7. a < 2 olduğuna göre, 5 / (12 - a³) ifadesinin alabileceği kaç farklı tam sayı değeri vardır?

7. a < 2 olduğuna göre, 5 / (12 - a³) ifadesinin alabileceği kaç farklı tam sayı değeri vardır?

Sorunun Çözümü:

Verilen ifade:

\frac{5}{12 - a^3}

Koşul:

a < 2

Burada a tam sayı olmalıdır (çünkü soruda “kaç farklı tam sayı değeri vardır?” denmiş).


1. Adım: a için olası tam sayılar

a < 2 olduğuna göre, a tam sayılar için:

..., -3, -2, -1, 0, 1

Burada a=2 dahil değil.


2. Adım: İfade için payda değerlerini bulalım

Her a için 12 - a^3 değerini hesaplayalım:

a a^3 12 - a^3
… … …
-3 -27 12 - (-27) = 39
-2 -8 12 - (-8) = 20
-1 -1 12 - (-1) = 13
0 0 12 - 0 = 12
1 1 12 - 1 = 11

3. Adım: İfade tam sayı olmalı

\frac{5}{12 - a^3} \in \mathbb{Z}

Yani, 12 - a^3 sayısı 5’in tam böleni olmalı (çünkü pay 5).

5’in tam bölenleri: \pm 1, \pm 5.

Şimdi 12 - a^3 değerlerinin 1, -1, 5, -5 olup olmadığını kontrol edelim.

a 12 - a^3 5’in böleni mi?
-3 39 Hayır
-2 20 Hayır
-1 13 Hayır
0 12 Hayır
1 11 Hayır

Hiçbiri 1, -1, 5 ya da -5 değil.


4. Adım: Diğer tam sayıları deneyelim

a için a < 2 koşulu var, yani a negatif sonsuza kadar gidebilir.

Öyleyse, a için bazı değerlerde 12 - a^3 değerini hesaplayalım ve 5’in tam böleni olup olmadığını kontrol edelim.

a a^3 12 - a^3 5’in böleni mi?
2 8 4 Hayır
3 27 -15 Evet (-15 = -3*5)
4 64 -52 Hayır
5 125 -113 Hayır

Ama a < 2 olduğu için a=3,4,5 olamaz.

Negatif sayılar için:

a a^3 12 - a^3 5’in böleni mi?
-4 -64 12 - (-64) = 76 Hayır
-5 -125 12 - (-125) = 137 Hayır
-1 -1 13 Hayır

Devam edelim:

a=7 için:

a^3 = 343, \quad 12 - 343 = -331 \quad \text{(Hayır)}

Ama a<2 olduğu için a=7 olamaz.


5. Adım: Paydanın 5’in tam böleni olması için 12 - a^3 = \pm 1 veya \pm 5 olmalı.

Bu eşitlikleri kurup a için tam sayı çözümler arayalım:

  • 12 - a^3 = 1 \Rightarrow a^3 = 11 (tam küp değil)
  • 12 - a^3 = -1 \Rightarrow a^3 = 13 (tam küp değil)
  • 12 - a^3 = 5 \Rightarrow a^3 = 7 (tam küp değil)
  • 12 - a^3 = -5 \Rightarrow a^3 = 17 (tam küp değil)

6. Adım: Paydanın diğer tam bölenleri olabilir mi?

5’in tam bölenleri sadece \pm 1, \pm 5 olduğundan, başka tam sayı bölünüp tam sayı sonucu vermez.


7. Sonuç:

Yukarıdaki incelemeye göre, ifade tam sayı olamaz.

Ama soruda “kaç farklı tam sayı değeri vardır?” diye sorulmuş.

Burada dikkat edilmesi gereken nokta, a tam sayı değil, a < 2 koşulunda a reel sayı olabilir.


8. a reel sayı ise

a reel sayı olduğunda, 12 - a^3 reel olur ve ifade:

y = \frac{5}{12 - a^3}

a < 2 olduğunda a^3 < 8, yani:

12 - a^3 > 12 - 8 = 4

Yani payda 4’den büyük bir sayı olur ve ifade:

y = \frac{5}{\text{bir sayı } > 4} \Rightarrow y \in (0, \frac{5}{4})

Bu aralıkta tam sayı yoktur.


9. a tam sayı olarak düşünürsek;

a < 2 tam sayılar: \ldots, -1, 0, 1

Hesaplayalım:

a İfade = \frac{5}{12 - a^3}
-1 5/(12 - (-1)) = 5/13
0 5/12
1 5/11

Hiçbiri tam sayı değil.


10. Sonuç:

İfade tam sayı olamaz. Bu yüzden ifadenin alabileceği farklı tam sayı değeri sayısı 0’dır.


Özet Tablosu

a (tam sayı, a<2) 12 - a^3 İfade \frac{5}{12 - a^3} Tam sayı mı?
\ldots \ldots \ldots Hayır
-1 13 5/13 Hayır
0 12 5/12 Hayır
1 11 5/11 Hayır

Sonuç: İfade tam sayı değer alamaz, cevap: 0


@Saliha_Bankur

-2 < x < 3 olduğuna göre, 1/2·x – 3 ifadesinin alabileceği kaç farklı tam sayı değeri vardır?

İçindekiler

  1. Sorunun İncelenmesi
  2. Tam Sayı Değerlerinin Listelenmesi
  3. Sonuç

1. Sorunun İncelenmesi

– Verilen x aralığı: –2 < x < 3
– İncelenecek ifade:

y = \tfrac12\,x \;-\; 3

2. İfadenin Sadeleştirilmesi

y = \tfrac12\,x - 3

Herhangi bir sadeleştirmeye gerek kalmadan doğrudan x aralığına uygularız.

3. Değer Aralığının Bulunması

– x aralığının uç değerlerini y cinsinden hesaplayalım:

  1. x → –2 olsun:
y_{\min} = \tfrac12\,( -2 ) - 3 = -1 - 3 = -4

(Ancak, x > –2 olduğu için y > –4 olur, –4 değeri alınmaz.)
2. x → 3 olsun:

y_{\max} = \tfrac12\,(3) - 3 = 1.5 - 3 = -1.5

(x < 3 olduğu için y < –1.5 olur, –1.5 değeri alınmaz.)

Dolayısıyla

y \in \bigl(-4,\,-1.5\bigr)

4. Tam Sayı Değerlerinin Listelenmesi

Açık aralıkta kalan tam sayılar şunlardır:

Tam Sayı k Koşul Dahil mi?
–4 –4 > y değil Hayır
–3 –4 < –3 < –1.5 Evet
–2 –4 < –2 < –1.5 Evet
–1 –4 < –1 but –1 ≥ –1.5? Hayır (–1 > –1.5)

Bu tabloda görüldüğü üzere aralıkta –3 ve –2 tam sayıları yer alır.

5. Sonuç

İfade aralığı (-4,\,-1.5) olduğu için, bu aralıkta 2 farklı tam sayı değeri vardır.

Cevap: C) 2

@Saliha_Bankur