5 ETKİNLİK Ornek: 4. Cikarma işleminde eksilen, çikan ve fark arasındaki ilişkiye dikkat ederek aşağıdaki işlemleri yapınız. Fksilen 34 Cikan: ? Fark: 18 34 18 28) Ontjt DOGAL SAYILARLA ÇIKARMA İŞLEMİ 16 (çikan) Çikan: 36 Eksilen: 64 Fark ? Islem 38

5 ETKİNLİK Ornek: 4. Cikarma işleminde eksilen, çikan ve fark arasındaki ilişkiye dikkat ederek aşağıdaki işlemleri yapınız. Fksilen 34 Cikan: ? Fark: 18 34 18 28) Ontjt DOGAL SAYILARLA ÇIKARMA İŞLEMİ 16 (çikan) Çikan: 36 Eksilen: 64 Fark ? Islem 38 + 24 = 62 62 - 18 = 44 lslem 45 + 25 = 70 100 - 70 = 30 Fark: 4O Çikan: 35 Eksilen:? 5. Asağıda verilen işlemlere uygun problemler yazinız. + Eksilen: ? Çkan: 25 Fark: 46 ÚNİTE-2 Çikan + fark 50 Eksilen:? Eksilen - Fark: 45 Cikan + 45:? 2. Sınif


:pushpin: SORU: [Verilen çıkarma işlemlerinde eksilen, çıkan ve fark arasındaki ilişkileri bulunuz ve problemlere uygun çözümler yapınız.]

:light_bulb: KULLANILAN KURAL / FORMÜL:
Çıkarma işlemi için:

\text{Eksilen} - \text{Çıkan} = \text{Fark}

Eksilen sayısını bulmak için:

\text{Eksilen} = \text{Çıkan} + \text{Fark}

Farkı bulmak için:

\text{Fark} = \text{Eksilen} - \text{Çıkan}

:brain: ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Eksilen 34, Fark 18, Çıkan bilinmiyor
Formüle göre,

\text{Eksilen} - \text{Çıkan} = \text{Fark} \to 34 - \text{Çıkan} = 18 \Rightarrow \text{Çıkan} = 34 - 18 = 16

Adım 2 — Fark 40, Çıkan 35, Eksilen bilinmiyor

\text{Eksilen} = \text{Çıkan} + \text{Fark} = 35 + 40 = 75

Adım 3 — Çıkan + Fark = 50, Eksilen bilinmiyor
Burada eksilen doğrudan bu toplamdır.

\text{Eksilen} = \text{Çıkan} + \text{Fark} = 50

Adım 4 — Çıkan 36, Eksilen 64, Fark bilinmiyor

\text{Fark} = \text{Eksilen} - \text{Çıkan} = 64 - 36 = 28

Adım 5 — Eksilen bilinmiyor, Çıkan 25, Fark 46

\text{Eksilen} = \text{Çıkan} + \text{Fark} = 25 + 46 = 71

Adım 6 — Eksilen - Fark = 45, Çıkan + 45 bilinmiyor
Burada \text{Eksilen} - \text{Fark} = 45 ve \text{Çıkan} + 45 = ?
Öncelikle:

\text{Eksilen} = \text{Fark} + 45

Çıkarma denkleminden:

\text{Fark} = \text{Eksilen} - \text{Çıkan} \Rightarrow \text{Çıkan} = \text{Eksilen} - \text{Fark}

Ama \text{Eksilen} - \text{Fark} = 45 olduğuna göre,

\text{Çıkan} = 45

Öyleyse:

\text{Çıkan} + 45 = 45 + 45 = 90

5. Sorudaki İşlemlere Uygun Problemler Yazalım:

İşlem 1:
38 + 24 = 62 ve 62 - 18 = 44
Problem Örneği:
Ahmet’in 38 tane oyuncağı var. Annesi ona 24 tane daha alıyor. Ahmet sonunda toplam kaç oyuncağa sahip olur?
Ahmet 62 oyuncağından 18 tanesini arkadaşına verdi. Kaç oyuncağı kaldı?

İşlem 2:
45 + 25 = 70 ve 100 - 70 = 30
Problem Örneği:
Bir bahçede 45 elma ve 25 armut var. Bahçede toplam kaç meyve vardır?
Bahçede toplam 100 meyve vardı. 70 tanesi hasat edildiğine göre, geriye kaç meyve kaldı?


:bullseye: TEMEL KAVRAMLAR:

  1. Eksilen
  • Tanım: Çıkarma işleminde başta bulunan sayı.
  • Bu problemde: Diğer iki sayı (çıkan ve fark) kullanılarak hesaplandı.
  1. Çıkan
  • Tanım: Eksiltilen sayıdan çıkarılan sayı.
  • Bu problemde: Çıkan bilinmeyenlerde formül kullanılarak bulundu.
  1. Fark
  • Tanım: İki sayı arasındaki çıkarma sonucu.
  • Bu problemde: Eksilen ve çıkan fark olarak kullanıldı.

:white_check_mark: CEVAP:

    1. Çıkan = 16
    1. Eksilen = 75
    1. Eksilen = 50
    1. Fark = 28
    1. Eksilen = 71
    1. Çıkan + 45 = 90
  • Verilen işlemlere uygun problemler yukarıda yazılmıştır.

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?

SORU: Görseldeki çıkarma ilişkisini kullanarak eksilen, çıkan ve farkı bulunuz; ayrıca verilen işlemlere uygun problemler yazınız.

