi nasıl şekillendirdiğine dair doğrudan bir bilgi yok. Sadece yurttaşların karar aldığı belirtiliyor. Çıkarılamaz.
C) İlk demokratik rejim, Yunan sitelerinde ortaya çıkmıştır.
Metinde ilk demokratik rejimlerin Yunan sitelerinde görüldüğü açıkça söyleniyor. Çıkarılabilir.
D) Yunan site devletlerinde alınan kararlar, seçilmiş hakimlerce uygulanırdı.
Parçada bu bilgi açıkça yer alıyor. Çıkarılabilir.
E) Atina sitesi, dönemine göre gelişmiş bir demokrasi örneğidir.
“Demokrasi sistemi, MÖ 6 ve 4. yüzyıllar arasında Atina sitesinde büyük bir gelişme göstermiştir.” ifadesi bunu destekler. Çıkarılabilir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Cevap: B) Demokrasinin gelişme süreci, halk tarafından şekillenmiştir.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Kısa not:
Soru kökünde “ulaşılamaz” denince, metinde doğrudan verilen ya da açıkça çıkarılan bilgiler değil, desteklenmeyen seçenek aranır.
İstersen bu sorunun “neden B” olduğunu 1 dakikalık kolay mantıkla da anlatabilirim.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme! 
Paragraftan aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?
Çözüm adımları:
Adım 1 — A şıkkı inceleme
“Tarihsel süreçte tek bir demokrasi anlayışından söz edilemez.”
Paragrafta “Demokrasi düşüncesi, tarih boyunca farklı dönemlerde ve toplumlarda değişik yapıda gelişme göstermiştir.” ifadesi var. Bu, farklı demokrasi anlayışlarının olduğunu gösterir.
Doğru çıkarım, ulaşılıyor.
Adım 2 — B şıkkı inceleme
“Demokrasinin gelişme süreci, halk tarafından şekillenmiştir.”
Paragrafta “Yunan sitelerinde vatandaşlar, Genel Kurul’da toplanır ve önemli kararları alırdı.” deniyor. Bu, halkın doğrudan karar alma ve dolayısıyla süreci şekillendirdiğini gösterir.
Doğru çıkarım, ulaşılıyor.
Adım 3 — C şıkkı inceleme
“İlk demokratik rejim, Yunan sitelerinde ortaya çıkmıştır.”
Paragrafta “İlk demokratik rejimler, Yunan sitelerinde ve aynı tipten sosyal gruplarda doğrudan demokrasi şeklinde görülür.” ifadesi var.
Doğru çıkarım, ulaşılıyor.
Adım 4 — D şıkkı inceleme
“Yunan site devletlerinde alınan kararlar, seçilmiş hakimlerce uygulanırdı.”
Paragrafta, “Ayrıca bu kararları uygulamak ve ülkeyi idare etmek için görevli hakimler seçerlerdi.” cümlesi mevcut.
Doğru çıkarım, ulaşılıyor.
Adım 5 — E şıkkı inceleme
“Atina sitesi, dönemine göre gelişmiş bir demokrasi örneğidir.”
Paragrafta “Demokrasi sistemi, M.Ö. 6 ve 4. yüzyıllar arasında Atina sitesinde büyük bir gelişme göstermiştir.” deniyor. Ancak bu, Atina’nın mutlaka dönemine göre izafi olarak “gelişmiş” bir demokrasi örneği olduğunu kesin olarak söylemez, gelişme göstermiş olmak daha genel bir ifadedir.
Bu çıkarım paragraftan kesin olarak ulaşılamaz.
━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
Doğru cevap: E şıkkı
Çünkü “Atina sitesi, dönemine göre gelişmiş bir demokrasi örneğidir.” ifadesi paragrafta net olarak desteklenmemektedir.
Başka soruların olursa sormaktan çekinme!
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?