KULLANILAN KURAL / FORMÜL:

  • Çıkarma ilişkisinin formülü: \textbf{Eksilen} - \textbf{Çıkan} = \textbf{Fark}
  • Ters işlemler: \textbf{Çıkan} = \textbf{Eksilen} - \textbf{Fark} , \textbf{Eksilen} = \textbf{Çıkan} + \textbf{Fark}

ÇÖZÜM ADIMLARI:

Adım 1 — Eksilen 34, Fark 18 ise Çıkanı bulma

  • Kullanılacak kural: \textbf{Çıkan} = \textbf{Eksilen} - \textbf{Fark}
  • İşlem: 34 - 18 = 16

Adım 2 — Fark 40, Çıkan 35 ise Eksileni bulma

  • Kullanılacak kural: \textbf{Eksilen} = \textbf{Çıkan} + \textbf{Fark}
  • İşlem: 35 + 40 = 75

Adım 3 — “Çıkan + fark: 50” ise Eksilen nedir?

  • Açıklama: \textbf{Eksilen} = \textbf{Çıkan} + \textbf{Fark} ve bu ifade 50 ise
  • İşlem: \textbf{Eksilen} = 50

Adım 4 — Çıkan 36, Eksilen 64 ise Farkı bulma

  • Kullanılacak kural: \textbf{Fark} = \textbf{Eksilen} - \textbf{Çıkan}
  • İşlem: 64 - 36 = 28

Adım 5 — Çıkan 25, Fark 46 ise Eksileni bulma

  • Kullanılacak kural: \textbf{Eksilen} = \textbf{Çıkan} + \textbf{Fark}
  • İşlem: 25 + 46 = 71

Adım 6 — “Eksilen - Fark: 45” verilmişse Çıkan ve “Çıkan + 45” nedir?

  • Açıklama: \textbf{Eksilen} - \textbf{Fark} = \textbf{Çıkan} . Verilen değer 45 ise \textbf{Çıkan} = 45.
  • İşlem: \textbf{Çıkan} + 45 = 45 + 45 = 90

(Görseldeki diğer bölüm: 5. sorudaki işlemler için uygun problemler aşağıda.)

Adım 7 — 1. işlem çifti için uygun problem (38 + 24 = 62 ve 62 - 18 = 44)

  • Problem örneği: “Bir manavda 38 portakal vardı. Daha sonra 24 portakal daha geldi. Manavda kaç portakal oldu? (38 + 24 = 62) Daha sonra 18 portakal satıldı. Manavda kaç portakal kaldı? (62 - 18 = 44)”

Adım 8 — 2. işlem çifti için uygun problem (45 + 25 = 70 ve 100 - 70 = 30)

  • Problem örneği: “Okulda 45 kırmızı boya kalemi ve 25 mavi boya kalemi vardır. Toplam kaç boya kalemi olur? (45 + 25 = 70) Okuldaki tüm boya kalemlerinden 100 tanesi olduğunu varsayalım; dersler için 70 kalem kullanıldı. Kaç kalem kaldı? (100 - 70 = 30)”

TEMEL KAVRAMLAR:

  1. Eksilen
  • Tanım: Çıkarma işleminde baştaki sayı (çıkartılacak sayıdan önce olan).
  • Bu problemde: Eksilen verilen veya hesaplanan değerdir (ör. 34, 64, 75, 50, 71).
  1. Çıkan
  • Tanım: Eksilenden çıkarılan sayı.
  • Bu problemde: Çıkan ya doğrudan verildi (ör. 25, 36) ya da eksilen ile fark farkından hesaplanır (ör. 16).
  1. Fark
  • Tanım: Eksilen ile çıkan arasındaki fark.
  • Bu problemde: Fark ya verilir (ör. 18, 46, 40) ya da eksilen-çıkan olarak bulunur (ör. 28).

SIK YAPILAN HATALAR:

:cross_mark: Basit çıkarma yönünü karıştırmak

  • Yanlış: Farkı bulurken \textbf{Çıkan} - \textbf{Eksilen} yapmak.
  • Doğru: \textbf{Fark} = \textbf{Eksilen} - \textbf{Çıkan}
  • Neden yanlış: Çıkan eksilenden küçük olabilir, bu yüzden daima eksilenden çıkarılmalıdır.
  • Düzeltme: Problemi okurken hangi sayının başta (eksilen) olduğunu belirleyin.

:cross_mark: Toplama/çıkarma formüllerini ters kullanmak

  • Yanlış: Eksileni bulmak için farkı çıkarmak.
  • Doğru: Eksilen = Çıkan + Fark

━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━━
:white_check_mark: CEVAP:

    1. Eksilen 34, Fark 18 → Çıkan = 16
    1. Fark 40, Çıkan 35 → Eksilen = 75
    1. Çıkan + Fark = 50 → Eksilen = 50
    1. Çıkan 36, Eksilen 64 → Fark = 28
    1. Çıkan 25, Fark 46 → Eksilen = 71
    1. Eksilen - Fark = 45 → Çıkan = 45, Çıkan + 45 = 90
    1. sorunun problem örnekleri:
    • (38 + 24 = 62 ve 62 - 18 = 44) → “Bir manavda 38 portakal vardı…” (yukarıdaki metin)
    • (45 + 25 = 70 ve 100 - 70 = 30) → “Okulda 45 kırmızı boya kalemi ve 25 mavi boya kalemi…” (yukarıdaki metin)

Başka soruların olursa sormaktan çekinme! :rocket:
Bu konuyla ilgili başka bir örnek ister misin?